ΓΙΑΤΙ Η ΕΠΙΔΕΡΜΙΔΑ ΣΟΥ ΕΧΕΙ ΑΝΑΓΚΗ ΤΑ ΒΙΟΜΙΜΗΤΙΚΑ ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ

Σίγουρα τα χρησιμοποιείς στην καθημερινή σου ρουτίνα (και θα τα χρησιμοποιείς περισσότερο στο μέλλον), αλλά γνωρίζεις τι ακριβώς κάνουν;

Κάθε τόσο ακούς στις διαφημίσεις των καλλυντικών προϊόντων ή διαβάζεις στις περιγραφές και τις ετικέτες τους καινούργιες λέξεις, που ναι μεν φαίνονται να προσδίδουν έξτρα κύρος και να υπόσχονται πολλά, αλλά κανείς δεν σου λέει τι σημαίνουν ακριβώς! Γι’ αυτό είμαστε εμείς εδώ: για να μη χρειάζεται να ανατρέχεις κάθε τόσο στο Internet ώστε να καταλάβεις τι ακριβώς περιέχει ένα προϊόν και να αποφασίσεις αν σου ταιριάζει ή όχι.

Μια απ’ αυτές τις λέξεις που τελευταία έχουν γίνει… καραμέλα στα βίντεο των beauty content creators, είναι τα «βιομιμητικά» συστατικά.

Προτού όμως σου μιλήσω γι’ αυτά, θα σου πω ότι όχι μόνο τα χρησιμοποιείς ήδη, αλλά έχεις δει χάρη σε αυτά εντυπωσιακά αποτελέσματα, που σε κάνουν να τα αναζητάς σε ένα καλλυντικό προϊόν: δημοφιλή βιομιμητικά συστατικά είναι μεταξύ άλλων τα πεπτίδια, τα εξωσώματα, το σκουαλάνιο και το σπέρμα σολομού (το γνωστό PDRN).

Και γιατί τα αποκαλούμε έτσι;

Από τα δύο συνθετικά της λέξης «βιομιμητικό» (βίος και μίμηση) είναι εύκολο να καταλάβεις ότι μιλάμε για κάτι που «μιμείται τη ζωή». Στην περίπτωση των καλλυντικών, η λέξη αναφέρεται σε συστατικά που μιμούνται τις φυσικές λειτουργίες του δέρματος, όπως την ικανότητά του να συγκρατεί την υγρασία, να παράγει κολλαγόνο, να επουλώνεται. Τα βιομιμητικά συστατικά μοιάζουν με κάτι που το δέρμα ήδη αναγνωρίζει, οπότε το δέχεται πιο εύκολα και το αξιοποιεί καλύτερα.

iStock

Ένα γλαφυρό παράδειγμα για το πώς ακριβώς λειτουργούν δίνει η Katarina Wijkander, χημικός καλλυντικών και ιδρύτρια του brand Sirkka Labs. Φαντάσου ότι το δέρμα σου αποτελείται από πολλά διαφορετικά τουβλάκια Lego, σε διάφορα σχήματα και χρώματα, που εφαρμόζουν τέλεια μεταξύ τους. Τα βιομιμητικά συστατικά λειτουργούν σαν αντίγραφα αυτών των κομματιών: ταιριάζουν ιδανικά στη δομή του δέρματος και προάγουν τις φυσικές του διαδικασίες ενεργοποιώντας συγκεκριμένους υποδοχείς ώστε να τις διεγείρουν. Με λίγα λόγια, τα βιομιμητικά συστατικά συνεργάζονται φυσικά με το δέρμα για να υποστηρίξουν τη δομή, τη λειτουργία και τη συμπεριφορά του.

iStock

Γιατί τόσος ντόρος γύρω από τα βιομιμητικά συστατικά

Η ιδέα να χρησιμοποιηθούν στις συνθέσεις συστατικά που μιμούνται τους φυσικούς μηχανισμούς του δέρματος και του οργανισμού δεν είναι καινούργια. Ωστόσο, ο όρος έχει αρχίσει να χρησιμοποιείται ευρέως πρόσφατα, με την αγορά των βιομιμητικών καλλυντικών να αποτιμάται το 2024 στα 2,3 δισεκατομμύρια δολάρια και να προβλέπεται να διπλασιαστεί μέσα στην επόμενη δεκαετία.

Από την πλευρά των καταναλωτών, τα βιομιμητικά συστατικά είναι… πιασάρικα, γιατί συνδέονται με μια μεγαλύτερη τάση: την αυξανόμενη ανάγκη να καταλάβουμε πώς λειτουργεί το σώμα μας και πώς μπορούμε να ενισχύσουμε τις φυσικές του διαδικασίες. Η συζήτηση γύρω από τη μακροζωία, την αναγεννητική ιατρική και το biohacking, καθώς και το αίτημα για καθαρή ομορφιά (κάτι που δεν σημαίνει μόνο ανακυκλώσιμες συσκευασίες) έχει ανοίξει τον δρόμο για τα βιομιμητικά συστατικά, που «δουλεύουν μαζί» με το δέρμα.

Αυτά τα συστατικά, που να σημειωθεί ότι είναι συνθετικά, θεωρούνται πιο βιώσιμα, αποτελεσματικά και διαχειρίσιμα, «επιτρέπουν να βελτιώσουμε τις λειτουργίες που εκτελεί ο οργανισμός και το δέρμα μας», εξηγεί απλά η Wijkander. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι το σκουαλάνιο, ένα βιομιμητικό ενυδατικό συστατικό που αποτελεί τη συνθετική εκδοχή του σκουαλένιου, το οποίο υπάρχει φυσικά στο σμήγμα του δέρματός μας. Το σκουαλάνιο είναι πιο σταθερό και ενσωματώνεται πολύ πιο εύκολο σε συνθέσεις σε σχέση με το σκουαλένιο – ένα φωνήεν κάνει τόσο μεγάλη διαφορά!

iStock

Τα πιο συνήθη βιομιμητικά συστατικά σε καλλυντικά και θεραπείες

Πεπτίδια

Ίσως να άκουσες για πρώτη φορά γι’ αυτά όταν η Jennifer Aniston αποκάλυψε ότι είναι το δικό της μυστικό ομορφιάς. Αυτή τη στιγμή τα πεπτίδια είναι η νέα «μανία» στους κύκλους όσων ασχολούνται με το wellness, τη μακροζωία και το biohacking, γιατί αντιμετωπίζουν τα σημάδια του χρόνου και αναζωογονούν το δέρμα που γερνάει. Επιπλέον, προσφέρουν αντιφλεγμονώδη και ενυδατικά οφέλη, κάνοντας το δέρμα πιο απαλό, διαυγές και ανθεκτικό.

Αυξητικοί παράγοντες

Παλαιότερα χρησιμοποιούνταν αποκλειστικά σε ιατρικά περιβάλλοντα για να επιταχύνουν την επούλωση τραυμάτων. Πλέον, έχουν καθιερωθεί ως ένας πολύτιμος σύμμαχος σε μια ρουτίνα αντιγήρανσης. Αυτές οι πρωτεΐνες μιμούνται τις φυσικές διαδικασίες επιδιόρθωσης του δέρματος, ενισχύοντας την αναζωογόνηση και βελτιώνοντας την υφή. Όταν μάλιστα συνδυάζονται με δερματολογικές θεραπείες όπως το microneedling, επιταχύνουν την αποκατάσταση του δέρματος και βελτιστοποιούν την ανανέωσή του.

Εξωσώματα

Από τα πιο εξελιγμένα συστατικά περιποίησης αυτή την εποχή, τα εξωσώματα δημιουργούν κάτι σαν ένα «κανάλι» μέσα από το οποίο τα δερματικά κύτταρα μπορούν να «μιλούν» μεταξύ τους. Έτσι, λειτουργούν σαν αγγελιαφόροι που μεταφέρουν οδηγίες σε άλλα κύτταρα, βοηθώντας στη μείωση της φλεγμονής, στην επιδιόρθωση των κατεστραμμένων ιστών και στην ενίσχυση της παραγωγής κολλαγόνου και ελαστίνης, η οποία μειώνεται με την ηλικία οδηγώντας σε χαλάρωση και ρυτίδες.

PDRN

Τα πολυνουκλεοτίδια, που λατρεύει η Kim Kardashian, προέρχονται από ραφιναρισμένο σπέρμα σολομού και ενεργοποιούν τους μηχανισμούς επιδιόρθωσης του δέρματος. Επειδή μοιάζουν με τμήματα ανθρώπινου DNA, δεσμεύονται εύκολα σε συγκεκριμένους υποδοχείς και ενεργοποιούν τη φυσική επούλωση του δέρματος. Στην πράξη, δίνουν σήμα στους ινοβλάστες, δηλαδή στα κύτταρα του συνδετικού ιστού, να αυξήσουν την παραγωγή κολλαγόνου, ελαστίνης και υαλουρονικού οξέος. Παράλληλα, ενισχύουν τη μικροκυκλοφορία, βελτιώνοντας την παροχή θρεπτικών συστατικών και τη συνολική ζωτικότητα της επιδερμίδας.

Λιπίδια

Ή, αλλιώς ceramides, χοληστερόλη, λιπαρά οξέα, που ενισχύουν τον επιδερμικό φραγμό και μειώνουν την ξηρότητα και τους ερεθισμούς. Είναι αποτελεσματικά γιατί δεν χρειάζεται να διεισδύσουν μέσα στο δέρμα, κάνουν τη δουλειά τους απευθείας στην επιφάνειά του και συνεργάζονται άψογα με τα φυσικά λιπίδιά του.

Αξίζει να σημειωθεί ότι τα βιομιμητικά συστατικά δεν είναι «μαγικά» και «θαυματουργά» από μόνα τους. Για να λειτουργήσουν, πρέπει να διεισδύσουν στο δέρμα ή, επειδή είναι πολύ ευαίσθητα, χρειάζονται ειδική τεχνολογία για να παραμείνουν ενεργά. Γι’ αυτό οι ειδικοί τονίζουν ότι σημασία δεν έχει μόνο το συστατικό, αλλά ολόκληρη η φόρμουλα και το αν έχει δοκιμαστεί κλινικά.