© Μαίρη Λεονάρδου

ΧΑΡΗΣ ΚΟΥΣΙΟΣ: «ΔΕΝ ΘΕΛΩ ΝΑ ΖΩ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΜΙΑ ΔΑΝΕΙΚΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ»

Μια προσωπική αναζήτηση για την αγάπη, την ταυτότητα και την ελευθερία. Αυτό είναι με μία φράση το LOVE, η περφόρμανς που φέρνει ο Χάρης Κούσιος στο BIOS της Αθήνας. Ο σκηνοθέτης, χορογράφος και ερμηνευτής μιλά στο OW για όσα έχουμε μάθει να ονομάζουμε αγάπη, για τις σχέσεις που μας διαμορφώνουν, αλλά και για το θάρρος να αμφισβητούμε όσα θεωρούσαμε δεδομένα και να ανακαλύπτουμε ποιοι πραγματικά θέλουμε να είμαστε.

Αν μπορούσε κανείς –σε ένα μάλλον δυστοπικό σενάριο– να απαλείψει από την ανθρωπότητα την έννοια της αγάπης και μαζί όσα έργα τέχνης και λογοτεχνίας έχει εμπνεύσει, νομίζω πως θα θρηνούσαμε το μεγαλύτερο μέρος της ανθρώπινης δημιουργίας. Αν, πάλι, επιχειρούσαμε να εντρυφήσουμε σε όλα όσα έχουν ειπωθεί, γραφτεί και δημιουργηθεί γι’ αυτήν, πολύ γρήγορα θα βρισκόμασταν μπροστά σε μια άλλη… Βαβέλ! Γιατί μπορεί να χρησιμοποιούμε όλοι την ίδια λέξη, αλλά δεν εννοούμε απαραίτητα το ίδιο πράγμα.

Αυτή ακριβώς η «ασυνεννοησία» βρίσκεται στην καρδιά του LOVE, της παράστασης που παρουσιάζει στο BIOS της Αθήνας ο Χάρης Κούσιος, σκηνοθέτης, χορογράφος και ερμηνευτής με διεθνή καλλιτεχνική παρουσία. Μόνο που ο ίδιος δεν επιχειρεί να δώσει έναν ακόμη ορισμό της αγάπης.

Ξεκινά από κάτι πολύ πιο προσωπικό: την ανάγκη να αναρωτηθεί τι έχει μάθει να ονομάζει αγάπη και τι από όλα αυτά εξακολουθεί να πιστεύει.

Μαζί με την Amelie Joannides επί σκηνής, ο Χάρης Κούσιος αφηγείται προσωπικές ιστορίες μέσα από το σώμα και τις λέξεις, ενώ το κοινό συμμετέχει κατά κάπoιο τρόπο στο σκηνικό αποτέλεσμα – όπως συνέβη ήδη στην πρώτη παρουσίαση του LOVE στην Κύπρο.

Στη συζήτησή μας, ο Χάρης Κούσιος μιλά για όσα κληρονομούμε χωρίς να το επιλέξουμε, για την ανάγκη να αγαπάμε τον εαυτό μας και για την ελευθερία να αλλάζουμε. Ακόμη, για την αγάπη ως πολιτική πράξη, τη δημιουργικότητα ως τρόπο ζωής και τη σημασία τού να μπορούμε να αναθεωρούμε ακόμη και τις πιο βαθιά ριζωμένες πεποιθήσεις μας. Γιατί, όπως λέει ο ίδιος, υπάρχει μια ερώτηση στην οποία επιστρέφει συχνά: Αυτό θα το ονόμαζες αγάπη;

Ο Χάρης Κούσιος σε στιγμιότυπο από την περφόρμανς LOVE. © Pavlos Vrionides
Ο Χάρης Κούσιος σε στιγμιότυπο από την περφόρμανς LOVE.

– Στο σκηνοθετικό σου σημείωμα για το LOVE αναφέρεσαι στη στιγμή που άρχισες να αμφισβητείς την αγάπη των γονιών σου. Γιατί η γονική αγάπη αποτέλεσε την αφετηρία αυτής της αναζήτησης;

Εκεί δεν ξεκινούν όλα; Ζούμε πλέον σε μια εποχή που η ψυχολογική γνώση είναι πολύ πιο προσβάσιμη και μπορούμε να συζητάμε ανοιχτά γι’ αυτά τα θέματα.

Οι γονείς μας είναι ο πρώτος μας πυρήνας. Διαμορφώνουν σε μεγάλο βαθμό τον χαρακτήρα μας, τις αντιλήψεις μας για την αγάπη και τον τρόπο που σχετιζόμαστε. Οι μετέπειτα σχέσεις μας συχνά λειτουργούν ως καθρέφτης αυτού του πρώτου πυρήνα. Μέχρι, τουλάχιστον, να καταφέρουμε να τον επαναπροσδιορίσουμε. Να ορίσουμε εμείς τον εαυτό μας και να γίνουμε οι ίδιοι ο πυρήνας μας.

– Γράφεις ότι αποφάσισες να αγαπήσεις τον εαυτό σου όπως θα ήθελες να σε είχαν αγαπήσει. Τι σημαίνει αυτό στην πράξη;

Πρώτα απ’ όλα, σημαίνει να επιτρέπω στον εαυτό μου να αισθάνεται αυτό που αισθάνεται, χωρίς να τον κρίνω ή να απαιτώ να αλλάξει. Έμαθα να διαχωρίζω την πραγματική παρηγοριά από εκείνη που στην ουσία λέει «μη νιώθεις έτσι, γιατί εγώ δεν αντέχω να σε βλέπω να υποφέρεις».

LOVE
Στο LOVE, ο Χάρης Κούσιος βρίσκεται επί σκηνής με την Amelie Joannides. © Μαίρη Λεονάρδου
Στο LOVE, ο Χάρης Κούσιος βρίσκεται επί σκηνής με την Amelie Joannides.

Άρχισα να με ρωτάω κάτι πολύ απλό: «Τι θέλεις; Αυτή τη στιγμή, τι πραγματικά θέλεις;» Έδινα στον εαυτό μου χρόνο να αναγνωρίσει την επιθυμία του, αλλά και την ελευθερία να μη θέλει. Αυτό δεν ήταν πάντα εύκολο. Συχνά ένιωθα ενοχές, ακόμη και φόβο, όταν οι επιθυμίες μου με οδηγούσαν έξω από όσα γνώριζα.

Εκεί κατάλαβα κάτι σημαντικό: μπορούμε να αποδεχόμαστε ένα συναίσθημα χωρίς να χρειάζεται απαραίτητα να το ακολουθήσουμε. Να αντέχουμε την επιθυμία για κάτι οικείο, ακόμη κι όταν γνωρίζουμε ότι δεν μας ωφελεί.

Σταδιακά έμαθα να επιλέγω αυτό που είναι πραγματικά ωφέλιμο για μένα και όχι απλώς το εύκολο, το γνώριμο ή το βολικό. Μαζί ήρθαν η αποδοχή, η απουσία κριτικής, τα προσωπικά πλαίσια, η ουσιαστική φροντίδα και η στήριξη. Και μέσα από όλα αυτά, η δυνατότητα να μεγαλώνω, να διευρύνομαι και να εξελίσσομαι.

– Στα ελληνικά έχουμε δύο διαφορετικές λέξεις, αγάπη και έρωτας, ενώ στα αγγλικά η λέξη love μπορεί να περιγράψει και τα δύο. Εσύ πώς αντιλαμβάνεσαι τη διαφορά τους;

Είναι πολύ ενδιαφέρουσα ερώτηση, γιατί στο LOVE δεν ασχολούμαστε ουσιαστικά με τον έρωτα. Η επιλογή του αγγλικού τίτλου έγινε για να δημιουργηθεί ένας κοινός γλωσσικός χώρος ανάμεσα σε εμένα, που μιλάω ελληνικά, και την Amelie, που μιλάει γαλλικά.

Για μένα η αγάπη είναι μια συνειδητή επιλογή, μια αρχή πάνω στην οποία θέλω να βασίζω τη ζωή μου. Είναι κάτι που έχω αποφασίσει ότι θα με ορίζει. Σε αυτήν επιστρέφω και μέσα από αυτήν προσπαθώ να αντιλαμβάνομαι τον κόσμο.

«ΔΥΟ ΑΝΘΡΩΠΟΙ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΕΠΙΘΥΜΟΥΝ ΑΚΡΙΒΩΣ ΤΟ ΙΔΙΟ ΠΡΑΓΜΑ, ΝΑ ΑΓΑΠΗΣΟΥΝ ΚΑΙ ΝΑ ΑΓΑΠΗΘΟΥΝ, ΑΛΛΑ ΝΑ ΤΟ ΑΝΑΖΗΤΟΥΝ ΜΕ ΕΝΤΕΛΩΣ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΥΣ ΤΡΟΠΟΥΣ».

Θέλω να μπορώ να αγαπώ το σύμπαν ολόκληρο, ακόμη και όσα δεν καταλαβαίνω ή εκείνα με τα οποία διαφωνώ. Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει ότι οφείλω να ανέχομαι τα πάντα ή να επιτρέπω σε όλους να βρίσκονται κοντά μου. Η αγάπη δεν αναιρεί την ανάγκη για προσωπικό χώρο και απόσταση. Αν, για παράδειγμα, ένας φασίστας πεθαίνει δίπλα μου, προφανώς και θα τον βοηθήσω, από αγάπη προς τον άνθρωπο. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι θα μπορούσαμε να είμαστε φίλοι, να κάνουμε παρέα ή ότι θα ήθελα να αποτελεί μέρος της ζωής μου.

Ο έρωτας, αντίθετα, προϋποθέτει μια πολύ πιο στενή συνάντηση. Μια εγγύτητα σωματική, συναισθηματική και ψυχική. Και γι’ αυτό, πλέον, χρειάζεται πρώτα να μου δώσω την άδεια να ερωτευτώ. Θέλω να γνωρίζω ποιον αφήνω να πλησιάσει τόσο κοντά μου.

Οπότε, πριν χάσω τα λογικά μου από έρωτα, προτιμώ πρώτα να τα έχω!

LOVE
Τα κείμενα της παράστασης συνυπογράφουν ο Χάρης Κούσιος και ο Οδυσσέας Ι. Κωνσταντίνου. © Pavlos Vrionides
Τα κείμενα της παράστασης συνυπογράφουν ο Χάρης Κούσιος και ο Οδυσσέας Ι. Κωνσταντίνου.

– Τι συμβαίνει όταν δύο άνθρωποι έχουν διαφορετική αντίληψη για το τι σημαίνει να αγαπάς;

Συχνά δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος ασυνεννοησίας, πόνου και ματαίωσης. Δύο άνθρωποι μπορεί να επιθυμούν ακριβώς το ίδιο πράγμα, να αγαπήσουν και να αγαπηθούν, αλλά να το αναζητούν με εντελώς διαφορετικούς τρόπους.

Πιστεύω ότι όλοι έχουμε ανάγκη από αγάπη. Το πρόβλημα είναι πως ο καθένας τη ζητά όπως την έχει μάθει. Άλλο ζητάω, άλλο μου προσφέρεις, για άλλο διαμαρτύρομαι και τελικά κάτι εντελώς διαφορετικό κυνηγάω.

«ΠΙΣΤΕΥΩ ΟΤΙ Η ΑΓΑΠΗ ΕΧΕΙ ΜΙΑ ΒΑΘΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΔΙΑΣΤΑΣΗ. Ο ΤΡΟΠΟΣ ΠΟΥ ΜΑΘΑΙΝΟΥΜΕ ΝΑ ΑΓΑΠΑΜΕ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΚΑΙ ΤΟΝ ΤΡΟΠΟ ΠΟΥ ΕΠΙΤΡΕΠΟΥΜΕ ΣΤΟΥΣ ΑΛΛΟΥΣ ΝΑ ΜΑΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΟΥΝ».

Πολλές φορές, μάλιστα, ζητάμε από τον άλλον κάτι που ούτε εμείς έχουμε καταφέρει να προσδιορίσουμε. Και τότε εγκλωβιζόμαστε σε σχέσεις όπου ο πόνος γίνεται τόσο οικείος, ώστε σχεδόν τον αναζητούμε.

Γι’ αυτό θεωρώ απαραίτητο να αναρωτηθούμε πρώτα τι σημαίνει αγάπη για εμάς. Τι έχουμε μάθει να αναγνωρίζουμε ως αγάπη και τι πραγματικά χρειαζόμαστε σήμερα. Όταν αρχίζουμε να ξεκαθαρίζουμε αυτά τα ερωτήματα μέσα μας, αλλάζει και ο τρόπος που σχετιζόμαστε με τους άλλους.

– Μπορούμε να αγαπάμε κάποιον και ταυτόχρονα να τον πληγώνουμε;

Φυσικά και μπορούμε. Εγώ τουλάχιστον το έχω κάνει, ξεκινώντας από τον ίδιο μου τον εαυτό. Υπήρξαν φορές που με πρόδωσα, με εγκατέλειψα, μου απέκρυψα πράγματα, με μάλωσα και με τιμώρησα. Κι όμως, την ίδια στιγμή πίστευα ότι με αγαπούσα.

Χάρης Κούσιος
Στο έργο του γενικά, ο Χάρης Κούσιος εξερευνά την ανθρώπινη συμπεριφορά, την ευαλωτότητα και τη σχέση ερμηνευτή και θεατή, συνδυάζοντας τον χορό, την περφόρμανς και τις συμμετοχικές μορφές τέχνης. © Μαίρη Λεονάρδου
Στο έργο του γενικά, ο Χάρης Κούσιος εξερευνά την ανθρώπινη συμπεριφορά, την ευαλωτότητα και τη σχέση ερμηνευτή και θεατή, συνδυάζοντας τον χορό, την περφόρμανς και τις συμμετοχικές μορφές τέχνης.

Αυτό είναι ίσως ένα από τα μεγαλύτερα παράδοξα της αγάπης: Μπορούμε να αγαπάμε πραγματικά κάποιον και ταυτόχρονα να του προκαλούμε πόνο, επειδή ο τρόπος που έχουμε μάθει να αγαπάμε εμπεριέχει συμπεριφορές που πληγώνουν.

Δεν αρκεί, επομένως, μόνο η πρόθεση. Χρειάζεται να εξετάζουμε και τον τρόπο με τον οποίο εκφράζουμε την αγάπη μας, καθώς και τις συνέπειες που έχει στον άλλον. Γιατί συχνά προσφέρουμε την αγάπη όπως τη γνωρίσαμε, όχι απαραίτητα όπως θα θέλαμε να την έχουμε βιώσει.

– Ποια είναι για σένα η κοινωνική διάσταση της αγάπης;

Πιστεύω ότι ο τρόπος που έχουμε μάθει να αγαπάμε αντανακλάται και στον τρόπο που οργανώνουμε την κοινωνία μας. Οι προσωπικές μας σχέσεις με την εξουσία, την αποδοχή και την υπακοή δεν είναι ανεξάρτητες από τις συλλογικές μας συμπεριφορές. Αρκεί να παρατηρήσουμε ποιους επιλέγουν συχνά οι κοινωνίες για να τις κυβερνήσουν. Ανθρώπους που υπόσχονται ασφάλεια, αλλά πολλές φορές επιβάλλουν περιορισμούς, τιμωρίες και συνθήκες που ενισχύουν την εξάρτηση.

«ΤΙ ΘΑ ΣΥΜΒΕΙ ΑΝ ΠΑΡΑΔΕΧΤΟΥΜΕ ΟΤΙ ΦΟΒΟΜΑΣΤΕ, ΟΤΙ ΝΙΩΘΟΥΜΕ ΜΟΝΟΙ Ή ΟΤΙ ΕΧΟΥΜΕ ΑΝΑΓΚΗ ΑΠΟ ΑΓΑΠΗ; ΙΣΩΣ ΤΕΛΙΚΑ ΝΑ ΕΧΟΥΜΕ ΠΟΛΥ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΚΟΙΝΑ ΜΕΤΑΞΥ ΜΑΣ ΑΠ’ ΟΣΑ ΤΟΛΜΑΜΕ ΝΑ ΑΠΟΚΑΛΥΨΟΥΜΕ».

Ζούμε σε μια πραγματικότητα όπου πολλοί άνθρωποι δυσκολεύονται να ανταποκριθούν στις οικονομικές τους υποχρεώσεις, οι μισθοί δεν επαρκούν για μια αξιοπρεπή ζωή και η ανασφάλεια γίνεται μέρος της καθημερινότητας. Κι όμως, συχνά μαθαίνουμε να προσαρμοζόμαστε αντί να διεκδικούμε. Αναρωτιέμαι πόσο βαθιά συνδέεται αυτή η στάση με όσα μάθαμε από παιδιά: ότι για να μας αγαπούν πρέπει να είμαστε υπάκουοι, να μη δημιουργούμε προβλήματα, να χωράμε στις προσδοκίες των άλλων.

Τι συμβαίνει όταν αποφασίσουμε να ζητήσουμε κάτι διαφορετικό; Θα χάσουμε τη δουλειά μας; Την οικονομική μας ασφάλεια; Τη θέση μας μέσα στην κοινωνία;

LOVE
Το LOVE θα παρουσιαστεί στο BIOS για 10 παραστάσεις. © Pavlos Vrionides
Το LOVE θα παρουσιαστεί στο BIOS για 10 παραστάσεις.

Πίσω από αυτές τις αγωνίες αναγνωρίζω έναν πολύ ανθρώπινο φόβο: ότι αν πάψουμε να συμμορφωνόμαστε, θα πάψουμε και να γινόμαστε αποδεκτοί.

Γι’ αυτό πιστεύω ότι η αγάπη έχει μια βαθιά πολιτική και κοινωνική διάσταση. Ο τρόπος που μαθαίνουμε να αγαπάμε επηρεάζει και τον τρόπο που επιτρέπουμε στους άλλους να μας αντιμετωπίζουν.

– Στο LOVE ο χορός συναντά τον λόγο και την προσωπική εξομολόγηση. Τι μπορεί να εκφράσει το σώμα που δυσκολεύονται να πουν οι λέξεις;

Θα μου επιτρέψεις να αντιστρέψω την ερώτηση: Τι μπορούν να πουν οι λέξεις που δεν μπορεί να εκφράσει το σώμα;

Προέρχομαι από την τέχνη του χορού και γνωρίζω πολύ καλά τη δύναμη της σωματικής έκφρασης. Το σώμα μπορεί να αποκαλύψει βαθιά, ακόμη και ασυνείδητα, στοιχεία της προσωπικής μας ιστορίας. Κουβαλά εμπειρίες, μνήμες και συναισθήματα που πολλές φορές δεν έχουμε καταφέρει να διατυπώσουμε.

Ωστόσο, αυτή η γλώσσα χρειάζεται ανάγνωση και αποκωδικοποίηση. Δεν είναι πάντα εξίσου προσβάσιμη σε όλους.

Γι’ αυτό αισθάνομαι όλο και πιο έντονα την ανάγκη να χρησιμοποιώ τον λόγο. Έχω πράγματα να πω, ιστορίες να μοιραστώ και ερωτήματα που θέλω να διατυπώσω με τρόπο άμεσο.

Στο LOVE δεν με ενδιαφέρει να επιλέξω ανάμεσα στο σώμα και στις λέξεις. Με ενδιαφέρει η συνύπαρξή τους. Να δημιουργήσω διαφορετικές δυνατότητες επικοινωνίας, ώστε περισσότεροι άνθρωποι να μπορούν να συνδεθούν με όσα συμβαίνουν στη σκηνή.

– Οι θεατές απαντούν ανώνυμα σε ερωτήσεις που συνδιαμορφώνουν την παράσταση. Τι αποκόμισες από αυτή τη συνάντηση με το κοινό στην Κύπρο;

Ανακάλυψα πόσο μεγάλη ανάγκη έχουμε οι άνθρωποι να μοιραστούμε προσωπικές ιστορίες όταν αισθανόμαστε ότι μπορούμε να το κάνουμε χωρίς να εκτεθούμε.

Οι απαντήσεις του κοινού ήταν συχνά αφοπλιστικά ειλικρινείς, εξομολογητικές και κάποιες φορές εξαιρετικά συγκεκριμένες. Άνθρωποι μοιράστηκαν σκέψεις, συναισθήματα και εμπειρίες που ίσως θα δυσκολεύονταν να εκφράσουν αν έπρεπε να αποκαλύψουν την ταυτότητά τους.

Σκεφτείτε πόσο συχνά ένας άγνωστος, ένας οδηγός ταξί για παράδειγμα, μπορεί να μας αφηγηθεί μια βαθιά προσωπική ιστορία. Ίσως ακριβώς επειδή δεν μας γνωρίζει και δεν φοβάται ότι θα χρειαστεί να αντιμετωπίσει την κρίση μας την επόμενη ημέρα.

«ΕΧΩ ΦΡΟΝΤΙΣΕΙ ΝΑ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΣΤΗ ΖΩΗ ΜΟΥ ΠΟΛΛΟΙ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΙ ΤΡΟΠΟΙ ΕΚΦΡΑΣΗΣ, ΠΕΡΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΜΟΥ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ. Η ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑ ΕΙΝΑΙ ΕΝΑΣ ΤΡΟΠΟΣ ΝΑ ΥΠΑΡΧΩ».

Η ανωνυμία κρύβει μέσα της μια ιδιαίτερη ελευθερία. Και αυτό με έκανε να αναρωτηθώ τι είναι τελικά εκείνο που φοβόμαστε τόσο πολύ όταν αποκαλύπτουμε τον εαυτό μας.

Τι θα συμβεί αν κάποιος μάθει την ιστορία μας; Αν παραδεχτούμε ότι φοβόμαστε, ότι νιώθουμε μόνοι ή ότι έχουμε ανάγκη από αγάπη;

Ίσως τελικά να έχουμε πολύ περισσότερα κοινά μεταξύ μας απ’ όσα τολμάμε να αποκαλύψουμε.

αγάπη
Η μουσική του LOVE περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, ηλεκτρονικά τσιφτετέλια της Ecati, πρωτότυπη σύνθεση για φλάουτο του Κορνήλιου Σελαμσή, το «The Swan» του Καμίγ Σεν-Σανς, σε ηχογράφηση του 1911, και ηχητικές αναφορές στη «Λίμνη των Κύκνων» του Τσαϊκόφσκι. © Μαίρη Λεονάρδου
Η μουσική του LOVE περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, ηλεκτρονικά τσιφτετέλια της Ecati, πρωτότυπη σύνθεση για φλάουτο του Κορνήλιου Σελαμσή, το «The Swan» του Καμίγ Σεν-Σανς, σε ηχογράφηση του 1911, και ηχητικές αναφορές στη «Λίμνη των Κύκνων» του Τσαϊκόφσκι.

– Στο σημείωμά σου γράφεις επίσης ότι χρειαζόσουν έναν προσωπικό χάρτη της αγάπης. Πού σε έχει οδηγήσει μέχρι σήμερα αυτή η αναζήτηση;

Με έχει οδηγήσει σε μια πιο συνειδητή σχέση με τον εαυτό μου και με τον τρόπο που σχετίζομαι με τους άλλους. Σταδιακά έχουν διαμορφωθεί μέσα μου κάποιοι προσωπικοί κώδικες, τους οποίους αναγνωρίζω ακόμη και σωματικά. Με βοηθούν να παρατηρώ τις αντιδράσεις μου και να διακρίνω τι ανταποκρίνεται στη δική μου αντίληψη για την αγάπη και τι όχι.

Ο χάρτης αυτός, στην πραγματικότητα, βασίζεται σε μια πολύ απλή ερώτηση που επαναλαμβάνω συχνά: Αυτό θα το ονόμαζες αγάπη;

Μέσα από αυτή την ερώτηση αμφισβητώ τις αντιδράσεις μου, επανεξετάζω τις επιλογές μου και προσπαθώ να αναγνωρίζω πότε λειτουργώ μέσα από συμπεριφορές και αξίες που έχω κληρονομήσει, χωρίς απαραίτητα να τις έχω επιλέξει.

«ΟΣΟ ΛΙΓΟΤΕΡΟ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΑ ΓΙΝΟΝΤΑΙ ΚΑΠΟΙΑ ΠΡΑΓΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΥΤΥΧΙΑ ΜΟΥ, ΤΟΣΟ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟ ΜΠΟΡΩ ΝΑ ΤΑ ΑΠΟΛΑΜΒΑΝΩ ΟΤΑΝ ΥΠΑΡΧΟΥΝ. ΝΑ ΑΝΑΓΝΩΡΙΖΩ ΤΗΝ ΑΞΙΑ ΤΟΥΣ ΚΑΙ ΤΗ ΣΗΜΑΣΙΑ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΤΗ ΣΤΙΓΜΗ ΠΟΥ ΤΑ ΒΙΩΝΩ».

Δεν θέλω να ζω μέσα από μια δανεική ταυτότητα. Θέλω να μπορώ να επαναπροσδιορίζομαι, να μεταμορφώνομαι και να εξελίσσομαι μέσα από τις εμπειρίες και τις σχέσεις μου.

Αν κάτι έχει αλλάξει ουσιαστικά, είναι ότι αισθάνομαι πως αρχίζω να συμμετέχω πιο συνειδητά στη διαμόρφωση του ανθρώπου που είμαι.

– Πώς φροντίζεις τον εαυτό σου στην καθημερινότητά σου; Τι σε βοηθά να αισθάνεσαι καλά;

Θα ακουστώ λίγο κλισέ, αλλά είναι η αλήθεια! Η γυμναστική, η διατροφή, ο ύπνος και ο τρόπος που διαχειρίζομαι τις δυσάρεστες στιγμές της ζωής αποτελούν βασικά στοιχεία της προσωπικής μου φροντίδας.

Εξίσου σημαντική είναι για μένα η δημιουργικότητα. Έχω φροντίσει να υπάρχουν στη ζωή μου πολλοί διαφορετικοί τρόποι έκφρασης, πέρα από την επαγγελματική μου δραστηριότητα.

Μου αρέσει να σχεδιάζω και να ράβω ρούχα, να παίζω κιθάρα και να τραγουδάω. Είναι δραστηριότητες που μου επιτρέπουν να δημιουργώ μόνος μου, στο σπίτι, όποτε το θελήσω.

LOVE
Στο LOVE, δύο χορευτές εξομολογούνται επί σκηνής τις δικές τους διαδρομές ζωής, τα προσωπικά τους βιώματα, τις δικές τους ιστορίες βίας, απώλειας και επιβίωσης. © Pavlos Vrionides
Στο LOVE, δύο χορευτές εξομολογούνται επί σκηνής τις δικές τους διαδρομές ζωής, τα προσωπικά τους βιώματα, τις δικές τους ιστορίες βίας, απώλειας και επιβίωσης.

Ταυτόχρονα, απολαμβάνω πολύ τη συλλογική δημιουργία. Τη διδασκαλία, τη συνάντηση με άλλους ανθρώπους, αλλά και τη μουσική. Ως DJ, γιατί κάνω κι αυτό, βρίσκω τεράστια χαρά στο να παίζω μουσική και να βλέπω τους ανθρώπους να χορεύουν.

Νομίζω ότι αυτό που με βοηθά περισσότερο είναι πως η δημιουργικότητα δεν περιορίζεται για μένα σε ένα επάγγελμα. Είναι ένας τρόπος να υπάρχω.

– Υπάρχει κάτι που παλιότερα θεωρούσες πολύ σημαντικό και σήμερα έχει χάσει τη βαρύτητά του;

Βεβαίως. Πάρα πολλά! Τόσα, που δεν αισθάνομαι καν την ανάγκη να τα απαριθμήσω.

Αυτό που έχει αλλάξει ουσιαστικά είναι η σχέση μου με όσα βρίσκονται έξω από εμένα. Όσο λιγότερο εξαρτάται η ευτυχία μου από εξωτερικούς παράγοντες, τόσο μικρότερη εξουσία έχουν πάνω μου.

Και εδώ υπάρχει ένα ενδιαφέρον παράδοξο: όσο λιγότερο απαραίτητα γίνονται κάποια πράγματα για την ευτυχία μου, τόσο περισσότερο μπορώ να τα απολαμβάνω όταν υπάρχουν. Να αναγνωρίζω την αξία τους και τη σημασία που έχουν τη στιγμή που τα βιώνω.

«ΠΙΣΩ ΑΠΟ ΤΗ ΒΕΒΑΙΟΤΗΤΑ ΜΕ ΤΗΝ ΟΠΟΙΑ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΕΚΦΡΑΖΟΜΑΙ ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΙΑ ΠΟΛΥ ΟΥΣΙΑΣΤΙΚΗ ΕΠΙΘΥΜΙΑ ΝΑ ΔΙΝΩ ΧΩΡΟ ΣΤΟΝ ΑΛΛΟΝ. ΝΑ ΑΚΟΥΩ, ΝΑ ΜΑΘΑΙΝΩ ΚΑΙ ΝΑ ΕΠΙΤΡΕΠΩ ΣΤΟΝ ΕΑΥΤΟ ΜΟΥ ΝΑ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΝΕΤΑΙ».

Έχω αρχίσει να αισθάνομαι καλά τόσο με την παρουσία όσο και με την απουσία τους. Όταν υπάρχουν στη ζωή μου, τα χαίρομαι πραγματικά, σαν να είναι πολύ σημαντικά. Όταν όμως απουσιάζουν, δεν αισθάνομαι ότι μου στερούν τη δυνατότητα να είμαι ευτυχισμένος.

Για μένα αυτή είναι μια ουσιαστική μορφή ελευθερίας. Να μπορώ να επιθυμώ κάτι χωρίς να εξαρτώ την ευτυχία μου από την απόκτησή του.

– Τι θα ήθελες να γνωρίζουμε για σένα που δεν θα ανακαλύψουμε παρακολουθώντας το LOVE;

Στο LOVE, ως δημιουργός και ερμηνευτής, παίρνω μια ξεκάθαρη θέση. Στέκομαι απέναντι στο κοινό και εκφράζω ανοιχτά όσα πιστεύω, όσα αμφισβητώ και όσα προτείνω.

Αυτό που ίσως δεν είναι εξίσου ορατό είναι η διάθεσή μου να ακούσω. Να δεχτώ μια διαφορετική οπτική, να μετακινηθώ από τις θέσεις μου, να ανακαλύψω κάτι που δεν γνωρίζω και, αν χρειαστεί, να αναθεωρήσω.

Δεν θεωρώ ότι η αυτοπεποίθηση προϋποθέτει αμετακίνητες απόψεις. Αντίθετα, πιστεύω ότι μπορούμε να έχουμε το θάρρος να παίρνουμε θέση χωρίς να χρειάζεται πρώτα κάποιος άλλος να το κάνει για εμάς, και ταυτόχρονα να παραμένουμε ανοιχτοί στο ενδεχόμενο να αλλάξουμε.

Ίσως αυτό είναι κάτι που θα ήθελα να γνωρίζουν περισσότερο οι άνθρωποι για μένα: ότι πίσω από τη βεβαιότητα με την οποία μπορεί να εκφράζομαι υπάρχει μια πολύ ουσιαστική επιθυμία να δίνω χώρο στον άλλον. Να ακούω, να μαθαίνω και να επιτρέπω στον εαυτό μου να μεταμορφώνεται.

Το LOVE θα παίζεται κάθε Δευτέρα και Τρίτη, από τις 23 Νοεμβρίου έως τις 22 Δεκεμβρίου 2026, στις 21:00, στο BIOS (Πειραιώς 84, Αθήνα). Η παράσταση περιλαμβάνει γυμνό και σκηνές βίας και απευθύνεται σε θεατές ηλικίας 18 ετών και άνω. Προπώληση στο BIOS Ticketing ή στο lovetheperformance.com.

SLOW MONDAY NEWSLETTER

Θέλεις να αλλάξεις τη ζωή σου; Μπες στη λογική του NOW. SLOW. FLOW.
Κάθε Δευτέρα θα βρίσκεις στο inbox σου ό,τι αξίζει να ανακαλύψεις.