ΜΠΟΡΟΥΝ ΤΑ ONLINE ΤΕΣΤ ΝΑ ΑΠΟΚΑΛΥΨΟΥΝ ΠΟΣΟ ΚΑΛΑ ΠΑΕΙ Η ΣΧΕΣΗ ΣΟΥ;
Έχουν άραγε επιστημονική βάση όλα αυτά τα τεστ σχέσεων που βλέπουμε να κατακλύζουν τα κοινωνικά μας δίκτυα; Μια ειδικός απαντά.
Του ζητάς να σου καθαρίσει ένα πορτοκάλι, παρότι μπορείς να το κάνεις και μόνη σου. Εκείνος ανταποκρίνεται θετικά και προσφέρεται να το καθαρίσει για σένα, χωρίς γκρίνιες, χωρίς «μα» και «μου». Συγχαρητήρια! Μόλις ολοκληρώσατε με επιτυχία τη δοκιμασία του ξεφλουδίσματος του πορτοκαλιού («the orange peel theory»), ένα από τα πολλά τεστ σχέσεων που τον τελευταίο καιρό κατακλύζουν τα κοινωνικά δίκτυα. Τι σημαίνει αυτό για εσάς ως ζευγάρι; Ότι η σχέση σας βρίσκεται σε καλό δρόμο και, μάλλον, δεν υπάρχουν γκρίζα σύννεφα στον ορίζοντα.
Υπάρχει άραγε κάποια επιστημονική βάση σε όλα αυτά τα τεστ; «Εκατομμύρια άνθρωποι εξετάζουν πλέον εξονυχιστικά μικροσκοπικές αλληλεπιδράσεις, ελπίζοντας να επιβεβαιώσουν ότι ο σύντροφός τους έχει πραγματικά επενδύσει στη σχέση. Ψυχολόγοι σαν κι εμένα καταλαβαίνουμε το γιατί: αυτά τα τεστ αποτυπώνουν κάτι που οι ερευνητές γνωρίζουν εδώ και καιρό: ότι η αγάπη χτίζεται μέσα από μικρές στιγμές που φανερώνουν ανταπόκριση», λέει η Emily Impett, καθηγήτρια στο Τμήμα Επιστημών Ψυχολογίας και Εγκεφάλου στο Πανεπιστήμιο του Τορόντο.
Οι μικρές στιγμές ανταπόκρισης
Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι η αγάπη ζει σε αυτά τα μικροστιγμιότυπα, σε αυτές τις καθημερινές προσπάθειες σύνδεσης. Για παράδειγμα, σε εργαστηριακές μελέτες με νεόνυμφους, ο ψυχολόγος John Gottman διαπίστωσε ότι οι σύντροφοι που συστηματικά στρέφονταν προς αυτές τις μικρές... προσκλήσεις σύνδεσης ανέφεραν πιο ευτυχισμένες σχέσεις.
Όπως αναφέρει η ειδικός, στοιχεία δείχνουν ότι τα ζευγάρια που εκδηλώνουν περισσότερη παιχνιδιάρικη διάθεση κατά τη διάρκεια μιας δεκάλεπτης αλληλεπίδρασης την ώρα του φαγητού είναι πιο πιθανό να χρησιμοποιούν το χιούμορ και την τρυφερότητα όταν διαφωνούν. Επίσης, τα άτομα που θεωρούν ότι έχουν φροντιστικούς συντρόφους γίνονται πιο τρυφερά με την πάροδο του χρόνου. Με άλλα λόγια, η σύνδεση που δημιουργείται μέσα από μικρές, καθημερινές στιγμές προβλέπει την ευημερία μιας σχέσης.
Αυτές οι μικρές στιγμές αλληλεπίδρασης και φροντίδας μπορεί να μοιάζουν ασήμαντες, αν τις δεις μεμονωμένα. Αν, όμως, επαναλαμβάνονται λειτουργούν σαν κόλλα που κρατά γερές τις βάσεις μια σχέσης, εξηγεί η Impett.
ΑΝ ΒΑΣΙΖΟΜΑΣΤΕ ΣΕ ΜΙΑ ΣΤΙΓΜΗ ΓΙΑ ΝΑ ΒΓΑΛΟΥΜΕ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ, ΤΟΤΕ ΚΙΝΔΥΝΕΥΟΥΜΕ ΝΑ ΠΕΣΟΥΜΕ ΣΤΗΝ ΠΑΓΙΔΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΟΛΟΓΙΑΣ.
Μια φορά δεν αρκεί
Από την άλλη, μεμονωμένες στιγμές που βιντεοσκοπούνται για κατανάλωση στα κοινωνικά δίκτυα δεν μπορούν να μας πουν αν μια σχέση είναι υγιής ή όχι. Τα τεστ σχέσεων μετατρέπουν ένα σύνθετο μοτίβο σε ένα απλοϊκό σενάριο, όπου είτε κερδίζεις είτε χάνεις. Το γεγονός αυτό μπορεί να προκαλέσει άγχος, αφού ο άνθρωπος που βρίσκεται απέναντί μας μπορεί απλώς να μην αντιλήφθηκε το «κάλεσμά» μας, γιατί π.χ. ήταν κουρασμένος ή γιατί η τηλεόραση έπαιζε στη διαπασών.
Επιπλέον, ιδιαίτερα σημαντικό είναι και το πώς ερμηνεύουμε μια τέτοια δοκιμασία. Αν βασιζόμαστε σε μια μοναδική στιγμή για να βγάλουμε συμπέρασμα, τότε κινδυνεύουμε είτε να πέσουμε στην παγίδα της καταστροφολογίας («ο σύντροφός μου δεν με αγαπά»), είτε να την μετατρέψουμε σε όπλο («ποτέ δεν με προσέχεις»).
Γιατί τα τεστ σχέσεων γίνονται viral;
Εν μέρη λόγω αβεβαιότητας. Στις μέρες μας, οι εφαρμογές γνωριμιών προσφέρουν αμέτρητες επιλογές συντρόφων, όμως οι τόσες επιλογές μπορούν να μας αποτρέψουν από το να δεσμευτούμε ουσιαστικά, καθώς δεν νιώθουμε ασφαλείς. Αυτή η αβεβαιότητα επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο διαμορφώνονται οι σχέσεις: περισσότερα situationships, λιγότερες ξεκάθαρες προσδοκίες, πολλές υποθέσεις για το πώς νιώθει ο άλλος. Τα viral τεστ υπόσχονται ταχύτητα και απλότητα.
Ένας ακόμη λόγος είναι ότι η επιστήμη των σχέσεων έχει περάσει στο ευρύ κοινό απογυμνωμένη από τις αποχρώσεις της. Η έρευνα ισοπεδώνεται σε σενάρια κομμένα και ραμμένα για το TikTok, ενώ τα κοινωνικά δίκτυα ανταμείβουν το έντονα συναισθηματικό περιεχόμενο. Αυτές οι συνθήκες κάνουν τους ανθρώπους να μετατρέπουν τις σχέσεις σε δημόσια πειράματα.
Η ΑΓΑΠΗ ΟΡΙΖΕΤΑΙ ΑΠΟ ΕΚΑΤΟΝΤΑΔΕΣ ΜΙΚΡΕΣ ΣΤΙΓΜΕΣ ΣΤΙΣ ΟΠΟΙΕΣ ΟΙ ΣΥΝΤΡΟΦΟΙ ΕΠΙΛΕΓΟΥΝ ΝΑ ΕΙΝΑΙ ΠΑΡΟΝΤΕΣ Ο ΕΝΑΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΑΛΛΟ.
Τι αξίζει τελικά να κρατήσουμε
Τα τεστ σχέσεων δεν είναι ανοησίες, αλλά δεν είναι και αυτό που προβάλλεται στις οθόνες των κινητών. «Αποτυπώνουν κάτι ουσιαστικό: το να ανταποκρίνεσαι όταν ο σύντροφός σου απλώνει το χέρι, ακόμη και με μικρούς τρόπους, αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο των υγιών σχέσεων. Αν μια τάση ενθαρρύνει περισσότερη προσοχή, περιέργεια και εκτίμηση, αυτό είναι κέρδος», τονίζει η Impett.
Ας κάνουμε, λοιπόν, τα τεστ αυτά, αλλά ας μην εστιάσουμε στο αν ο/η σύντροφός μας πέρασε τη δοκιμασία. Αυτό που έχει σημασία είναι να αναρωτηθούμε αν η φροντίδα αυτή αποτελεί μοτίβο που επαναλαμβάνεται. Αν το άλλο άτομο είναι παρόν κι αν νιώθουμε ότι μας ακούει και μας εκτιμά. Η αγάπη ορίζεται από τις εκατοντάδες μικρές στιγμές στις οποίες οι σύντροφοι επιλέγουν να είναι παρόντες ο ένας για τον άλλον.