ΠΩΣ ΝΑ ΜΙΛΑΣ ΣΤΟΝ ΕΑΥΤΟ ΣΟΥ ΓΙΑ ΝΑ ΒΑΛΕΙΣ ΣΕ ΤΑΞΗ ΣΚΕΨΕΙΣ ΚΑΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ

Πώς μιλάς στον εαυτό σου; Μια καθηγήτρια ψυχολογίας σού δείχνει τους 4 τρόπους που θα σε βοηθήσουν να βάλεις σε τάξη σκέψεις και συναισθήματα και να κάνεις χρήσιμη την εσωτερική σου φωνή.

Όλοι μιλάμε στον εαυτό μας. Όχι απαραίτητα δυνατά. Σίγουρα όμως σιωπηλά, στις σκέψεις μας. Η λεγόμενη εσωτερική φωνή, που έχουμε διαρκώς μέσα στο μυαλό μας, έχει γίνει αντικείμενο πολλών μελετών και έχει διερευνηθεί τόσο σε νευρογλωσσικό επίπεδο όσο και σε ψυχολογικό.

Πολλές θεωρίες υπάρχουν για τον τρόπο που σε μεγάλωσαν οι γονείς σου και υποστηρίζουν πως ο τρόπος που σου μιλούσαν εκείνοι, είτε με επιείκεια, είτε επικρίνοντάς σε, γίνεται ο τρόπος που μιλάς εσύ στον εαυτό σου.

Οι περισσότεροι ειδικοί εστιάζουν στην επικριτική φωνή που κουβαλάμε και που έχει την τάση όχι μόνο να σε κατσαδιάζει με την παραμικρή ευκαιρία, αλλά και να δημιουργεί αδιέξοδα και υπερβολικές σκέψεις, οι οποίες αντί να σε βοηθούν, σε σπρώχνουν ένα βήμα πιο κοντά στην κατάθλιψη.

Πώς σε ωφελεί το να μιλάς στον εαυτό σου;

Δεν ξεκίνησες να μιλάς στον εαυτό σου για να βασανιστείς. Κάτι εξυπηρετεί η εσωτερική φωνή αρχικά, και αν θέλεις να τη χρησιμοποιήσεις προς όφελός σου, πρέπει να επιιστρέψεις και να επικεντρωθείς σε αυτή την αρχική δυναμική της.

Η εσωτερική ομιλία είναι μια φυσική συνέπεια των εγκεφαλικών διαδικασιών που σχεδιάζουν και εκτελούν την ομιλία. Όταν θέλεις να επικοινωνήσεις κάτι στον εαυτό σου ή στους άλλους, χρησιμοποιώντας τη γλώσσα, πρέπει να επικεντρωθείς στο μήνυμα που θέλεις να περάσεις. 

Για να το κάνεις αυτό, θέτεις αναγκαστικά σε λειτουργία τη μηχανή της διανοητικής ομιλίας. Αυτή «βουτάει» στον ωκεανό των περίπου 50.000 λέξεων που βρίσκονται στη μνήμη σου, και αντλεί τις κατάλληλες. Πρόκειται για μια απαιτητική διεργασία που χρειάζεται συγκέντρωση, ακόμη κι αν εσύ νιώθεις ότι οι λέξεις ξεπηδάνε από το κεφάλι σου με τρομακτική ταχύτητα.

Όμως η εσωτερική φωνή έχει και ψυχολογικά οφέλη. Η διαδικασία αυτή, λένε οι μελέτες, μπορεί να ενισχύσει σημαντικά την ικανότητά σου να ελέγχεις μια κατάσταση, να εστιάζεις στο ζητούμενο, να αποδίδεις καλύτερα, και να επιλύεις προβλήματα.

4 τρόποι για να αποκτήσεις μια αποτελεσματική εσωτερική φωνή

Η Αμερικανίδα Maryellen MacDonald, συγγραφέας και καθηγήτρια στο τμήμα Ψυχολογίας, στο πρόγραμμα Γλωσσικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Wisconsin-Madison, έχει να δώσει μερικές πολύτιμες συμβουλές σχετικά με το πώς μπορείς να κάνεις την εσωτερική φωνή σύμμαχό σου.

1. Ξεκαθάρισε τους στόχους σου

Το κομμάτι αυτό αφορά κυρίως τους επαγγελματικούς σου στόχους. Αν υποθέσουμε ότι σε κάποιο σημείο της διαδικασίας έχεις κολλήσει και δεν μπορείς να προχωρήσεις παρακάτω, είναι σημαντικό να μιλήσεις ξεκάθαρα στον εαυτό σου. Δήλωσε τον στόχο σου φωναχτά, σιωπηλά ή ακόμη και γραπτά, αλλά φρόντισε να είναι πολύ συγκεκριμένος.

Για παράδειγμα: Πρέπει να ολοκληρώσω 5 προσφορές. Στη συνέχεια, σκέψου τα βήματα για την επίτευξη του στόχου: για παράδειγμα να κάνεις ορισμένα τηλεφωνήματα, να συμβουλευτείς τις σημειώσεις σου, να ρωτήσεις κάτι συγκεκριμένο έναν συνάδελφο, να στείλεις mail.

ΤΟ ΝΑ ΜΙΛΑΣ ΣΤΟΝ ΕΑΥΤΟ ΣΟΥ, ΛΕΝΕ ΟΙ ΜΕΛΕΤΕΣ, ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΕΝΙΣΧΥΣΕΙ ΤΗΝ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΣΟΥ ΝΑ ΕΛΕΓΧΕΙΣ ΤΙΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ.

Aν νιώθεις ότι δεν έχεις το κίνητρο, πρέπει να πεις στον εαυτό σου γιατί είναι σημαντικό να ολοκληρώσεις τη συγκεκριμένη εργασία. Αν νιώθεις ότι βαριέσαι να ξεκινήσεις, μπορείς να αναρωτηθείς: Πώς θα ένιωθα αν έκανα ένα μικρό κομμάτι, το πιο εύκολο ίσως;

Είναι πολύ χρήσιμο να αναπτύξεις ένα είδος συνομιλίας με τον εαυτό σου, ακολουθώντας εναλλακτικούς τρόπους σκέψης για ένα πρόβλημα. Αυτό θα σε βοηθήσει να ξεκαθαρίσεις τα συναισθήματά σου και να χαράξεις μια πορεία δράσης. Θυμήσου να χρησιμοποιείς πραγματικά πολλαπλές οπτικές γωνίες και όχι απλώς να δηλώνεις τη θέση προς την οποία ήδη κλίνεις.

2. Καθησύχασε τον εαυτό σου σε στρεσογόνες καταστάσεις

Για να το πετύχεις αυτό πρέπει να προπονείσαι με κάθε μικρή αναποδιά, ακολουθώντας μια σειρά βημάτων.

Βήμα 1ο: Υπενθύμισε στον εαυτό σου να επικεντρωθεί σε όσα περνάνε από το χέρι του. Τόνισέ του ότι δεν πρέπει να αποσπά την προσοχή του από πράγματα που δεν έχει καμία ελπίδα να αλλάξει.

Βήμα 2ο: Υπενθύμισε στον εαυτό σου σε τι είσαι καλός. Ακόμα κι αν αισθάνεσαι ανεπαρκής για να αντιμετωπίσεις κάποια πρόκληση, μπορείς να σκεφτείς τα δυνατά σου σημεία.

Βήμα 3ο: Προσπάθησε να παραμείνεις θετικός και συγκεκριμένος. Προκειμένου να μην επιτρέψεις στις αρνητικές σκέψεις να διαβρώσουν την προσπάθειά σου, φρόντιζε να υπενθυμίζεις στον εαυτό σου το θετικό αποτέλεσμα που θα προκύψει. Με πολύ συγκεκριμένες θετικές επιβεβαιώσεις, «σπάσε» τον στόχο σε μικρότερα βήματα.

ΜΕΛΕΤΕΣ ΔΕΙΧΝΟΥΝ ΟΤΙ ΟΣΟ ΑΚΡΙΒΕΣΤΕΡΑ ΟΝΟΜΑΤΙΖΟΥΝ ΟΙ ΑΝΘΡΩΠΟΙ ΤΑ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ ΠΟΥ ΝΙΩΘΟΥΝ, ΤΟΣΟ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΟΦΕΛΗ ΑΠΟΚΟΜΙΖΟΥΝ.

3. Ρύθμισε τα συναισθήματά σου

Όταν βρισκόμαστε σε έντονη συναισθηματική κατάσταση, συχνά δεν ξέρουμε ακριβώς τι νιώθουμε. Για παράδειγμα, μπορεί να πούμε ότι είμαστε «αναστατωμένοι», αλλά αυτός ο ασαφής όρος θα μπορούσε να σημαίνει πολλά πράγματα – ότι είμαστε φοβισμένοι, θυμωμένοι, απογοητευμένοι κ.λπ.

Μελέτες δείχνουν ότι, όσο ακριβέστερα ονοματίζουν οι άνθρωποι τα συναισθήματα που νιώθουν, τόσο περισσότερα οφέλη αποκομίζουν. Το πιο βασικό είναι ότι μπορούν να οδηγούνται σε μια συναισθηματική αυτορρύθμιση, καθώς μειώνονται οι έντονες αντιδράσεις μάχης ή φυγής.

Μια άλλη καλή πρακτική είναι να πάρεις απόσταση από τον εαυτό σου, μιλώντας του σε δεύτερο πρόσωπο και χρησιμοποιώντας το όνομά σου. Έτσι, για παράδειγμα θα μπορούσες να πεις: Εντάξει, Κώστα, καταλαβαίνω ότι είσαι πολύ θυμωμένος τώρα. Τι θα μπορούσες να κάνεις; 

ΚΑΤΑΓΡΑΨΕ ΟΣΑ ΣΕ ΑΠΑΣΧΟΛΟΥΝ. ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟΥΣ ΕΙΔΙΚΟΥΣ, ΕΝΑ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ «ΑΡΝΗΤΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ» ΑΠΟΦΕΡΕΙ ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΕΙΚΟΝΑ ΓΙ' ΑΥΤΕΣ.

4. Πώς να μιλάς στον εαυτό σου όταν θυμάσαι το παρελθόν

Πολλές φορές έχουμε την τάση να ανατρέχουμε σε στιγμές του παρελθόντος, είτε χαρούμενες, είτε τραυματικές. Η συνήθεια αυτή μπορεί να μας κάνει να χαθούμε στις σκέψεις μας. Αν θέλεις όμως να επεξεργαστείς τι συνέβη ώστε να σου χρησιμεύσει να εξελιχθείς στο μέλλον, η εσωτερική ομιλία μπορεί να είναι μια καλή πρακτική.

Ειδικά σε αυτή την περίπτωση ωφελεί περισσότερο το ημερολόγιο, το να κρατάς δηλαδή τις σκέψεις σου σημειωμένες ή να έστω να τις μαγνητοφωνείς. Η γραφή είναι ιδανική, επειδή είναι πιο αργή από την ομιλία, δημιουργώντας περισσότερο χρόνο για περισυλλογή. Το γραπτό αρχείο σού επιτρέπει επίσης να ανατρέξεις στις προηγούμενες περιγραφές και απόψεις σου και να τις εξετάσεις εκ νέου.

Γράψε για θέματα που σε απασχολούν. Μπορεί να φαίνεται αντιφατικό να μένεις σε γεγονότα που αναστατώνουν, αλλά μελέτες δείχνουν ότι το ημερολόγιο «αρνητικών καταστάσεων» αποφέρει καλύτερη εικόνα και προοπτική για αυτές.

Μην ξεχνάς να γράφεις και τα θετικά. Αυτά είναι που θα σε βοηθήσουν σε στρεσογόνες στιγμές. Υπενθύμισε στον εαυτό σου όλα αυτά για τα οποία είσαι ευγνώμων, εκείνα που σε κάνουν χαρούμενο και τους ανθρώπους που αγαπάς και σε αγαπούν.

Να είσαι συγκεκριμένος και εδώ. Δεν αρκεί να γράψεις απλώς: Είμαι εκνευρισμένος με το αφεντικό μου ή Είμαι ευγνώμων για τη γάτα μου. Αντίθετα, κάνε μια λίστα με τις τρεις πιο ενοχλητικές συνήθειες του αφεντικού σου και πώς μπορείς να τις χειριστείς την επόμενη φορά που θα τις συναντήσεις. Ή γράψε πώς νιώθεις όταν η γάτα σου είναι κουλουριασμένη δίπλα σου.

Βρείτε εδώ τα audio articles που είναι διαθέσιμα αυτή τη στιγμή.

Για να ακούτε τα άρθρα του OW που είναι διαθέσιμα σε ηχητική μορφή, μπορείτε να μας ακολουθήσετε σε Spotify και σε Apple Podcasts.