ΠΩΣ Η ΑΣΚΗΣΗ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΕΠΗΡΕΑΣΕΙ ΤΗΝ ΠΕΨΗ ΣΟΥ

Με ποιους τρόπους μπορεί η άσκηση να επηρεάσει την πέψη σου; Και τι μπορείς να κάνει για να φροντίσεις το πεπτικό σου σύστημα; Ένας ειδικός απαντά.

Η σχέση μεταξύ άσκησης και πέψης είναι πιο στενή από όσο φαντάζεσαι και δεν αφορά μόνο τους επαγγελματίες αθλητές. Οι επιδράσεις που προκύπτουν αφορούν όλους τους ασκούμενους, με τον χρόνο και την ένταση της προπόνησης να παίζουν καθοριστικό ρόλο. Αν, π.χ., έχεις τρέξει κάποια στιγμή στη ζωή σου μεγάλες αποστάσεις, πιθανότατα έχεις έρθει αντιμέτωπος με το λεγόμενο «έντερο του δρομέα».

Ο Ricardo Da Costa, αναπληρωτής καθηγητής στο Monash University της Αυστραλίας και πρώην τριαθλητής, μελετά τους τρόπους με τους οποίους η άσκηση επηρεάζει το πεπτικό σύστημα, αλλά και το πώς μπορούμε να το «ηρεμήσουμε», ώστε να αποδίδουμε στο μέγιστο των δυνατοτήτων μας.

Πώς η άσκηση επηρεάζει την πέψη

Όταν βγαίνεις για περπάτημα ή κάνεις κάποια άσκηση χαμηλής έντασης ενώ το πεπτικό σου σύστημα βρίσκεται σε λειτουργία, η κίνηση μπορεί να διευκολύνει τη διαδικασία. Ο γαστρεντερικός σωλήνας αποτελείται από λείους μυς που δρουν ακούσια, δηλαδή χωρίς συνειδητό έλεγχο. Ωστόσο, η φυσική δραστηριότητα μπορεί να επιταχύνει τη λειτουργία τους, καθώς η αυξημένη ροή αίματος βοηθά στη σύσπαση και χαλάρωση των συγκεκριμένων μυών.

Σε βάθος χρόνου, η τακτική άσκηση συμβάλλει στη διατήρηση ενός υγιούς εντέρου και στη βελτίωση της απορρόφησης των θρεπτικών συστατικών. Παράλληλα, αυξάνει την παραγωγή νιτρικού οξειδίου, μιας ουσίας που μεταξύ άλλων βοηθά στη χαλάρωση των μυών του εντέρου.

Τα οφέλη , όμως, δεν περιορίζονται στο σώμα. Το έντερο διαθέτει ένα εκτεταμένο νευρικό δίκτυο που επικοινωνεί με τον εγκέφαλο και ανταποκρίνεται στο στρες. Γι’ αυτό και η άσκηση, γνωστή για τη θετική της επίδραση στην ψυχική υγεία, μπορεί να συμβάλει και έμμεσα στη βελτίωση της πεπτικής λειτουργίας.

iStock

Τι συμβαίνει με την άσκηση υψηλής έντασης

Αν και η άσκηση ήπιας και μέτριας έντασης θεωρείται σχεδόν πάντα ωφέλιμη για την πέψη, δεν ισχύει το ίδιο για την έντονη προπόνηση. Γνωρίζουμε ότι κατά τη διάρκεια της πέψης αυξάνεται η ροή αίματος στον γαστρεντερικό σωλήνα. Σε προπονήσεις χαμηλής έντασης, η ροή του αίματος στα όργανα ισορροπεί χωρίς ιδιαίτερα προβλήματα. Όσο όμως η ένταση αυξάνεται, λιγότερο αίμα φτάνει στο πεπτικό σύστημα, καθώς προτεραιότητα έχουν οι μύες, οι πνεύμονες και η καρδιά, δυσκολεύοντας έτσι τη χώνεψη.

Παράλληλα, στις απαιτητικές προπονήσεις το σώμα καταναλώνει περισσότερο οξυγόνο για την παραγωγή ενέργειας, δημιουργώντας μεταβολικά υποπροϊόντα. Αν κάνεις κάποια ήπια δραστηριότητα, τα υποπροϊόντα αυτά απομακρύνονται εύκολα. Αν πάλι έχεις επιλέξει κάτι πιο έντονο, μπορεί να συσσωρευτούν και το πεπτικό σύστημα να επιχειρήσει να τα αποβάλει, κάτι που μπορεί να σου προκαλέσει ναυτία ή ακόμη και εμετό.

iStock

Όταν η άσκηση δημιουργεί προβλήματα στην πέψη

Η αύξηση της θερμοκρασίας του σώματος κατά την άσκηση οδηγεί σε μεταφορά αίματος από τα εσωτερικά όργανα προς το δέρμα, προκειμένου να ρυθμιστεί καλύτερα η θερμοκρασία μέσω του ιδρώτα. Ταυτόχρονα, η έντονη εφίδρωση μπορεί να προκαλέσει αφυδάτωση, αν δεν αναπληρωθούν έγκαιρα υγρά και ηλεκτρολύτες. Έτσι, το αίμα γίνεται πιο «παχύρρευστο» και η κυκλοφορία πιο αργή, κάτι που μπορεί να επιδεινώσει τα πεπτικά συμπτώματα.

Έρευνες του Costa δείχνουν επίσης ότι η άσκηση μπορεί να προκαλέσει μικροβλάβες στην επένδυση του εντέρου. Συνήθως, όταν η ένταση είναι προσαρμοσμένη στις δυνατότητες του ατόμου, το σώμα αναρρώνει μέσα σε 24 έως 48 ώρες. Αν όμως η επιβάρυνση είναι υπερβολική, η αποκατάσταση μπορεί να είναι ανεπαρκής και ενδέχεται να προκύψουν σοβαρότερα προβλήματα, όπως διαρροή βακτηρίων του εντέρου στην κυκλοφορία του αίματος.

Το ανοσοποιητικό σύστημα μπορεί να διαχειριστεί μικρές ποσότητες βακτηρίων, ωστόσο σε περιπτώσεις εξασθενημένης άμυνας ή παρατεταμένης άσκησης υψηλής έντασης, η κατάσταση μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρά προβλήματα.

Μία μπανάνα, 30 έως 60 λεπτά πριν από την άσκηση μπορεί να αποδειχθεί ευεργετική, καθώς οι υδατάνθρακες παρέχουν άμεσα καύσιμο στον οργανισμό. iStock

Πώς να μειώσεις τους κινδύνους

Οι περισσότεροι γνωρίζουμε ότι καλό είναι να αποφύγουμε ένα μεγάλο γεύμα λίγο πριν την προπόνηση. Ωστόσο, μια μικρή ποσότητα τροφής, όπως π.χ. μία μπανάνα, 30 έως 60 λεπτά πριν από την άσκηση μπορεί να αποδειχθεί ευεργετική, καθώς οι υδατάνθρακες παρέχουν άμεσα καύσιμο στον οργανισμό.

Όσο τα θρεπτικά αυτά συστατικά κινούνται στο πεπτικό σύστημα, στέλνουν σήματα στο στομάχι και στο έντερο να διατηρήσουν βασική αιματική ροή και λειτουργικότητα.

Η άσκηση, επομένως, μπορεί να αποτελέσει πολύτιμο σύμμαχο για την υγεία του εντέρου, αρκεί να προσαρμόζεται στις αντοχές κάθε σώματος.