ΗΞΕΡΕΣ ΟΤΙ ΥΠΑΡΧΕΙ ΣΥΣΚΕΥΗ ΠΟΥ ΘΕΡΑΠΕΥΕΙ ΤΗΝ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΤΟ ΣΠΙΤΙ;

Μία συσκευή που προκαλεί ηλεκτρική διέγερση σε συγκεκριμένες περιοχές του εγκεφάλου και διατίθεται στην Ελλάδα, υπόσχεται να θεραπεύσει την κατάθλιψη όταν αποτυγχάνουν τα φάρμακα. Είναι, άραγε, μια βιώσιμη εναλλακτική λύση;

Σύμφωνα με τα στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, 332 εκατομμύρια άνθρωποι πάσχουν από κατάθλιψη, αλλά δεν αποκλείεται τα νούμερα να έχουν αυξηθεί και τώρα που γράφονται αυτές οι γραμμές.

Παρά τη διαθεσιμότητα πολυάριθμων φαρμακολογικών θεραπειών, περίπου το ένα τρίτο των ασθενών δεν ανταποκρίνονται στα αντικαταθλιπτικά και πολλοί άλλοι διακόπτουν τη θεραπεία λόγω εξουθενωτικών παρενεργειών.

Φυσικά, η ψυχοθεραπεία βοηθάει πολύ, καθώς και άλλες λιγότερο κλασικές προσεγγίσεις, όπως η διατροφή και η άσκηση. Ήξερες όμως ότι στο οπλοστάσιο των θεραπευτικών μεθόδων υπάρχει μία ηλεκτρική συσκευή που μπορεί να χρησιμοποιηθεί είτε στο ιατρείο, είτε στο σπίτι;

Τι ισχύει για τη συσκευή ηλεκτροδιέγερσης;

Η συγκεκριμένη συσκευή, που προκαλεί ηλεκτρική διέγερση στον εγκέφαλο, πήρε πρόσφατα έγκριση από τον Αμερικανικό Οργανισμό Φαρμάκων και Τροφών (FDA) στις ΗΠΑ. Εφόσον πραγματοποιήθηκαν οι απαραίτητες έρευνες, που κατοχυρώνουν την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητά της, δόθηκε το πράσινο φως για να διατεθεί στους Αμερικανούς. Οι ασθενείς θα μπορούν να τη χρησιμοποιήσουν είτε συμπληρωματικά με τη φαρμακευτική αγωγή τους, είτε αυτόνομα στις περιπτώσεις που δεν υπάρχει νόημα να πάρουν φάρμακα.

Το εντυπωσιακό στην περίπτωση αυτή είναι ότι η συσκευή έχει ήδη πάρει έγκριση και χρησιμοποιείται στην Ευρώπη εδώ και 6 χρόνια, ενώ συνήθως οι θεραπείες και τα φάρμακα εγκρίνονται πρώτα από τον FDA και στη συνέχεια έρχονται σε εμάς.

Εικονογράφηση: Χριστίνα Αβδίκου

Πώς δουλεύει η συσκευή αυτή;

Η μέθοδος tDCS (Διακρανιακή Διέγερση με Συνεχές Ρεύμα) εφαρμόζει ήπιο ηλεκτρικό ρεύμα στον εγκέφαλο, για να ενεργοποιήσει περιοχές που υπολειτουργούν σε άτομα με κατάθλιψη. Στόχος είναι να τονωθεί ο προμετωπιαίος φλοιός, περιοχή που συχνά υπολειτουργεί σε άτομα με κατάθλιψη, για να ενθαρρύνει τη φυσιολογική εγκεφαλική δραστηριότητα.

Η συσκευή τοποθετείται στο μέτωπο και διοχετεύει ένα πολύ ασθενές ρεύμα (συνήθως 2 mA) στον προμετωπιαίο φλοιό. Οι συνεδρίες διαρκούν περίπου 30 λεπτά και συνήθως επαναλαμβάνονται 5 φορές την εβδομάδα κατά τις πρώτες 3 εβδομάδες, και έπειτα λιγότερο συχνά.

Ενώ η αποτελεσματικότητα της tDCS σε κλινικές ήταν γνωστή, η κατασκευή οικιακών συσκευών είχε αποδειχθεί δύσκολη. Φαίνεται όμως ότι τα εμπόδια ξεπεράστηκαν και έτσι ο FDA έδωσε έγκριση για τη συσκευή FL-100, ώστε να χρησιμοποιηθεί τόσο ως αυτόνομη όσο και ως συμπληρωματική θεραπεία σε ενήλικες.

Τι έδειξαν οι έρευνες

Η εταιρεία που την κατασκεύασε δημιούργησε μια βάση δεδομένων, αντλώντας στοιχεία από τη χρήση της στην Ευρώπη και από έρευνα στην οποία συμμετείχαν 174 άτομα με μέτρια έως σοβαρή κατάθλιψη. Οι συμμετέχοντες υποβλήθηκαν σε θεραπεία 10 εβδομάδων και τα αποτελέσματα έδειξαν σαφές κλινικό όφελος. Στο τέλος της θεραπείας, το 44,9% είχε επιτύχει ύφεση του καταθλιπτικού επεισοδίου.

Οι παρενέργειες ήταν ελάχιστες, αν και υπήρξαν αναφορές για ερυθρότητα και ερεθισμό του δέρματος, ενώ δύο συμμετέχοντες υπέστησαν εγκαύματα στη θέση του ηλεκτροδίου. Και ενώ η συσκευή θα είναι διαθέσιμη στις ΗΠΑ από το 2ο τρίμηνο του 2026, αξίζει να δούμε τι γίνεται στην Ευρώπη.

ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Η ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΠΡΟΤΕΙΝΕΤΑΙ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΑ ΣΤΗ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ, ΑΛΛΑ ΔΕΝ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΕΙΤΑΙ.

Πού και πώς μπορείς να βρεις τη συσκευή

Υπάρχουν ελληνικές εταιρείες που εισάγουν και διαθέτουν τη συσκευή Flow tDCS με τις τιμές να κυμαίνονται συνήθως γύρω στα 460€ – 490€.

Ωστόσο, η χρήση τους συνίσταται πάντα υπό την επίβλεψη ή τη συμβουλή ψυχιάτρου, καθώς δεν ενδείκνυνται για όλους, όπως π.χ. για άτομα με μεταλλικά εμφυτεύματα στο κρανίο ή επιληψία.

Στην Ελλάδα, ελάχιστοι γιατροί (κυρίως νευρολόγοι) και κέντρα αποκατάστασης χρησιμοποιούν την τεχνολογία tDCS. Η θεραπεία γίνεται υπό την επίβλεψη ειδικού, ο οποίος ρυθμίζει το πρωτόκολλο ανάλογα με τις ανάγκες του ασθενούς. Συχνά, προτείνεται ως συμπλήρωμα στη φαρμακευτική αγωγή ή σε περιπτώσεις ανθεκτικής κατάθλιψης όπου τα φάρμακα δεν αρκούν και δεν συνταγογραφείται. Μία συνεδρία σε ιατρείο μπορεί να κοστίζει από 40€ έως 70€.

Ορισμένα κέντρα προσφέρουν και rTMS (Μαγνητική Διέγερση), μια πιο ισχυρή μέθοδο, που γίνεται μόνο στο ιατρείο με μεγάλο μηχάνημα (το tDCS είναι πιο ήπια μέθοδος που γίνεται και στο σπίτι).

Σε κάθε περίπτωση, η συσκευή αυτή αποτελεί το πρώτο βήμα για τη μετάβαση από τις φαρμακευτικές θεραπείες σε θεραπείες που βασίζονται στην τεχνολογία με ελάχιστες παρενέργειες. Και πάλι όμως, η έγκριση και η καθοδήγηση του γιατρού είναι απαραίτητη.