ΤΙ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΝΑ ΕΧΕΙΣ ΠΟΛΥ ΥΨΗΛΗ Ή ΠΟΛΥ ΧΑΜΗΛΗ ΠΙΕΣΗ ΜΑΤΙΟΥ;

Γιατί είναι επικίνδυνο να έχεις μόνιμα υψηλή πίεση στα μάτια; Πώς αντιμετωπίζεται; Και τι μπορείς να κάνεις στην αντίθετη περίπτωση για να μην κινδυνεύσεις;

Κάθε φορά που επισκέπτομαι οφθαλμίατρο για έλεγχο, μου αναφέρει ότι έχω σχετικά υψηλή πίεση στα μάτια. Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι έχω και υψηλή αρτηριακή πίεση – τουλάχιστον εγώ δεν έχω. Ωστόσο, αυτά τα δύο μπορεί να σχετίζονται σε κάποιους ανθρώπους. Στη δική μου περίπτωση ο γιατρός είναι καθησυχαστικός λέγοντάς μου ότι συμβαίνει συχνά άτομα με πολύ υψηλή μυωπία ή με λεπτό κερατοειδή, όπως εγώ, να έχουν αυτό το χαρακτηριστικό. Δεν πρέπει να το αμελώ, όμως, γιατί η υψηλή πίεση μπορεί σε βάθος χρόνου να οδηγήσει σε γλαύκωμα.

Αν η οφθαλμική υπερτονία αφορά κι εσένα, σίγουρα θέλεις να μάθεις περισσότερα γι’ αυτήν προκειμένου να γνωρίζεις τι πρέπει να κάνεις για να μην κινδυνεύσει η όρασή σου.

Τι είναι η πίεση στα μάτια;

Στο μπροστινό μέρος του ματιού μας υπάρχει μια ποσότητα διαυγούς υγρού, το λεγόμενο υδατοειδές υγρό. Παράγεται από το εσωτερικό του ματιού μόνιμα σε μικρή ποσότητα, μεταφέρεται στον πρόσθιο θάλαμο και αποχετεύεται από εκεί προς την κυκλοφορία μας. Αν η ισορροπία μεταξύ παραγωγής και αποχέτευσης του υδατοειδούς υγρού διαταραχθεί, τότε μπορεί να διαταραχθεί η φυσιολογική πίεση στο μάτι, εξηγεί σε άρθρο του ο οφθαλμίατρος Νίκος Ν. Μαρκομιχελάκης.

Σύμφωνα με τους ειδικούς, τα φυσιολογικά επίπεδα πίεσης στο μάτι κυμαίνονται από 10 μέχρι 22 mmHg. Μπορεί να μεταβληθούν κατά τη διάρκεια της ημέρας, ενώ συνήθως εμφανίζονται πιο αυξημένα κατά τη διάρκεια της νύχτας. Αν όμως αυτή η αύξηση παραμείνει και ενταθεί, υπάρχει κίνδυνος το άτομο να εμφανίσει γλαύκωμα, μια πολύ σοβαρή βλάβη του οπτικού νεύρου που αν δεν αντιμετωπιστεί μπορεί να οδηγήσει ακόμα και σε τύφλωση.

Στον αντίποδα, πιο σπάνια βέβαια, ορισμένοι άνθρωποι εμφανίζουν χαμηλή πίεση στο μάτι (οφθαλμική υποτονία). Συνήθως πρόκειται για μια επιπλοκή σε άτομα που έχουν κάνει κάποιο χειρουργείο στο μάτι, που υπέστησαν κάποιον σοβαρό τραυματισμό ή που έχουν κάποια έντονη φλεγμονή στο μάτι. Στην περίπτωση αυτή το μάτι μπορεί να χάσει το σχήμα του και να «καταρρεύσει», οπότε χωρίς θεραπεία και αυτή η πάθηση μπορεί να οδηγήσει σε τύφλωση.

iStock

Πώς μετριέται η πίεση στα μάτια και τι γίνεται αν αυτή δεν είναι φυσιολογική;

Η μέτρηση της πίεσης στα μάτια γίνεται μόνο από οφθαλμίατρο και είναι απαραίτητο να αποτελεί μέρος της ρουτίνας του προληπτικού ετήσιου ελέγχου κυρίως σε άτομα άνω των 50 ετών. Αν κανείς έχει ιστορικό γλαυκώματος στην οικογένεια, θα πρέπει να τη μετρά από μικρότερη ηλικία. Η εξέταση είναι γρήγορη και ανώδυνη. Ενώ η μία φορά αυξημένη πίεση δεν προκαλεί λόγο ανησυχίας, πρέπει να λαμβάνονται μέτρα αν παρουσιάζεται συστηματικά αυξημένη. Τι γίνεται τότε;

Ο οφθαλμίατρος είναι αυτός που θα κρίνει, εξατομικευμένα για τον κάθε ασθενή, πώς πρέπει να αντιμετωπιστεί η οφθαλμική υπερτονία. Η πρώτη θεραπεία που κατά κανόνα συνιστάται είναι κάποια κολλύρια που μειώνουν την παραγωγή ή αυξάνουν την αποχέτευση του υδατοειδούς υγρού, τα οποία χορηγούνται μεμονωμένα ή συνδυαστικά κατά περίπτωση. Ωστόσο, όταν τα κολλύρια δεν επαρκούν ή δεν είναι ανεκτά, μπορεί ο ασθενής να υποβληθεί σε laser ή σε χειρουργική επέμβαση, αν η περίπτωση είναι πιο σοβαρή.

iStock

Σε κάθε περίπτωση, ένα άτομο με υψηλή πίεση στο μάτι, πέρα από τακτικό έλεγχο, συνιστάται να μην καπνίζει, να ακολουθεί μιας μέτριας έντασης άσκηση (όχι υψηλής) και να ενημερώσει τους γιατρούς του σε περίπτωση που χρειαστεί να λάβει κορτιζόνη. Η σωστή διατροφή συμβάλλει επίσης, σύμφωνα με κάποιους ειδικούς, στην προστασία από το γλαύκωμα.

Για τα άτομα με χαμηλή πίεση στο μάτι, τα νέα είναι εξαιρετικά αισιόδοξα: Επιστήμονες από το Moorfields Eye Hospital του Λονδίνου ανακάλυψαν μια πρωτοποριακή ενέσιμη μέθοδο για να αποτρέψουν την τύφλωση σε άτομα με οφθαλμική υποτονία. Ο λόγος για μια σταγόνα ΗPMC, μια εξαιρετικά κοινή στη χειρουργική οφθαλμιατρική και οικονομική ουσία, που χορηγείται με ένεση στο πίσω μέρος του ματιού και όπως αποδεικνύεται μπορεί να φέρει εξαιρετικά αποτελέσματα. Οι ασθενείς που έχουν λάβει αυτή την ένεση υποστηρίζουν ότι τους άλλαξε τη ζωή.