ΑΥΞΑΝΕΙ Ο ΚΑΦΕΣ ΤΗΝ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ;

Μια ειδικός σού εξηγεί πώς ο καφές επηρεάζει την αρτηριακή πίεση και μοιράζεται συμβουλές για το πώς να τον απολαμβάνουμε χωρίς φόβο.

Ο καφές είναι το πρώτο πράγμα που ετοιμάζω μόλις φτάσω στο γραφείο, κι αν δεν έχω διάθεση για μπρίκια και ανακατέματα, τον παίρνω από συγκεκριμένα καταστήματα. Γιατί ο πρώτος καφές της ημέρας πρέπει να είναι όπως ακριβώς τον θέλω. Η πρωινή μου ψυχολογία δεν αντέχει καφέ καμένο ή με πολύ γάλα.

Μετά τη μικρή αυτή εξομολόγηση, ας περάσουμε σε μια απορία που απασχολεί πολλούς λάτρεις του αγαπημένου αυτού ροφήματος και αφορά την επίδραση που μπορεί να έχει στην αρτηριακή μας πίεση. Με λίγα λόγια: ανεβάζει ο καφές την πίεση;

«Ο καφές μπορεί να αυξήσει την αρτηριακή πίεση βραχυπρόθεσμα, ιδιαίτερα αν δεν τον καταναλώνεις συχνά ή αν έχεις ήδη υψηλή πίεση», εξηγεί η Clare Collins, Καθηγήτρια Διατροφής και Διαιτολογίας στο Πανεπιστήμιο του Newcastle. «Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να τον κόψεις αν έχεις υπέρταση ή ανησυχείς για την υγεία της καρδιάς σου. Το κλειδί είναι το μέτρο», συμπληρώνει.

Πώς επηρεάζει ο καφές την αρτηριακή πίεση;

Καταρχάς, η καφεΐνη είναι διεγερτική ουσία. Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να αυξήσει τον καρδιακό ρυθμό σε ορισμένους ανθρώπους και, σε κάποιες περιπτώσεις, να συμβάλει σε αρρυθμίες.

Παράλληλα, διεγείρει τα επινεφρίδια, δύο ενδοκρινείς αδένες που εκκρίνουν ορμόνες, μεταξύ αυτών και αδρεναλίνη. Το αποτέλεσμα; Η καρδιά χτυπά πιο γρήγορα, τα αιμοφόρα αγγεία συσπώνται και η αρτηριακή πίεση ανεβαίνει.

Εικονογράφηση: Ελένη Καστρινογιάννη

Τι συμβαίνει στο σώμα μας μετά από ένα φλιτζάνι καφέ;

Τα υψηλότερα επίπεδα καφεΐνης στο αίμα παρατηρούνται 30-120 λεπτά μετά από ένα φλιτζάνι καφέ, ενώ μετά από 3-6 ώρες τα επίπεδα καφεΐνης στο αίμα έχουν πέσει στο μισό.

Όπως αναφέρει η ειδικός, μετά την κατανάλωση καφεΐνης η συστολική πίεση μπορεί να αυξηθεί κατά 3 με 15 μονάδες και η διαστολική κατά 4 με 13. Η επίδραση, ωστόσο, δεν είναι ίδια για όλους.

Το πόσο γρήγορα μεταβολίζεται, εξαρτάται από την ηλικία, τη γενετική προδιάθεση αλλά και από το αν καταναλώνουμε συχνά καφέ. Επιπλέον, ρόλο παίζουν και τα επίπεδα της αρτηριακής πίεσης που ήδη έχουμε. Αν π.χ. πάσχουμε από υπέρταση ή καρδιακή/ηπατική νόσο, τότε η αύξηση μπορεί να είναι πιο επιβαρυντική.

Δεν είναι μόνο η καφεΐνη

Ο καφές περιέχει εκατοντάδες φυτοχημικές ουσίες και ορισμένες από αυτές επηρεάζουν άμεσα την αρτηριακή πίεση. Οι μελανοϊδίνες, για παράδειγμα, φαίνεται να ρυθμίζουν τον όγκο των υγρών στο σώμα και τη δραστηριότητα ενζύμων που σχετίζονται με τον έλεγχο της πίεσης.

Το κινικό οξύ, από την άλλη, έχει συνδεθεί με μείωση τόσο της συστολικής όσο και της διαστολικής πίεσης, καθώς βελτιώνει τη λειτουργία του ενδοθηλίου, βοηθώντας τα να ανταποκρίνονται καλύτερα στις αυξομειώσεις.

Ο ΚΑΦΕΣ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΑΝΕΒΑΖΕΙ ΠΑΡΟΔΙΚΑ ΤΗΝ ΠΙΕΣΗ, ΑΛΛΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟΥΣ ΤΟ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ ΚΛΕΙΔΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΜΕΤΡΟ.

Τι δείχνουν οι έρευνες

Ανασκόπηση μελετών που δημοσιεύτηκε στο Journal of the American Heart Association και περιλάμβανε περισσότερους από 300.000 ανθρώπους, εξέτασε τη σχέση ανάμεσα στην κατανάλωση καφέ και τον κίνδυνο εμφάνισης υπέρτασης. Κατά τη διάρκεια παρακολούθησης, σχεδόν 65.000 άτομα εμφάνισαν υπέρταση. Το συμπέρασμα των ερευνητών ήταν ότι η κατανάλωση καφέ δεν σχετιζόταν με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης της πάθησης.

Ξεχωριστή μελέτη που παρακολούθησε περισσότερους από 18.000 ενήλικες έδειξε κάτι πιο σύνθετο. Σε περίπου 1.800 άτομα με πολύ υψηλή πίεση, ο κίνδυνος θανάτου από καρδιαγγειακή νόσο ήταν διπλάσιος σε όσους έπιναν δύο ή περισσότερα φλιτζάνια καφέ την ημέρα, σε σύγκριση με όσους δεν έπιναν καθόλου. Στα άτομα με φυσιολογική πίεση ή ήπια υπέρταση, δεν διαπιστώθηκε αντίστοιχη συσχέτιση.

Τελικά, να τον κόψουμε;

Τα καλά νέα είναι ότι οι περισσότεροι δεν χρειάζεται να αποχωριστούμε τον πρωινό καφέ μας. Καλό είναι, ωστόσο, να γνωρίζουμε μερικά πράγματα. Σύμφωνα με την Collins:

• Φροντίζουμε να γνωρίζουμε τις τιμές της αρτηριακής μας πίεσης και το ιατρικό ιστορικό μας, καθώς η υπέρταση δεν έχει συμπτώματα.
• Λαμβάνουμε υπόψη όλους τους παράγοντες που επηρεάζουν την πίεση, όπως π.χ. οι ποσότητες αλατιού που καταναλώνουμε και τα επίπεδα σωματικής δραστηριότητας.
• Παρατηρούμε πώς μας επηρεάζει η καφεΐνη.
• Δεν πίνουμε καφέ αργά το απόγευμα.
• Στοχεύουμε σε μέτρια κατανάλωση καφέ ή επιλέγουμε ντεκαφεϊνέ ροφήματα.
• Αν έχουμε ανεβασμένη πίεση, περιορίζουμε την κατανάλωση και συμβουλευόμαστε τον γιατρό μας.