ΓΙΑΤΙ ΟΙ ΕΡΓΟΔΟΤΕΣ ΕΠΙΒΑΛΛΕΤΑΙ ΝΑ ΕΞΑΣΦΑΛΙΖΟΥΝ ΤΗ ΧΑΡΑ ΣΤΟΝ ΧΩΡΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ
Η χαρά στον χώρο εργασίας είναι απαραίτητη όχι μόνο για την ψυχική ευεξία των εργαζομένων, αλλά και για τα καλά αποτελέσματα της εκάστοτε εταιρείας.
O Nic Marks είναι στατιστικός και ειδικεύεται στην εργασιακή ευτυχία. «Υπάρχει κάτι τέτοιο;» θα αναρωτηθείς πιθανότατα. Πόση χαρά μπορεί να σου δώσει μια δραστηριότητα την οποία, λίγο πολύ, αναγκάζεσαι να κάνεις και μάλιστα οφείλεις να την κάνεις καταβάλλοντας και κάποια προσπάθεια, αν θες να αποδίδει. Η χαρά –ή η ευτυχία– από την άλλη είναι λέξη που ανήκει δίπλα σε άλλες λέξεις όπως «διακοπές» ή «σαββατοκύριακο» ή τέλος πάντων σε χώρους έξω από τον εργασιακό.
Για τον Marks, όμως, η αντίληψη ότι η χαρά στην χώρο εργασίας είναι κάτι προαιρετικό, είναι προβληματική. Είναι, δηλαδή, λάθος, όπως λέει, να πιστεύουμε ότι η χαρά δεν έχει σχέση με τα καθαυτά αποτελέσματα της δουλειάς μας.
Και αυτό δεν το υποστηρίζει μόνο ο ίδιος, μα και οι έρευνες που δείχνουν ότι οι ομάδες μέσα στις οποίες τα άτομα νιώθουν καλά, αποδίδουν στη δουλειά τους πολύ περισσότερο. Πετυχαίνουν τους στόχους πολύ πιο συχνά, έχουν λιγότερες παραιτήσεις και εμφανίζουν πολύ μικρότερα ποσοστά burnout.
Η χαρά στη δουλειά, λοιπόν, δεν έχει μόνο να κάνει με το πώς νιώθουν οι ίδιοι οι εργαζόμενοι. Έχει άμεση επίδραση στο πώς λειτουργούν οι εταιρείες ή οι οργανισμοί.
Πόσο σημαντική είναι η χαρά των εργαζόμενων για τους εργοδότες;
Πολλοί εργοδότες υποθέτουν ότι είναι η επιτυχία που οδηγεί σε ικανοποιημένους υπαλλήλους: Ότι πρώτα, δηλαδή, πρέπει να έρθουν τα καλά αποτελέσματα, και η χαρά θα ακολουθήσει.
Η ΧΑΡΑ ΣΤΗ ΔΟΥΛΕΙΑ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΥΠΟΠΡΟΪΟΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ. ΕΙΝΑΙ ΕΝΑΣ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΚΑΘΙΣΤΟΥΝ ΔΥΝΑΤΗ ΤΗΝ ΕΠΙΤΥΧΙΑ.
Σύμφωνα με τον Marks, όμως, η σχέση αυτή λειτουργεί εντελώς αντίστροφα: «Η ευτυχία στη δουλειά είναι που οδηγεί την επίδοση σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό από το αντίστροφο», λέει.
Σε έρευνα που ο ίδιος έκανε σε ομάδες, η επίδραση που είχε η ευτυχία τους στην επιτυχία φάνηκε να είναι δύο φορές πιο ισχυρή από ότι η επίδραση της επιτυχίας στα επίπεδα χαράς τους. Γνωρίζοντας αυτή την πληροφορία, οι οργανισμοί θα μπορούσαν να αλλάξουν ριζικά τον τρόπο που αντιλαμβάνονται τις επιδόσεις. Η χαρά στη δουλειά, λοιπόν, δεν είναι υποπροϊόν της επιτυχίας. Είναι ένας από τους παράγοντες που καθιστούν δυνατή την επιτυχία.
Πώς χτίζεται η χαρά στην εργασία;
Ο εργοδότης που νοιάζεται
Σύμφωνα με τον Marks, η απάντηση δεν έχει να κάνει με προνόμια, πάρτι ή μεμονωμένες πρωτοβουλίες. Η χαρά στη δουλειά δημιουργείται από μικρές καθημερινές συμπεριφορές των εργοδοτών: Όταν προσέχουν τους ανθρώπους γύρω τους, όταν τους δείχνουν εμπιστοσύνη και ενθαρρύνουν την αυτονομία στις ομάδες. Δεν έχει να κάνει με τα «έξτρα» που μπορεί να προσφέρονται, αλλά με το πώς εφαρμόζεται η ηγεσία.
Η μη βαρετή αλλά ούτε και εξαντλητική εργασία
Ο στατιστικός, ωστόσο, δίνει έμφαση σε έναν ακόμα παράγοντα: «Όταν οι οργανισμοί κάνουν λόγο για εργασιακή ευεξία, η συζήτηση περιστρέφεται συνήθως γύρω από το στρες και το πώς αποφεύγεται το burnout. Το πώς μπορεί να εξασφαλιστεί, δηλαδή, ότι οι εργαζόμενοι δεν είναι υπερφορτωμένοι. Αυτό που αμελούν, όμως, είναι το πώς θα αντιμετωπίσουν ένα άλλο πρόβλημα: τη βαρεμάρα.
Έρευνα πάνω στην εργασιακή ευτυχία δείχνει ότι η βαρεμάρα μπορεί να είναι πιο επιβλαβής από το στρες. Όταν οι άνθρωποι νιώθουν ότι δεν καλούνται να ανταπεξέλθουν σε επαρκείς προκλήσεις για μεγάλο χρονικό διάστημα, η ενέργεια και το ενδιαφέρον τους για τη δουλειά σιγά-σιγά μειώνονται.
Οι επιπτώσεις αυτού είναι, βέβαια, λιγότερο επιβλαβείς από αυτές του burnout, όμως δεν είναι αδιάφορες, γιατί συνήθως τα άτομα που αποσυνδέονται από την εργασία τους αρχίζουν να αναζητούν άλλους εργασιακούς χώρους για να βιώσουν ξανά την πρόκληση και να νιώσουν ότι κάνουν κάτι που αξίζει.
Έχει σημασία, λοιπόν, οι εργοδοσία να παρατηρεί όχι μόνο αν οι εργαζόμενοι πιέζονται υπερβολικά, αλλά και το κατά πόσο η δουλειά που κάνουν τους προκαλεί οκνηρία.
Το νόημα που δίνει η δουλειά
Ο Marks καταλήγει ότι για τους περισσότερους ανθρώπους η δουλειά παίζει τεράστιο ρόλο στο πώς αντιλαμβάνονται τη ζωή τους: Η δουλειά παρέχει μια δομή στην ημέρα, είναι ένας χώρος που συνήθως προσφέρει σύνδεση και, αν είσαι πολύ τυχερός, δίνει νόημα – μπορεί να είναι το ικιγκάι σου. Όταν τα στοιχεία αυτά λείπουν, όμως, αυτό μπορεί να έχει επίδραση σε όλη την ημέρα σου, ακόμα και μετά τις ώρες εργασίας σου.
«Η έρευνα λέει ότι η ποιότητα της δουλειάς κάποιου είναι σχεδόν τόσο σημαντική για την ευτυχία του όσο και η ποιότητα της υγείας του. Γι’ αυτό και η χαρά στη δουλειά δεν θα πρέπει να είναι στο περιθώριο ενός οργανισμού, αλλά στην καρδιά της ηγεσίας και της στρατηγικής», υπογραμμίζει.