7+1 ΠΡΑΓΜΑΤΑ ΠΟΥ ΔΕΝ ΗΞΕΡΕΣ ΟΤΙ ΕΠΙΔΕΙΝΩΝΟΥΝ ΤΟ ΑΣΘΜΑ ΣΟΥ

Μια κρίση άσθματος δεν πυροδοτείται μόνο από τη σκόνη και τη γύρη. Υπάρχουν λιγότερο γνωστές αιτίες που περνούν απαρατήρητες, αλλά μπορούν να επιδεινώσουν σημαντικά τα συμπτώματα.

Κάθε που μπαίνει για τα καλά η άνοιξη, με την ανθοφορία και τη γύρη να πνίγει την ατμόσφαιρα, αρχίζουν οι δυσκολίες στην τηλεφωνική επικοινωνία με τη μάνα μου. Όχι, δεν διαταράσσει τη σχέση μας η άνοδος της θερμοκρασίας, ούτε τα λουλούδια που ανθίζουν, απλώς οι συνθήκες φουντώνουν το άσθμα της σε σημείο να αδυνατεί να μιλήσει. Τώρα και με τις αφρικανικές σκόνες, η κατάσταση γίνεται ακόμα δυσκολότερη.

Το άσθμα είναι μια χρόνια πάθηση που προκαλεί φλεγμονή στους αεραγωγούς και δυσκολεύει την αναπνοή. Συνήθως οι πάσχοντες αναγνωρίζουν τις κακοτοπιές και αποφεύγουν, όποτε μπορούν, ό,τι μπορεί να προκαλέσει μια κρίση άσθματος, όπως η σκόνη και η γύρη.

Υπάρχουν όμως και λιγότερο προφανείς αιτίες που μπορεί να κάνουν την καθημερινότητα μαρτυρική.

Καπνός «από τρίτο χέρι»

Το κάπνισμα, ενεργητικό και παθητικό, είναι γνωστός επιβαρυντικός παράγοντας για το άσθμα. Σε αυτά έρχεται να προστεθεί και εκείνο «από τρίτο χέρι», δηλαδή τα υπολείμματα ρύπων που παραμένουν μετά το σβήσιμο ενός τσιγάρου.

Οι περισσότερες από 250 χημικές ουσίες του καπνού μπορούν να παραμείνουν στον αέρα και να προσκολληθούν σε έπιπλα, χαλιά, καθίσματα αυτοκινήτων και ρούχα. Η εισπνοή τους είναι ιδιαίτερα επικίνδυνη για άτομα με άσθμα.

iStock

Αλλαγές στις καιρικές συνθήκες

Τα ακραία καιρικά φαινόμενα ή οι απότομες μεταβολές της θερμοκρασίας μπορεί να οδηγήσουν σε κρίση άσθματος:

• Τον χειμώνα, ο κρύος και ξηρός αέρας μπορεί να ερεθίσει τους πνεύμονες και να οδηγήσει σε φλεγμονή.
• Το καλοκαίρι, η εισπνοή ζεστού και υγρού αέρα μπορεί να προκαλέσει στένωση των αεραγωγών, ενώ η ζέστη παγιδεύει ρύπους και αλλεργιογόνα στην ατμόσφαιρα, αυξάνοντας την πιθανότητα έκθεσης.

Συναισθηματικό στρες

Το σφίξιμο στο στήθος ή η δύσπνοια που νιώθουμε σε περιόδους έντονου άγχους ή στρες μπορεί για τα άτομα με άσθμα να είναι εντονότερα. Οι ειδικοί συστήνουν εφαρμογή τεχνικών διαχείρισης του στρες, όπως η ενσυνειδητότητα (mindfulness), οι βαθιές αναπνοές ή ο διαλογισμός, ενώ αν το άγχος επιμένει, ίσως θα πρέπει να εξεταστεί το ενδεχόμενο ψυχολόγου.

Τσιμπήματα και δαγκώματα εντόμων

Άτομα με αλλεργία σε έντομα θα πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικά όταν βρίσκονται κοντά σε μέλισσες, σφήκες ή και κατσαρίδες, αφού το δηλητήριο ή πρωτεΐνες που περιέχουν τα περιττώματα, κομμένα μέρη του σώματός τους και το σάλιό τους μπορούν να προκαλέσουν αλλεργική αντίδραση και συμπτώματα άσθματος.

Έντονες μυρωδιές και αρώματα

Έντονες μυρωδιές από αρώματα, κολόνιες, σαπούνια ή προϊόντα καθαρισμού μπορούν να προκαλέσουν κρίση άσθματος και οι χημικές τους ουσίες να ερεθίσουν τους αεραγωγούς και να προκαλέσουν φλεγμονή.

iStock

Ορισμένες χημικές ουσίες

Πολλές χημικές ουσίες που βρίσκονται σε καθημερινά προϊόντα οικιακής χρήσης μπορούν να ερεθίσουν τους αεραγωγούς ατόμων με άσθμα και να επιδεινώσουν τα συμπτώματα. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται κατά τη χρήση:

• καθαριστικών προϊόντων,
• χρωμάτων και μπογιών,
• καλλυντικών,
• εντομοκτόνων και φυτοφαρμάκων,
• κολλητικών ουσιών,
• αποσμητικών χώρου.

Διοξείδιο του αζώτου

Το διοξείδιο του αζώτου (NO₂) είναι ένας ατμοσφαιρικός ρύπος που παράγεται κυρίως από την καύση καυσίμων σε οχήματα, συσκευές φυσικού αερίου, βιομηχανικές εγκαταστάσεις και μονάδες παραγωγής ενέργειας. Η έκθεση σε αυξημένες συγκεντρώσεις μπορεί να ερεθίσει τους αεραγωγούς, να επιδεινώσει το άσθμα και να αυξήσει την ευαισθησία σε αναπνευστικές λοιμώξεις.

Κατοικίδια ζώα

Άτομα με αλλεργία στο τρίχωμα ή στα αλλεργιογόνα ζώων θα πρέπει να προσέχουν την έκθεση σε σκύλους, γάτες ή τρωκτικά, εφόσον έχουν άσθμα. Τα κατοικίδια παράγουν συγκεκριμένες πρωτεΐνες στο δέρμα, το τρίχωμα, τα ούρα, τα κόπρανα και το σάλιό τους, οι οποίες μπορούν να προκαλέσουν φλεγμονή στους αεραγωγούς.

iStock

Πώς να μειώσεις τον κίνδυνο

Αν και δεν είναι πάντα εύκολο, υπάρχουν απλά μέτρα για μικρότερη έκθεση σε επιβαρυντικούς παράγοντες:

• Ζήτησε από τους επισκέπτες να μην καπνίζουν ποτέ μέσα στο σπίτι ή το αυτοκίνητό σου.
• Κάνε συχνά διαλείμματα σε εσωτερικούς χώρους όταν επικρατούν πολύ υψηλές ή πολύ χαμηλές θερμοκρασίες.
• Εφάρμοσε τακτικά τεχνικές διαχείρισης του στρες.
• Φρόντισε να παραμένεις καλά ενυδατωμένος/η καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας.
• Συζήτησε με τον γιατρό σου το ενδεχόμενο να έχεις μαζί σου πένες επινεφρίνης (αδρεναλίνη) εάν πάσχεις από σοβαρές αλλεργίες σε έντομα ή ζώα.
• Εγκατάστησε φίλτρο αέρα HEPA στο σπίτι σου.
• Επίλεξε προϊόντα χωρίς άρωμα για τον καθαρισμό και την προσωπική φροντίδα.