7 ΧΡΗΣΕΙΣ ΤΟΥ SMARTPHONE ΓΙΑ ΠΙΟ ΓΕΡΟ ΜΥΑΛΟ ΚΑΙ ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΔΙΑΘΕΣΗ

Το smartphone έχει γίνει συνώνυμο του ατελείωτου scrolling, όμως η ίδια συσκευή μπορεί να χρησιμοποιηθεί και για δραστηριότητες που κρατούν το μυαλό ενεργό, ενισχύουν την κοινωνική επαφή και υποστηρίζουν την ψυχική ευεξία.

Αυξάνεται διαρκώς η ανησυχία για τη χρήση των smartphones και του αποτυπώματος που αφήνει στην υγεία των χρηστών, σωματική και ψυχική. Ίσως να φτάνει η στιγμή που οι προειδοποιήσεις των ειδικών θα συναγωνίζονται τις ειδοποιήσεις στο κινητό σε αριθμούς, εκτός αν γίνει κάτι που θα απαλλάξει τα νέα μέσα και τεχνολογίες από τους εγγενείς τους κινδύνου.

Θα μπορούσε η αλλαγή να έρθει μέσα από δυναμικά κινήματα που προσπαθούν να μας γλιτώσουν από τη συνεχή δικτύωση, είτε από μικρές αλλαγές στην καθημερινότητα, όπως η στροφή στα παλαιού τύπου κινητά και στα σταθερά τηλέφωνα. Ίσως και τίποτα από τα παραπάνω να μην είναι η οριστική λύση στο πρόβλημα.

Δεν είναι δα και τόσο εύκολο να κόψεις μια κακή συνήθεια, πολύ περισσότερο όταν είναι ειδικά σχεδιασμένη για να σε κάνει να την αποζητάς διαρκώς και να μην ξεκολλάς. (Αν έχεις πιάσει τον εαυτό σου να σκρολάρει παρότι τα μάτια έμεναν μετά βίας ανοιχτά από την κούραση, καταλαβαίνεις τι εννοώ.)

Έρευνες δείχνουν ότι η ίδια συσκευή που ενοχοποιείται για τόσα προβλήματα μπορεί να χρησιμοποιηθεί με τρόπους ωφέλιμους για τον εγκέφαλο και την ψυχική υγεία. Όπως προκύπτει απ' τα ευρήματα, ο τρόπος χρήσης φαίνεται να έχει μεγαλύτερη σημασία από τον χρόνο μπροστά στην οθόνη. Οι παρακάτω προτάσεις θα σε βοηθήσουν να το ανακαλύψεις.

Παίξε ένα παιχνίδι που απαιτεί σκέψη

Μεγάλη συζήτηση έχει γίνει για το gaming, μέρος της οποίας είναι και τα πιθανά οφέλη που μπορεί να έχει για τον χρήστη ή και την ανθρωπότητα συνολικά. Μετα-ανάλυση για τα video games έχει δείξει ότι ειδικά τα παιχνίδια δράσης μπορούν να ενισχύσουν ορισμένες δεξιότητες που σχετίζονται με την προσοχή και τη χωρική αντίληψη. Επιπλέον, η διαρκής αναζήτηση τρόπων και επιλογών για να προχωρήσουν το παιχνίδι τους έχει χαρίσει μια μοναδική ικανότητα αναζήτησης λύσεων δυνητικά χρήσιμη στον αγώνα κατά του καρκίνου.

Τα παζλ και παιχνίδια γνώσεων συμβάλλουν στην τόνωση της ψυχικής ευεξίας. Unsplash Nils Huenerfuerst

Μια άλλη κατηγορία που έχει βρεθεί στο επίκεντρο της έρευνας του εγκεφάλου είναι τα παιχνίδια γνώσεων και παζλ. Παρότι δεν συμφωνούν όλοι οι ερευνητές ότι παιχνίδια όπως το sudoku είναι πράγματι «άσκηση για τον εγκέφαλο», δεν αμφισβητείται ο σημαντικός τους ρόλος στην ενίσχυση της ψυχικής ευεξίας.

Διάβασε ένα βιβλίο

Έχει αποδειχθεί ότι το διάβασμα ωφελεί πολλαπλά. Μπορεί να βοηθά στη διαχείριση του στρες, να κρατά τον εγκέφαλο πνευματικά ενεργό και να ενισχύει τη γνωστική λειτουργία όσο μεγαλώνουμε. Παράλληλα, η επαφή με ιστορίες και διαφορετικές οπτικές μπορεί να προσφέρει συναισθηματική ανακούφιση και να περιορίζει το αίσθημα απομόνωσης. Και, αν όλα αυτά δεν είναι αρκετά, η συστηματική ανάγνωση έχει συνδεθεί ακόμη και με καλύτερη μακροπρόθεσμη υγεία και μεγαλύτερη μακροζωία.

Σκέψου τώρα πόσο βολικό είναι ένα smartphone, αφού σου επιτρέπει να το μετατρέψεις σε μίνι ψηφιακή βιβλιοθήκη, ενώ από την άλλη ενισχύει τον εγκέφαλο με την ακρόαση, όταν αποφασίζεις να αφήσεις την παραδοσιακή ανάγνωση για ένα audio book.

Το διάβασμα ωφελεί πολλαπλά και είναι εύκολο να μετατρέψεις το smartphone σου σε μίνι ψηφιακή βιβλιοθήκη. iStock

Γράψε τρία πράγματα για τα οποία νιώθεις ευγνωμοσύνη

Μερικές γραμμές στις σημειώσεις του κινητού μπορούν να γίνουν μια μικρή άσκηση ευγνωμοσύνης. Η πρακτική έχει μελετηθεί αρκετά και μετα-ανάλυση 25 τυχαιοποιημένων μελετών βρήκε μικρή αλλά σημαντική βελτίωση στην ψυχολογική ευεξία μετά από παρεμβάσεις που καλλιεργούν την ευγνωμοσύνη.

Εν προκειμένω, υπάρχουν ειδικές εφαρμογές-ημερολόγια που σου επιτρέπουν να καταγράφεις πράγματα για τα οποία νιώθεις ευγνώμων, γεμίζοντας την καθημερινότητα με νότες αισιοδοξίας.

Ασχολήσου με ένα χόμπι

Αντί να καταναλώνεις τυχαία περιεχόμενο, μπορείς να χρησιμοποιήσεις το κινητό για να κάνεις κάτι που ήδη σε ενδιαφέρει, π.χ. να μάθεις περισσότερα για τη φωτογραφία, τη μαγειρική, τη μουσική, τον χορό, την κηπουρική ή οποιοδήποτε άλλο χόμπι.

Το ίδιο το smartphone μπορεί να γίνει αφορμή για να ασχοληθείς με το χόμπι της φωτογραφίας. iStock

Η έρευνα συνδέει τα χόμπι με καλύτερη ψυχική υγεία και καθυστερημένη εγκεφαλική γήρανση και, όπως λέει ο Jon Elhai, διακεκριμένος καθηγητής και ερευνητής κυβερνοψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο του Τολέδο στο Οχάιο, «μπορείς να βρεις μια κοινότητα στο Reddit (subreddit) για οποιοδήποτε χόμπι και να πάρεις περισσότερες πληροφορίες σχετικά μ' αυτό».

Κάνε λίγα λεπτά mindfulness

Μετα-ανάλυση 45 τυχαιοποιημένων ελεγχόμενων δοκιμών διαπίστωσε ότι οι εφαρμογές mindfulness (ενσυνειδητότητα) συνδέονταν με μικρές αλλά στατιστικά σημαντικές βελτιώσεις στα συμπτώματα άγχους και κατάθλιψης σε σύγκριση με τις ομάδες ελέγχου. Επιπλέον, η ενσυνειδητότητα μπορεί να σε βοηθήσει να πετύχεις και άλλους στόχους που σχετίζονται με την υγεία, μεταξύ άλλων να αποκτήσεις ενδεχομένως μια πιο υγιή σχέση με το smartphone σου.

Η ενσυνειδητότητα μπορεί να σε βοηθήσει να αποκτήσεις μια πιο υγιή σχέση με το smartphone σου. Unsplash Toni Reed

Μάθε μια ξένη γλώσσα

Το κινητό μπορεί να μετατραπεί σε εργαλείο μάθησης αντί για μέσο παθητικής κατανάλωσης περιεχομένου. Η εκμάθηση μιας δεύτερης γλώσσας έχει μελετηθεί για την πιθανή σχέση της με το γνωστικό αποθεματικό και τη γνωστική γήρανση, με τα ευρήματα να υποδεικνύουν θετικές επιδράσεις. Έπειτα, σύμφωνα με τον Elhai, τα smartphones σού επιτρέπουν να κάνεις μαθήματα γλώσσας όπου κι αν βρίσκεσαι. «Δεν είναι ότι μπορείς να περνάς όλο τον χρόνο σου από κοντά μιλώντας με ανθρώπους στη γλώσσα που μαθαίνεις, αλλά αν έχεις χρόνο στο κινητό σου, μπορείς να τον αξιοποιήσεις με αυτόν τον τρόπο».

Στείλε μήνυμα σε έναν άνθρωπο που έχεις καιρό να ακούσεις

Μήπως να άφηνες τι κάνουν δεκάδες άγνωστοι στα social media, για να επικοινωνήσεις με ανθρώπους που γνωρίζεις; Η κοινωνική σύνδεση αποτελεί σημαντικό παράγοντα για την ψυχική και γνωστική υγεία, ενώ οι έρευνες δείχνουν ότι συχνά υποτιμάμε πόσο θετικά θα αντιδράσει ο άλλος όταν επικοινωνήσουμε μαζί του. Ένα μήνυμα, ένα τηλεφώνημα ή ακόμη και ένα αστείο που θα στείλεις σε έναν φίλο μπορεί να αλλάξει ουσιαστικά το τι παίρνεις από τα λίγα λεπτά που θα περάσεις μπροστά στην οθόνη.