ΠΟΥ ΜΠΟΡΕΙΣ ΝΑ ΒΑΛΕΙΣ ΒΑΖΕΛΙΝΗ ΚΑΙ ΠΟΥ ΟΧΙ;

Η βαζελίνη είναι ένα από τα πιο κλασικά αλλά και παρεξηγημένα προϊόντα περιποίησης. Παρότι υπάρχει πάνω από 150 χρόνια, κυκλοφορούν πολλοί μύθοι γύρω από τη χρήση και τη σύστασή της. Απευθύναμε λοιπόν τις απορίες μας σε μια φαρμακοποιό.

Η βαζελίνη είναι ένα παχύρρευστο μείγμα ορυκτελαίων και φυσικών προϊόντων κεριού. Είναι υποπροϊόν της διύλισης του πετρελαίου και ανακαλύφθηκε τον 19ο αιώνα κοντά σε πετρελαιοπηγές, όταν εργάτες παρατήρησαν ένα κερί που προστάτευε και επούλωνε τα κοψίματά τους.

Η καλλυντική και φαρμακευτική βαζελίνη που αγοράζουμε σήμερα δεν έχει καμία σχέση με το ακατέργαστο υλικό. Έχει περάσει από μια εξαιρετικά αυστηρή επεξεργασία τριπλής διύλισης, κατά την οποία έχουν αφαιρεθεί όλες οι ακαθαρσίες και τα δυνητικά επιβλαβή στοιχεία, για να είναι απόλυτα καθαρή, υποαλλεργική και εγκεκριμένη από δερματολόγους, προτού φτάσει στο κομοδίνο μας.

Ίσως θυμάσαι το διάφανο βαζάκι με το μπλε καπάκι στο κομοδίνο της μητέρας σου, ίσως να το έχεις κι εσύ. Εξάλλου, λόγω της χημικής της δομής, η βαζελίνη έχει πρακτικά απεριόριστη διάρκεια ζωής. Επειδή δεν περιέχει καθόλου νερό στη σύστασή της, δεν υπάρχει φιλικό περιβάλλον για να αναπτυχθούν και να επιβιώσουν βακτήρια, μύκητες ή μικρόβια.

Και ενώ στις συσκευασίες συνήθως αναγράφεται μια ημερομηνία λήξης (ή το σύμβολο του ανοιχτού βάζου, συνήθως για 36 μήνες), αυτό γίνεται κυρίως για νομικούς και ρυθμιστικούς λόγους που αφορούν τα καλλυντικά.

iStock

Αν, ωστόσο, παρατηρήσεις ότι έχει αλλάξει η μυρωδιά της (αν μυρίζει σαν ταγγισμένο λάδι ή πλαστικό), αν έχει αλλάξει το χρώμα της ή αν η υφή της έχει διαχωριστεί, είναι ώρα να την αντικαταστήσεις. Αυτό συνήθως συμβαίνει αν έχει εκτεθεί σε ακραίες θερμοκρασίες.

Βαζελίνη: Πώς λειτουργεί στο δέρμα

Το πιο σημαντικό που πρέπει να ξέρεις για τη βαζελίνη είναι ότι δεν είναι ενυδατική κρέμα, αλλά ένα αποφρακτικό προϊόν, που σημαίνει ότι σφραγίζει την υγρασία. Η βαζελίνη δεν προσθέτει καθόλου υγρασία στο δέρμα. Αυτό που κάνει καλύτερα από οποιοδήποτε άλλο καλλυντικό συστατικό είναι να δημιουργεί ένα αδιαπέραστο φιλμ στην επιφάνεια του δέρματος, εμποδίζοντας το νερό να εξατμιστεί, με αποτέλεσμα να μειώνει την απώλεια υγρασίας έως και 99%!

Ακριβώς γι' αυτόν τον λόγο, πρέπει να εφαρμόζεται πάντα σε νωπό δέρμα ή αμέσως αφού έχεις βάλει την ενυδατική σου κρέμα, ώστε να εγκλωβίσει το νερό από κάτω. Αν τη χρησιμοποιήσεις σε εντελώς ξηρό δέρμα, απλώς θα καθίσει στην επιφάνεια.

Και ενώ θα περίμενες από ένα προϊόν με τόσο βαριά και λιπαρή υφή να μπορεί να εισχωρεί στους πόρους του δέρματος, τα μόρια της βαζελίνης είναι πολύ μεγάλα για να επιτρέψουν να συμβεί αυτό. Επειδή λοιπόν λειτουργεί σαν καπάκι, αν το δέρμα σου δεν είναι σχολαστικά καθαρισμένο πριν την εφαρμόσεις, θα παγιδεύσει από κάτω τους ρύπους, τα βακτήρια ή το σμήγμα, κάτι που μπορεί να προκαλέσει σπυράκια.

iStock

Χάρη σε όλες αυτές τις ιδιότητές της, η βαζελίνη έχει πολλά «ναι» και «όχι» στη χρήση της. Η φαρμακοποιός Ίριδα Μελεμένη, μας βοήθησε να τα βάλουμε σε μια τάξη.

Πού μπορείς να βάλεις βαζελίνη;

Στο σώμα και στο πρόσωπο

• Ξηρά χείλη και βλέφαρα: Ιδανική για άμεση ανακούφιση και ενυδάτωση.
• Σκασμένες φτέρνες, αγκώνες και γόνατα: Μαλακώνει το πολύ σκληρό δέρμα.
• Μικρά κοψίματα και γρατζουνιές: Βοηθά στην ταχύτερη επούλωση χωρίς να δημιουργηθεί έντονο κάκαρο.
• Περιποίηση νυχιών: Στα πετσάκια γύρω από τα νύχια για να μην σπάνε.
• Προστασία από τριβή: Στα εσωτερικά των μηρών ή στις μασχάλες κατά το τρέξιμο για να αποφύγεις τους ερεθισμούς.
• Σε ρινορραγία: Ελάχιστη ποσότητα μόνο στην άκρη-είσοδο του ρουθουνιού (δηλαδή εξωτερικά).

ΤΑ ΜΟΡΙΑ ΤΗΣ ΒΑΖΕΛΙΝΗΣ ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥ ΜΕΓΑΛΑ ΚΑΙ ΔΕΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΕΠΟΥΝ ΝΑ ΕΙΣΧΩΡΗΣΕΙ ΣΤΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ ΤΗΣ ΕΠΙΔΕΡΜΙΔΑΣ.

Στην καθημερινή περιποίηση και ομορφιά

• Καρποί και λαιμός: Άπλωσε λίγη βαζελίνη πριν ψεκάσεις το άρωμά σου για να διαρκέσει περισσότερο.
• Στα αυτιά: Στους λοβούς για να μπαίνουν πιο εύκολα τα σκουλαρίκια.
• Γύρω από το μέτωπο: Πριν βάψεις τα μαλλιά σου, ώστε να μην βάψει το δέρμα σου η βαφή.
• Φρύδια: Για σταθεροποίηση και φυσική λάμψη.

Πού δεν πρέπει να βάζεις βαζελίνη

Σε ευγκαύματα και πληγές

Παρότι η βαζελίνη είναι εξαιρετική για την επούλωση μικρών πληγών και τη διαχείριση της ξηροδερμίας, μην τη βάζεις ποτέ σε φρέσκα ηλιακά (ή θερμικά) εγκαύματα. Θα παγιδεύσει τη θερμότητα μέσα στο δέρμα, κάνοντας το έγκαυμα να καίει περισσότερο και επιδεινώνοντας τη φλεγμονή. Επίλεξε αλόη τις πρώτες ημέρες και κράτησε τη βαζελίνη για το στάδιο που το δέρμα αρχίζει να ξεφλουδίζει.

Ομοίως, δεν πρέπει να μπαίνει σε σοβαρά τραύματα. Αν η πληγή δεν έχει απολυμανθεί πλήρως, η βαζελίνη θα εγκλωβίσει τα βακτήρια μέσα στο δέρμα, κόβοντας την παροχή οξυγόνου. Αυτό αυξάνει ραγδαία τον κίνδυνο λοίμωξης. Επίσης, δεν πρέπει να μπαίνει σε πληγές που βγάζουν υγρά (πύον), καθώς δεν τα αφήνει να παροχετευτούν.

ΕΙΝΑΙ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟ ΝΑ ΞΕΡΕΙΣ ΟΤΙ Η ΒΑΖΕΛΙΝΗ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΕΝΥΔΑΤΙΚΗ ΚΡΕΜΑ, ΑΛΛΑ ΕΝΑ «ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΟ» ΠΡΟΪΟΝ, ΠΟΥ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΟΤΙ ΣΦΡΑΓΙΖΕΙ ΤΗΝ ΥΓΡΑΣΙΑ.

Με το προφυλακτικό

Απόφυγε να τη χρησιμοποιείς ως λιπαντικό με προφυλακτικά από λατέξ, καθώς μπορεί να τα καταστρέψει και να σπάσουν.

Στη μύτη

Πολλοί χρησιμοποιούν βαζελίνη μέσα στα ρουθούνια όταν έχουν ξηρότητα από κρυολόγημα ή αλλεργίες. Αυτό είναι ένα από τα μεγαλύτερα λάθη. Μικροσκοπικά σωματίδια της βαζελίνης μπορούν να μεταφερθούν μέσω της αναπνοής στους πνεύμονες. Επειδή ο οργανισμός δεν μπορεί να διασπάσει τα ορυκτέλαια, συσσωρεύονται εκεί και μπορούν να προκαλέσουν μια σπάνια αλλά σοβαρή φλεγμονή. Για τη μύτη, προτίμησε μόνο ειδικά ρινικά σπρέι ή αλοιφές με φυσιολογικό ορό.

Σε σημεία με μύκητες

Αν έχεις μύκητες στα πόδια, στα νύχια ή σε άλλη περιοχή του σώματος, η βαζελίνη απαγορεύεται. Οι μύκητες λατρεύουν και αναπτύσσονται ραγδαία σε σκοτεινά, ζεστά και υγρά περιβάλλοντα. Η βαζελίνη θα σφραγίσει την υγρασία πάνω στον μύκητα, δημιουργώντας του το τέλειο περιβάλλον για να εξαπλωθεί.

ΑΠΟΦΥΓΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΩΣ ΛΙΠΑΝΤΙΚΟ ΜΕ ΠΡΟΦΥΛΑΚΤΙΚΑ ΑΠΟ ΛΑΤΕΞ, ΚΑΘΩΣ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΤΑ ΚΑΤΑΣΤΡΕΨΕΙ ΚΑΙ ΝΑ ΣΠΑΣΟΥΝ.

Σε επιδερμίδα με ακμή

Η βαζελίνη από μόνη της δεν προκαλεί σπυράκια (είναι μη φαγεσωρογόνος). Όμως, αν έχεις δέρμα με ακμή, λιπαρότητα ή δεν έχεις καθαρίσει τέλεια το πρόσωπό σου, θα παγιδεύσει το σμήγμα, τον ιδρώτα και τα βακτήρια κάτω από το δέρμα, προκαλώντας τεράστια έξαρση της ακμής.

Σε δέρμα με ροδόχρου ακμή

Τα άτομα με ροδόχρου ακμή έχουν δέρμα που υπερθερμαίνεται εύκολα και κοκκινίζει. Επειδή η βαζελίνη είναι τόσο παχιά και μονωτική, παγιδεύει τη φυσική θερμότητα του σώματος στο πρόσωπο, με αποτέλεσμα να πυροδοτούνται οι κοκκινίλες και το αίσθημα καύσου.

Πολύ κοντά στους οφθαλμικούς αδένες

Μπορεί να τη χρησιμοποιείς προσεκτικά στα βλέφαρα για να διατηρηθεί το μακιγιάζ και να αναδειχθούν οι σκιές σου, αλλά μην τη βάζεις στο εσωτερικό του ματιού ή ακριβώς στη ρίζα των βλεφαρίδων. Εκτός από το ότι θα θολώσει την όρασή σου, η παχιά υφή της μπορεί να φράξει τους αδένες που παράγουν τα δάκρυα, προκαλώντας κριθαράκι ή χαλάζιο.