ΟΣΑ ΕΧΕΙ ΜΑΘΕΙ ΕΝΑΣ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΥΤΗΣ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΥΠΕΡΠΛΟΥΣΙΟΥΣ ΠΕΛΑΤΕΣ ΤΟΥ

Ένας ψυχοθεραπευτής αποκαλύπτει τι προβλήματα μπορεί να αντιμετωπίζουν οι πολύ πλούσιοι άνθρωποι, που φαινομενικά τα έχουν όλα «λυμένα».

O Clay Cockrell ήξερε πάντα πως ήθελε να γίνει ψυχοθεραπευτής. Ωστόσο, μεγαλώνοντας σε μια μικρή πόλη του Κεντάκι, από μια μικρομεσαία οικογένεια που συντηρούνταν χάρη στο συνεργείο αυτοκινήτων του πατέρα του, δεν μπορούσε ποτέ να φανταστεί ότι εξειδίκευσή του θα ήταν η θεραπεία των υπερπλουσίων. Την κατεύθυνση αυτή πήρε αφού άνοιξε το γραφείο του στο Μανχάταν και δέχτηκε έναν εύπορο επιχειρηματία, ο οποίος σύστησε τον Cockrell στον στενό του κύκλο. Με τον καιρό, εδραιώθηκε σε αυτή την αγορά και πλέον οι πελάτες του ανήκουν στο λεγόμενο «1% του πληθυσμού».

Μιλώντας σε διάφορα μέσα, ο ίδιος ξεκαθαρίζει: «Βρίσκομαι στον κόσμο τους, αλλά δεν ανήκω σε αυτόν. Κατά κάποιον τρόπο λειτουργώ για τους πελάτες μου ως σημείο επαφής με την πραγματικότητα και νομίζω ότι αυτό τους αρέσει». Στις συνεντεύξεις του αποκαλύπτει τι προβλήματα έχουν κατά κανόνα αυτοί οι άνθρωποι που φαινομενικά τα έχουν όλα «λυμένα», αλλά και πώς τους βοηθά να διαχειρίζονται την αίσθηση ότι «δικαιούνται τα πάντα».

Ο πλούτος δεν «λύνει» τα πάντα

Ο Cockrell λέει πως μέχρι να έρθει σε επαφή με αυτούς τους πελάτες, πίστευε εσφαλμένα πως το χρήματα λύνουν προβλήματα. «Με σόκαρε το γεγονός πως όχι μόνο δεν μπορούν να λύσουν όλα σου τα προβλήματα, αλλά προκαλούν και πολλά. Επίσης, κάνουν τα πράγματα πιο ακραία – δυναμώνουν την ένταση», λέει και αναφέρεται σε έρευνα του Princeton που έχει αποδείξει ότι αν από ένα ετήσιο εισόδημα της τάξης των 30.000 ευρώ ανέβεις στα 60.000 ευρώ, αυτό θα σε κάνει πραγματικά χαρούμενο. Αλλά το να πας από τα 60.000 στα 120.000, λίγο μόνο θα αυξήσει τα επίπεδα ευτυχίας σου.

ΤΑ ΧΡΗΜΑΤΑ ΟΧΙ ΜΟΝΟ ΔΕΝ ΛΥΝΟΥΝ ΟΛΑ ΣΟΥ ΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ, ΑΛΛΑ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ ΚΑΙ ΠΟΛΛΑ.

«Όταν έμαθα για την έρευνα αυτή, κατάλαβα γιατί κάποιος μπορεί να έχει 100 εκατομμύρια στην τράπεζα και να μην του φαίνονται αρκετά. Κατάλαβα επιπλέον τι δυσκολίες φέρνει αυτό: όπως το πώς θα μεγαλώσεις ένα παιδί σε ένα τέτοιο περιβάλλον εμφυσώντας του παράλληλα χαρακτήρα, φιλοδοξία και σκοπό; Αυτά ήταν ζητήματα που δεν είχα αντιμετωπίσει ποτέ, για τα οποία έπρεπε να διατηρήσω ανοιχτό μυαλό», εξηγεί ο ίδιος.

Τα προβλήματα του «1%»

Ο Cockrell επισημαίνει καταρχάς πως υπάρχουν πολλοί άνθρωποι εκεί έξω που είναι πάρα πολύ πλούσιοι και το απολαμβάνουν – η εικόνα που έχει, λοιπόν, για τα προβλήματα των υπερπλουσίων προέρχεται από τους πελάτες του και όχι από το γενικό σύνολο.

«Ωστόσο, ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα που παρατηρώ είναι η απομόνωση. Πολλοί από τους πελάτες μου δυσκολεύονται να συνδεθούν με ανθρώπους που δεν διαθέτουν τους ίδιους πόρους με αυτούς. Για παράδειγμα, αν θέλεις να μιλήσεις για το πώς πέρασες το Σαββατοκύριακο –όταν πήρες το ιδιωτικό σου τζετ για το Παρίσι προκειμένου να δοκιμάσεις ένα καινούργιο εστιατόριο– πώς ακριβώς θα το εξηγήσεις σε έναν γιατρό, έναν δικηγόρο, έναν υδραυλικό ή οποιονδήποτε άλλον; Έτσι, καταλήγεις να προσέχεις διαρκώς τι λες και τι κάνεις, έχοντας επίγνωση ότι δεν μπορείς να ταυτιστείς με τον μέσο άνθρωπο».

Το πρόβλημα αυτό λύνεται, θεωρητικά, με το να κάνουν οι πλούσιοι παρέα μεταξύ τους, όμως έτσι μπορεί να απομονωθούν ακόμα περισσότερο. Και κάποια στιγμή να συνειδητοποιήσουν πως τα χρήματα όχι μόνο περιπλέκουν τη ζωή τους σε βαθμό που να μην είναι ευχάριστη, αλλά μπορεί και να καταστρέφουν τους ίδιους και τα παιδιά τους.

ΕΝΑ ΑΠΟ ΤΑ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΤΩΝ ΥΠΕΡΠΛΟΥΣΙΩΝ ΕΙΝΑΙ Η ΑΠΟΜΟΝΩΣΗ.

«Με το να έχουν διαρκώς κατά νου ότι κάποιος προσπαθεί να τους εκμεταλλευτεί, τους είναι πολύ δύσκολο να κάνουν πραγματικούς φίλους» – πώς να είναι ευτυχισμένη μια ζωή χωρίς πραγματικούς φίλους;

Γι’ αυτό και οι περισσότεροι προσπαθούν να κρατούν κοντά τους πολύ παλιούς φίλους, που η σχέση τους έχει δοκιμαστεί στον χρόνο.

Άλλα προβλήματα είναι η αγωνία ότι αν κάποια μέρα υποστούν οικονομική καταστροφή και χάσουν τα πάντα, δεν θα μπορέσουν να τα βγάλουν πέρα στον «κανονικό» κόσμο – οι περισσότεροί από αυτούς δεν έχουν δουλέψει ποτέ, δεν ξέρουν να κάνουν τίποτα.

Τέλος, είναι και αυτοί που νιώθουν ενοχές ή ντροπή για την πηγή του πλούτου τους – ειδικά αν πρόκειται για κληρονόμους. Και πολλοί κάνουν θεραπεία για να συμβιβαστούν με αυτό, για να καταλάβουν ότι δεν φταίνε εκείνοι αν γεννήθηκαν σε μια πλούσια οικογένεια. Ο ψυχοθεραπευτής τούς ρωτά τι μπορούν να κάνουν τώρα γι’ αυτό. Να δωρίσουν ίσως τα χρήματά τους; Όπως λέει, «δεν το κάνουν – γιατί ξέρουν πως δεν θα διορθωθούν όλα τους προβλήματα με το να μοιράσουν σε δωρεές τα λεφτά τους».

Εικονογράφηση: Ελένη Καστρινογιάννη

Παρατηρεί, πάντως, πως υπάρχει διαφορά στον τρόπο που διαχειρίζονται τα προβλήματα τα άτομα που κληρονόμησαν τον πλούτο από την οικογένειά τους και αυτοί που βρέθηκαν σε τέτοιο οικονομικό επίπεδο από τη «μια μέρα στην άλλη». Οι δεύτεροι, όπως λέει, «δεν έχουν τα ίδια εργαλεία με τους πρώτους για να διαχειριστούν τις δυσκολίες που δημιουργεί το χρήμα – είναι δύο διαφορετικοί μεταξύ τους πληθυσμοί».

Και, όπως συμπληρώνει, επειδή το χρήμα αλλάζει τις ζωές των ανθρώπων, αυτοί που δεν γεννήθηκαν πλούσιοι απαιτείται να αναπτύξουν νέες δεξιότητες για να ανταποκριθούν στην αλλαγή.

Πώς τους βοηθά ο ψυχοθεραπευτής να αντιμετωπίζουν αυτά τα προβλήματα

Ο ρόλος του Cockrell είναι να ακούσει τους προβληματισμούς των πελατών του και να τους βοηθήσει να αντεπεξέλθουν. Μια πρόταση που τους κάνει συχνά, ως προς το πρόβλημα της ασυμβατότητας της χρηματο-οικονομικής κατάστασης, είναι να αποδέχονται προσκλήσεις σε πιο οικονομικά μέρη και να μην αναλαμβάνουν πάντα εκείνοι τον λογαριασμό.

Μία άλλη είναι να συμμετέχουν ενεργά σε φιλανθρωπικές οργανώσεις – όχι να δωρίζουν απλά χρήματα, αλλά να πηγαίνουν εκεί και να «σηκώνουν μανίκια».

Τον δυσκολεύουν περισσότερο οι περιπτώσεις των αυτοδημιούργητων πλουσίων που θα ακούσει να λένε πράγματα όπως: «Εγώ τα κατάφερα μόνος μου! Ας δουλέψει και ο φτωχός πιο σκληρά για να βρεθεί στη θέση μου! Γιατί να τον λυπηθώ;» Ωστόσο, και αυτοί που κληρονόμησαν τα χρήματα συχνά νιώθουν πως κάπως τα δικαιούνται.

Όπως λέει, «όταν ακούω κάτι τέτοιο, τους προτρέπω να το αναλύσουν. Τι είναι αυτό πάνω σου που σε κάνει τόσο ξεχωριστό, ώστε να αξίζεις όντως κάτι τέτοιο; Δώσε μου αποδείξεις». Γιατί το να έχει κανείς χρήματα μπορεί να οδηγεί σε συγκεκριμένες απόψεις και αντιλήψεις, που δεν βασίζονται στην πραγματικότητα. Χρειάζεται, λοιπόν, να βάλεις έναν καθρέφτη μπροστά τους. Κάποιες φορές αυτό αποδίδει, άλλες όχι. Και φυσικά, ορισμένες φορές χρειάζεται λεπτό χειρισμό.

Και τι κερδίζει ο ίδιος;

Σε περίπτωση που αναρωτιέσαι, ο Cockrell χρεώνει 600 δολάρια ανά συνεδρία. Γιατί τόσα πολλά; Όπως λέει: «Πρώτον, λαμβάνω υπόψη τις δικές μου ανάγκες. Και δεύτερον, η αμοιβή αποτελεί μέρος της θεραπείας. Όταν ξεκινούσα, χρέωνα 25 δολάρια ανά συνεδρία και αυτό που παρατήρησα –και δεν είμαι ο μόνος θεραπευτής που το λέει αυτό– είναι πως όταν η χρέωση είναι πολύ χαμηλή, οι άνθρωποι δεν εκτιμούν τη διαδικασία και δεν συμμετέχουν ουσιαστικά.

»Αν το κόστος προκαλεί μια μικρή "ενόχληση" στην τσέπη, τότε οι άνθρωποι είναι πιο πιθανό να εμφανιστούν και να δεσμευτούν. Έτσι, θεώρησα ότι τα 600 δολάρια ήταν ένα επαρκές ποσό. Για πολλούς από τους πελάτες μου, το ποσό αυτό δεν έχει σημασία. Ελπίζω, ωστόσο, να είναι αρκετό ώστε να σκεφτούν: Εντάξει, αυτό είναι μια επένδυση. Θα το κάνω συστηματικά. Θα κάνω τις ασκήσεις που μου δίνει και θα προσπαθήσω να φέρω κάποιες αλλαγές στη ζωή μου. Δεν ξέρω αν η προσέγγισή μου είναι η σωστή, αλλά προς το παρόν φαίνεται να αποδίδει».