ΕΙΝΑΙ ΚΑΛΥΤΕΡΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑ ΣΟΥ ΝΑ ΞΑΠΛΩΝΕΙΣ Ή ΝΑ ΚΑΘΕΣΑΙ;
Νέα έρευνα απέδειξε πως όταν θες να «αράξεις» για ώρα σε μια πιο χαλαρή θέση, είναι προτιμότερο για την καρδιά σου να κάθεσαι.
Ο μπαμπάς μου θυμάμαι να λέει από παλιά μια ατάκα που με κάνει πάντα να γελάω: «Καλό το καθισιό, αλλά σαν την ξάπλα δεν είναι τίποτα!» Το λέει συνήθως λίγο μετά το μεσημεριανό φαγητό, όταν αφήνει λίγο χρόνο για να χωνέψει και μετά σηκώνεται και κατευθύνεται προς την κρεβατοκάμαρα. Εμείς τον κοροϊδεύουμε που είναι τέτοιος υπναράς, όμως από εδώ και στο εξής σκέφτομαι πως ίσως για το καλό της καρδιάς του πρέπει να τον αποθαρρύνουμε.
Όχι ότι το υπερβολικό καθισιό είναι καλό. Έχει συνδεθεί συχνά σε μελέτες με κακή καρδιαγγειακή υγεία, ενώ καθόλου τυχαία οι μύες στις γάμπες μας χαρακτηρίζονται συχνά ως «δεύτερη καρδιά» μας. Όπως εξηγούν οι καρδιολόγοι, το να κάθεται κανείς για ώρες αδρανοποιεί ένα από τα σημαντικότερα σημεία στο ανθρώπινο σώμα, αφού έτσι παρεμποδίζεται η φυσιολογική κυκλοφορία του αίματος.
Συνιστούν, λοιπόν, αν κανείς κάθεται για πολλές ώρες μέσα στη μέρα, να σηκώνεται τουλάχιστον ανά μία με δύο ώρες ή και συχνότερα και απλά να περπατά, αναγκάζοντας τους μυς της γάμπας να ενισχύουν την κυκλοφορία του αίματος.
Με την «ξάπλα», όμως, τι γίνεται; Σε αντίθεση με ό,τι πιστεύει ο μπαμπάς μου και σίγουρα πολλοί ακόμα, μια νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε τον Δεκέμβριο του 2025 στο επιστημονικό περιοδικό The American Journal of Preventive Cardiology έδειξε ότι το να παραμένει κανείς σε επικλινή ή και εντελώς ξαπλωμένη θέση μπορεί να είναι χειρότερο από το καθισιό (που, όπως είπαμε, δεν είναι τόσο κακό αν σηκώνεσαι κάθε τόσο).
Τι συμβαίνει στην καρδιά όταν προτιμάς να ξαπλώνεις αντί να κάθεσαι;
Οι επιστήμονες πραγματοποίησαν μελέτη στο πλαίσιο της οποίας συμμετείχαν 4.300 άτομα ηλικίας από 20 έως 69 ετών (με μέση ηλικία τα 50). Συγκεντρώθηκαν στοιχεία σχετικά με την υγεία και τις καθημερινές τους δραστηριότητες, συμπεριλαμβανομένων των ωρών που περπατούν ή γυμνάζονται κάθε μέρα, αλλά και των ωρών που περνούν σε καθιστή ή ξαπλωτή θέση.
Τι ανακάλυψαν; Ότι όσο περισσότερο χρόνο περνά κανείς ξαπλωμένος ή μισοξαπλωμένος, τόσο πιο μεγάλη περιφέρεια μέσης ενδέχεται να έχει και τόσο υψηλότερο σκορ κινδύνου Framingham. Το τελευταίο είναι ένας αλγόριθμος που χρησιμοποιείται για την εκτίμηση της πιθανότητας ενός ατόμου να υποστεί σοβαρό καρδιαγγειακό επεισόδιο (π.χ. έμφραγμα) μέσα στα επόμενα 10 χρόνια. Ο δείκτης αυτός βασίζεται σε παράγοντες κινδύνου όπως η αρτηριακή πίεση, η χοληστερόλη και, βέβαια, η ηλικία, το φύλο και το κάπνισμα.
ΤΟ ΝΑ ΠΑΡΑΜΕΝΕΙ ΚΑΝΕΙΣ ΣΕ ΕΠΙΚΛΙΝΗ Ή ΚΑΙ ΕΝΤΕΛΩΣ ΞΑΠΛΩΜΕΝΗ ΘΕΣΗ ΓΙΑ ΠΟΛΛΗ ΗΡΑ, ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΕΙΝΑΙ ΧΕΙΡΟΤΕΡΟ ΑΠΟ ΤΟ ΝΑ ΚΑΘΕΤΑΙ.
Στον αντίποδα, όσο πιο συχνά κάθεται και σηκώνεται κανείς, τόσο μικρότερο κίνδυνο για έμφραγμα ή εγκεφαλικό αντιμετωπίζει. Μάλιστα, κανένας από τους δύο αυτούς συσχετισμούς δεν φαίνεται να επηρεάζεται από το πόσο χρόνο περνά κανείς ασκούμενος σε μέτρια ή και υψηλή ένταση. Κοινώς, το αν ασκείται κανείς ή όχι δεν φαίνεται να επηρεάζει ιδιαίτερα τα συγκεκριμένα συμπεράσματα.
Με λίγα λόγια, μπορεί μεν το να είναι κανείς ξαπλωμένος να είναι πιο ανακουφιστικό για τη μέση, καθώς δεν ασκείται πίεση στη σπονδυλική στήλη, όμως σχετίζεται με υψηλότερο κίνδυνο καρδιαγγειακών ασθενειών, οπότε καλό είναι αν δεν υπάρχει λόγος να αποφεύγεται. Αν θες να «αράξεις» για ώρα σε μια πιο χαλαρή θέση, π.χ. για να δεις τηλεόραση ή να διαβάσεις ένα βιβλίο, είναι προτιμότερο να επιλέξεις την καθιστή θέση και να φροντίζεις κάθε τόσο να σηκώνεσαι.