«ΙΑΤΡΙΚΟΣ ΜΙΣΟΓΥΝΙΣΜΟΣ»: ΤΙ ΕΔΕΙΞΕ ΝΕΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΑΝΑΛΥΣΗ

Νέα ανασκόπηση μελετών επιβεβαιώνει πως σε πολλές περιπτώσεις οι γιατροί αποδίδουν συμπτώματα στην υγεία των γυναικών στο άγχος, και υποπίπτουν σε ιατρικά λάθη ως προς τη θεραπεία τους.

Έχουμε αναφερθεί και στο παρελθόν στο «ιατρικό gaslighting»: Αυτό που πας σε έναν γιατρό με κάποιο σύμπτωμα ή ανησυχία και εκείνος ανταποκρίνεται με «διαγνώσεις» όπως «έχεις άγχος;» ή –το καλύτερο– «Δεν έχεις τίποτα, Ιδέα σου είναι!» Προφανώς δεν πρόκειται για μια συνηθισμένη κατάσταση, ωστόσο η έρευνα δείχνει πως η συχνότητα των διαγνωστικών σφαλμάτων συμβαίνει σε 1 στις 7 επισκέψεις ασθενών σε γιατρούς, κυρίως λόγω έλλειψης γνώσης.

Η έρευνα, ωστόσο, δείχνει και κάτι ακόμα: Περισσότερες πιθανότητες να λάβουν λάθος διάγνωση σε ορισμένες παθήσεις –κυρίως καρδιακές και αυτοάνοσες διαταραχές– έχουν οι γυναίκες. Μάλιστα, τα μεγαλύτερα ποσοστά ιατρικού gaslighting διαπιστώνονται σε προβλήματα υγείας που αφορούν την αναπαραγωγική διαδικασία.

Γιατί; Οι αιτίες ποικίλλουν. Ένας σοβαρός λόγος είναι ότι πολλοί γιατροί δεν είναι τόσο επιμορφωμένοι στη γυναικεία υγεία, για τον απλούστατο λόγο ότι η γυναικολογική υγεία είναι ένας σοβαρά υποχρηματοδοτούμενος τομέας – ενδεικτικά, μόλις 1% των πόρων δαπανάται σε ασθένειες που δεν συνδέονται με τον καρκίνο. Εξάλλου, ιστορικά η ιατρική είναι ένας ανδροκρατούμενος τομέας – όπως άλλωστε οι περισσότερες επιστήμες. Οι δε γυναίκες για χρόνια υποεκπροσωπούνταν σε κλινικές δοκιμές –υπολογίζεται πως αποτελούν μόλις το 22% των συμμετεχόντων στη φάση 1 αυτών– και αυτό είναι λογικό να δημιουργεί ιατρικά σφάλματα.

Όμως το πρόβλημα δεν σταματά εκεί. Μια ανασκόπηση διεθνών ερευνών έδειξε πρόσφατα μία ακόμα χειρότερη εκδοχή αυτής της ανισότητας: Γυναίκες με την ίδια ιατρική πάθηση με τους άντρες είναι λιγότερο πιθανό να λάβουν τις ίδιες προτάσεις για θεραπεία, όπως χειρουργική επέμβαση, τοποθέτηση στεντ ή λήψη ισχυρών παυσίπονων.

Τι έδειξε η νέα ανασκόπηση για τις ανισότητες στην υγεία;

Ερευνητές του Πανεπιστημίου του Σεντ Άντριους στη Μ. Βρετανία ανέλυσαν 38 μελέτες και διαπίστωσαν ότι, στις 33 από αυτές, οι γυναίκες είχαν λιγότερες πιθανότητες να τους προταθεί ενεργή θεραπεία. Στις γυναίκες με έμφραγμα του μυοκαρδίου, καρδιακή ανεπάρκεια ή αρρυθμία ήταν πιο πιθανό να χορηγηθεί φαρμακευτική αγωγή, ενώ στους άνδρες ήταν πιο πιθανό να πραγματοποιηθεί επέμβαση παράκαμψης στεφανιαίων αρτηριών (bypass), τοποθέτηση στεντ ή άλλη χειρουργική επέμβαση.

Επίσης, σύμφωνα με την ανάλυση που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό PLOS ONE, οι γυναίκες είχαν λιγότερες πιθανότητες να λάβουν συνταγή για στατίνες.

iStock

Οι άνδρες με νόσο Πάρκινσον είχαν περισσότερες πιθανότητες να παραπεμφθούν για βαθιά εγκεφαλική διέγερση, ενώ όσοι έπασχαν από ηπατική ανεπάρκεια είχαν περισσότερες πιθανότητες να υποβληθούν σε μεταμόσχευση σε σχέση με τις γυναίκες.

Οι γυναίκες ασθενείς με νεφρική νόσο που χρειάζονταν αιμοκάθαρση είχαν λιγότερες πιθανότητες να αποκτήσουν μόνιμη αγγειακή πρόσβαση («αγγειακή προσπέλαση») και αναγκάζονταν να χρησιμοποιούν καθετήρα για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.

Επίσης, οι γυναίκες είχαν λιγότερες πιθανότητες να λάβουν οπιοειδή για την αντιμετώπιση του πόνου.

Ωστόσο, όσον αφορά το εγκεφαλικό επεισόδιο και τον διαβήτη, δεν διαπιστώθηκε σημαντική διαφορά στη θεραπευτική αντιμετώπιση μεταξύ των δύο φύλων. Επιπλέον, οι γυναίκες είχαν περισσότερες πιθανότητες να λάβουν θεραπεία για την άνοια.

ΟΙ ΜΕΛΕΤΕΣ ΕΔΕΙΞΑΝ ΠΩΣ ΟΙ ΓΙΑΤΡΟΙ ΑΠΕΔΙΔΑΝ ΣΥΧΝΟΤΕΡΑ ΤΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΣΤΟ ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΥΠΕΠΙΠΤΑΝ ΣΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΑ ΣΦΑΛΜΑΤΑ ΚΑΤΑ ΤΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ.

Τα ευρήματα αυτά έρχονται στο φως εν μέσω αυξανόμενης ανησυχίας για το χάσμα μεταξύ των φύλων στον τομέα της υγείας. Τον Μάρτιο, ο τότε Υπουργός Υγείας της Μ. Βρετανίας, Wes Streeting, δήλωσε ότι οι γυναίκες υφίστανται διακρίσεις λόγω «ιατρικού μισογυνισμού». Η προηγούμενη κυβέρνηση των Συντηρητικών είχε διορίσει τη Lesley Regan ως την πρώτη πρέσβειρα της Αγγλίας για την υγεία των γυναικών, με στόχο την αντιμετώπιση αυτού του χάσματος.

Η ανάλυση κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η απόκλιση αυτή δεν οφειλόταν στην ανάγκη για διαφορετικές κλινικές προσεγγίσεις όσον αφορά την υγεία των γυναικών. Διαπιστώθηκε ότι καμία από τις μελέτες δεν ανέφερε κατευθυντήριες οδηγίες που να συνιστούν διαφορετική θεραπεία ανάλογα με το φύλο, γεγονός που εγείρει το ερώτημα αν η άνιση παροχή φροντίδας αποτελούσε καθοριστικό παράγοντα.

iStock

Ο Δρ. Andrew O’Malley, ένας εκ των επικεφαλής της μελέτης, δήλωσε: «Για τους κλινικούς ιατρούς, τα ευρήματα αποτελούν αφορμή για να ελέγξουν αν η θεραπεία παρέχεται με βάση κλινικά κριτήρια ή βάσει υποθέσεων».

Ανέφερε ότι οι μελέτες έδειξαν πως οι γιατροί απέδιδαν συχνότερα τα συμπτώματα των γυναικών στο άγχος και υπέπιπταν σε περισσότερα διαγνωστικά σφάλματα κατά τη φροντίδα γυναικών ασθενών, ακόμη και όταν τα αποτελέσματα των εξετάσεων ήταν θετικά.

Η Δρ. Miriam Veenhuizen, επίτιμη λέκτορας στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου St Andrews, δήλωσε: «Αν και η κατεύθυνση των ευρημάτων δεν προκάλεσε έκπληξη, η συνέπεια που παρουσίαζαν ήταν αξιοσημείωτη. Το ίδιο μοτίβο παρατηρήθηκε στην καρδιολογία, τη χειρουργική, τη μεταμοσχευτική ιατρική και την επείγουσα φροντίδα, και διατηρήθηκε ακόμη και μετά τη στατιστική προσαρμογή στις περισσότερες μελέτες».