ΕΙΣΑΙ ΓΟΝΙΟΣ; ΑΥΤΕΣ ΟΙ 5 ΑΛΗΘΕΙΕΣ ΔΕΝ ΘΑ ΣΟΥ ΑΡΕΣΟΥΝ ΚΑΘΟΛΟΥ

Το να μεγαλώνεις παιδιά δεν είναι εύκολο πράγμα. Έχοντας αυτό κατά νου, θέλουμε να σου θυμίσουμε ορισμένες αλήθειες τις οποίες μάλλον γνωρίζεις κι εσύ, αλλά τις αφήνεις στην άκρη για κάποια άλλη στιγμή.

Όλα αυτά που θα διαβάσεις παρακάτω μπορεί να τα έχεις σκεφτεί και μόνος/η σου. Είναι αλήθειες που μπορεί να έχεις ακούσει ξανά. Η γονεϊκότητα είναι μια δύσκολη και απαιτητική πίστα. Και είναι γεμάτη ενοχές, ειδικά στη σημερινή παιδοκεντρική μας κοινωνία που προσπαθούμε εναγωνίως να καλύψουμε όλες τις ανάγκες των παιδιών, αποφεύγοντας να κάνουμε το παραμικρό λάθος, που στο μυαλό μας θα τους κοστίσει ακριβά στο μέλλον.

Η αλήθεια όμως είναι συνήθως σκληρή: λάθη πάντα γίνονται και είναι αδύνατον να μη γίνουν. Συγκεντρώσαμε λοιπόν μερικές από αυτές τις αλήθειες, που κάπου βαθιά μέσα σου ξέρεις κι εσύ, όχι για να επικρίνουμε ή να δημιουργήσουμε ενοχές, αλλά για να σου δώσουμε τροφή για σκέψη.

Φυσικά, είναι πολύ δύσκολο να ισορροπήσει κανείς ανάμεσα στους πολλαπλούς ρόλους της καθημερινότητας και σε εκείνον του γονέα, αξίζει όμως να προσπαθήσει, κρατώντας στο μυαλό του τη σπουδαιότερη αλήθεια από όλες: τα παιδιά χρειάζονται την αγάπη και την παρουσία μας. Ας αφήσουμε την τελειότητα στη σφαίρα του ανέφικτου.

Το βαθύτερο τραύμα ενός παιδιού είναι ένας γονέας με αθεράπευτα τραύματα

Τα παιδιά δεν ακούνε απλώς τα λόγια σου. Αισθάνονται βαθιά την ψυχική σου διάθεση, νιώθουν το νευρικό σου σύστημα και καταλαβαίνουν όταν κάτι δεν πάει καλά. Όταν είσαι θυμωμένος ή φοβισμένος, όταν νιώθεις ενοχές ή πίεση, ακόμη κι όταν έχεις πολλές απαιτήσεις από εκείνα, τα παιδιά θα το εισπράξουν. Όσα βιβλία γονεϊκότητας κι αν διαβάσεις, όσο κι αν προσπαθήσεις να συμμορφωθείς με αυτά που γράφουν, η ουσία βρίσκεται στη δική σου υγεία.

Εικονογράφηση: Ελένη Καστρινογιάννη

Πρέπει να είσαι εσύ καλά για να μπορέσει να είναι και το παιδί. Οι έρευνες δείχνουν πως τα παιδιά που εισπράττουν στρες τα πρώτα τους χρόνια, διαμορφώνουν έναν εγκέφαλο προσκολλημένο στον φόβο και την απειλή. Φυσικά, δεν έχεις διαλέξει εσύ τα τραύματά σου, δεν το κάνεις επίτηδες, είναι όμως βασικό να μπορέσεις να διακόψεις την αέναη πορεία του διαγενεακού τραύματος.

«Η δική μας αυτοφροντίδα είναι το καλύτερο δώρο για τα παιδιά μας», τονίζει η ψυχοπαιδαγωγός και σύμβουλος γονέων, Ευτυχία Βαρσαμή, στο τρυφερό παιδικό βιβλίο της με τίτλο «Ευτυχία είναι…» (εκδόσεις Ψυχογιός).

Δεν μπορείς να κάνεις ένα παιδί να σου ανοιχτεί όποτε θες εσύ

Τα μικρότερα παιδιά μπορεί να επιστρέφουν από το σχολείο, κλαίγοντας ή γκρινιάζοντας. Όσο προσπαθείς να τους μιλήσεις ήρεμα και λογικά και να τα κάνεις να σου ανοιχτούν, διαπιστώνεις ότι είναι αδύνατο. Οι προσπάθειές σου αποτυγχάνουν όσο εκείνα μοιάζουν να θέλουν απλώς να εκτονωθούν, αλλά όχι να μιλήσουν.

Το πρόβλημα εμφανίζεται μεγαλύτερο στην προεφηβική και εφηβική ηλικία, όταν τα παιδιά απλώς δεν σου μιλάνε με όποιον τρόπο κι αν τα προσεγγίσεις. Σύμφωνα με τις διαπιστώσεις των κλινικών ψυχολόγων, τα παιδιά ανοίγονται όταν δεν νιώθουν πίεση να το κάνουν. Όταν αισθάνονται ότι έχουν κάποιον έλεγχο και μπορούν να «βγουν» από τη συζήτηση, χωρίς να προκαλέσουν δράματα στους γονείς τους, όταν νιώθουν ότι δεν θα τα κριτικάρεις.

Γι' αυτό και μπορεί να σου μιλήσουν ξαφνικά στο αυτοκίνητο, επιστρέφοντας από μια δραστηριότητα ή όταν πέσουν για ύπνο ή καθώς σε βλέπουν να πλένεις τα δόντια σου ή να χαζεύεις στο κινητό. Δεν επιλέγουν τη λάθος στιγμή, αλλά την ιδανική κατά τη γνώμη τους. Γι' αυτό, όσο κι αν δεν σου αρέσει, μην τα πιέζεις να σου ανοιχτούν, αλλά να είσαι έτοιμος/η να τα ακούσεις οποιαδήποτε στιγμή αυτά το επιλέξουν.

ΟΙ ΕΡΕΥΝΕΣ ΔΕΙΧΝΟΥΝ ΠΩΣ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΠΟΥ ΕΙΣΠΡΑΤΤΟΥΝ ΣΤΡΕΣ ΣΤΑ ΠΡΩΤΑ ΤΟΥΣ ΧΡΟΝΙΑ, ΔΙΑΜΟΡΦΩΝΟΥΝ ΕΝΑΝ ΕΓΚΕΦΑΛΟ ΠΡΟΣΚΟΛΛΗΜΕΝΟ ΣΤΟΝ ΦΟΒΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΠΕΙΛΗ.

Τα μέτρα που παίρνεις για την ασφάλεια του παιδιού σου, έχουν σημαντικές παράπλευρες απώλειες

Ακούγεται υπερβολικό και βαρύγδουπο, αλλά προσπάθησε να το ακούσεις με ανοιχτό μυαλό. Το να φροντίζεις για την ασφάλεια του παιδιού σου είναι κάτι αδιαπραγμάτευτο, συμβαίνει ενστικτωδώς από την ημέρα της γέννησής του και είναι φυσικά θετικό και επιθυμητό.

Εξακολουθώντας όμως να το κάνεις καθώς μεγαλώνει με διάφορους τρόπους, μπορεί άθελά σου να εκφράζεις έντονη ανησυχία (την οποία το παιδί θα αντιληφθεί ακόμη κι αν δεν την βάλεις σε λόγια), να σπεύδεις να του λύνεις τυχόν προβλήματα (που θα μπορούσε και μόνο του), να του επισημαίνεις το χειρότερο σενάριο και να το αντιμετωπίζεις σαν να είναι εύθραυστο. Όλες αυτές οι τακτικές δυστυχώς δημιουργούν μόνο άγχος στο παιδί.

Πρόσεξε λοιπόν γιατί η προστασία γίνεται πολύ εύκολα υπερπροστασία και είναι κάτι που μπερδεύουμε όλοι οι γονείς.

ΤΑ ΛΑΘΗ ΕΙΝΑΙ ΜΙΑ ΑΠΟΛΥΤΩΣ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΗ ΚΑΙ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΓΚΕΦΑΛΟ, ΔΙΟΤΙ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΑΥΤΑ ΜΑΘΑΙΝΕΙ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΣΣΕΤΑΙ.

Όταν προσπαθείς να μάθεις το παιδί σου να κάνει το σωστό, εμποδίζεις τον εγκέφαλό του να ανθίσει

Το νουθετείς, το διορθώνεις, γίνεσαι έστω και άθελά σου επικριτικός/ή με έναν και μοναδικό στόχο: να μάθεις το παιδί σου να κάνει το σωστό. Κι όμως, ύστερα από πολλά χρόνια, οι νευροεπιστήμονες διαπίστωσαν ότι τα λάθη είναι μια απολύτως απαραίτητη και δημιουργική διαδικασία για τον εγκέφαλο. Το λάθος στέλνει στον εγκέφαλο πολύ γρήγορα το μήνυμα να δημιουργήσει νέες νευρωνικές συνάψεις, για την αποκατάστασή του.

Οι ειδικοί την αποκαλούν «μάθηση από το λάθος» και σύμφωνα με αυτούς είναι θεμελιώδης, επειδή ενεργοποιεί τον εγκέφαλο να προσαρμοστεί. Συγκεκριμένα, το άγχος ή η έκπληξη που νιώθουμε λειτουργεί ως σήμα για αλλαγή πορείας, ενισχύοντας την αναγνώριση του σφάλματος και την αποφυγή του στο μέλλον μέσω της «ενεργητικής διαγραφής» και «ενίσχυσης» των νευρωνικών συνδέσεων.

Ξέρουμε ότι έτσι σε έμαθαν οι γονείς σου και δεν μπορείς να κάνεις αλλιώς. Ξέρουμε πολύ καλά ότι το ίδιο λάθος κάνει και το σχολείο, όμως αυτή είναι η πραγματικότητα.

ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΧΡΕΙΑΖΟΝΤΑΙ ΤΗΝ ΑΓΑΠΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΜΑΣ. ΑΣ ΑΦΗΣΟΥΜΕ ΤΗΝ ΤΕΛΕΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗ ΣΦΑΙΡΑ ΤΟΥ ΑΝΕΦΙΚΤΟΥ.

Το να παραμελείς τον/τη σύντροφό σου και τη δική σου χαρά ισοδυναμεί με το να παραμελείς το παιδί

Είναι πολύ συνηθισμένο για ένα ζευγάρι να αφήσει πίσω την προσωπική του ζωή, όταν αποκτήσει παιδί, όμως αυτό δεν θα πρέπει να γίνει το νέο καθεστώς. Πλέον, όλο και περισσότερες μελέτες καταδεικνύουν ότι τα παιδιά νιώθουν ασφάλεια και χτίζουν ψυχική ανθεκτικότητα όταν βλέπουν τους γονείς τους να είναι καλά μεταξύ τους.

«Η σχέση του ζευγαριού αποτελεί κλειδί στο συναισθηματικό κλίμα της οικογένειας. Γιατί η βασική λειτουργία της είναι η ευημερία των μελών της. Ακόμη και στις μη τυπικές οικογένειες, που πλέον υπάρχουν όλο και περισσότερο, η ζωντάνια και το άνοιγμα στη ζωή του ατόμου που είναι γονέας είναι ένα πάρα πολύ σημαντικό ζητούμενο. Ο γονιός βοηθάει τα παιδιά του να έχουν καλή ψυχική υγεία με το να είναι καλά ο ίδιος. Με το να το παλεύει ο ίδιος. Να το παλεύει με τον/τη σύντροφό του», αναφέρει η Ψυχολόγος MSc – Ψυχοθεραπεύτρια και Ειδική Εκπαιδευτικός, Αγγελική Σουμάνη.