ΠΟΣΗ ΠΡΩΤΕΪΝΗ ΕΧΟΥΝ ΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΠΟΥ ΕΠΙΛΕΓΕΙΣ;

Η πρωτεΐνη είναι απαραίτητη για τη υγεία μας. Γνωρίζουμε, όμως, τι αγοράζουμε όταν επιλέγουμε προϊόντα «πλούσια» σ' αυτήν;

Μια βόλτα στα ράφια και τα ψυγεία των σούπερ μάρκετ αρκεί για να διαπιστώσεις ότι ολοένα και περισσότερα προϊόντα «φωνάζουν» από τη συσκευασία τους την περιεκτικότητά τους σε πρωτεΐνη. Κι αν προσέξεις λίγο περισσότερο, θα δεις ότι σε πολλές περιπτώσεις το χρώμα που κυριαρχεί είναι το μαύρο.

Σύμφωνα με στοιχεία, οι καταναλωτές αναζητούν όλο και περισσότερο προϊόντα υψηλής περιεκτικότητας σε πρωτεΐνη κυρίως για δύο λόγους: για να βελτιώσουν τη φυσική τους κατάσταση και για να ενισχύσουν την υγεία τους.

Μέχρι εδώ, όλα καλά. Όμως η διαφήμιση μπορεί να επηρεάσει την κρίση μας περισσότερο από όσο νομίζουμε. Η Emma Beckett, λέκτορας Διατροφής, Διαιτολογίας & Καινοτομίας Τροφίμων στη Σχολή Επιστημών Υγείας του UNSW Sydney, επισημαίνει ότι χρειάζεται να διαβάζουμε προσεκτικά τις ετικέτες.

Δώσε βάση σε όσα αναγράφονται

Οι ετικέτες περιέχουν πολύτιμες πληροφορίες για εμάς τους καταναλωτές. Το θέμα είναι πόσοι αφιερώνουμε χρόνο να τις διαβάσουμε, ειδικά όταν τρέχουμε στο σούπερ μάρκετ μετά τη δουλειά.

Φρόντισε να διαβάζεις στη διατροφική ανάλυση τις τιμές ανά 100 γρ. (και όχι ανά μερίδα), για να μπορείς να συγκρίνεις αντικειμενικά προϊόντα μεταξύ τους. iStock

Στην Ελλάδα και γενικότερα στην Ευρωπαϊκή Ένωση ισχύουν συγκεκριμένοι κανονισμοί για τους διατροφικούς ισχυρισμούς. Στην περίπτωση της πρωτεΐνης, οι βασικοί ισχυρισμοί είναι δύο:

• Πηγή πρωτεϊνών: «Ο ισχυρισμός ότι τρόφιμο αποτελεί πηγή πρωτεϊνών, καθώς και κάθε ισχυρισμός που ενδέχεται να έχει το ίδιο νόημα για τον καταναλωτή, μπορεί να χρησιμοποιείται μόνον όταν τουλάχιστον το 12% της ενεργειακής αξίας του τροφίμου παρέχεται από πρωτεΐνες».
• Υψηλή περιεκτικότητα σε πρωτεΐνες: «Ο ισχυρισμός ότι τρόφιμο έχει υψηλή περιεκτικότητα σε πρωτεΐνες, καθώς και κάθε ισχυρισμός που ενδέχεται να έχει το ίδιο νόημα για τον καταναλωτή, μπορεί να χρησιμοποιείται μόνον όταν τουλάχιστον το 20% της ενεργειακής αξίας του τροφίμου παρέχεται από πρωτεΐνες».

Τι σημαίνει αυτό πρακτικά; Φρόντισε να διαβάζεις στη διατροφική ανάλυση τις τιμές ανά 100γρ. (και όχι ανά μερίδα), ώστε να μπορείς να συγκρίνεις αντικειμενικά προϊόντα μεταξύ τους.

Επίσης, σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί το «πρωτεϊνούχο» προϊόν να μην διαφέρει δραματικά από ένα τυπικό και η διαφορά να αφορά κυρίως στο marketing και στην τελική τιμή.

Το «νόημα» της μαύρης συσκευασίας

Το χρώμα στις συσκευασίες παίζει τον δικό του ρόλο και λειτουργεί ως κώδικας επικοινωνίας συγκεκριμένων μηνυμάτων. Το πράσινο, για παράδειγμα, παραπέμπει στο «φυσικό» ή στο «light» και το μπλε στη δροσιά και την ενυδάτωση.

Το μαύρο και το χρυσό, από την πλευρά τους, συνδέονται με την αίσθηση του «premium», της υψηλής ποιότητας, της απόδοσης. Δημοσίευση στο ScienceDirect δείχνει ότι το μαύρο χρώμα συχνά χρησιμοποιείται ως οπτικός συμβολισμός δύναμης και λειτουργικότητας. Δεν είναι λοιπόν περίεργο που έχει γίνει το ανεπίσημο «χρώμα» της πρωτεΐνης.

ΠΟΣΟ ΜΑΣ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΟ ΧΡΩΜΑ ΜΙΑΣ ΣΥΣΚΕΥΑΣΙΑΣ ΟΤΑΝ ΕΠΙΛΕΓΟΥΜΕ ΕΝΑ ΠΡΟΪΟΝ;

Το φαινόμενο της «υγιεινής αύρας»

Στην ψυχολογία υπάρχει το λεγόμενο «φαινόμενο του φωτοστέφανου» (halo effect), όπου ένα θετικό χαρακτηριστικό ενός ανθρώπου μάς κάνει να τον αξιολογούμε θετικά και σε άσχετους τομείς.

Κάτι αντίστοιχο μπορεί να συμβεί και με τα τρόφιμα και το φαινόμενο αυτό το ονομάζουμε «health halo». Στην περίπτωση αυτή, όταν ένα χαρακτηριστικό ενός τροφίμου θεωρείται θετικό, τείνουμε να υποθέτουμε ότι ολόκληρο το προϊόν είναι υγιεινό. Έτσι, όμως, κινδυνεύουμε να αγνοήσουμε άλλα στοιχεία, όπως τα πρόσθετα σάκχαρα και τα κορεσμένα λιπαρά.

iStock

Επιλέγοντας φυσικές πηγές πρωτεΐνης

Υπάρχουν, βέβαια, τροφές που είναι φυσικά πλούσιες σε πρωτεΐνη, χωρίς να το διαφημίζουν. Τα ζωικά τρόφιμα, όπως το κρέας, το ψάρι, τα πουλερικά, τα αβγά και τα τυριά, αποτελούν ποιοτικές πηγές πρωτεΐνης. Αν δεν θέλουμε αυτά, υπάρχουν και φυτικές πηγές για να καλύψουμε τις ανάγκες μας, όπως όσπρια, ξηροί καρποί και βρώμη.

Σε μια ισορροπημένη διατροφή χωρούν όλα, με μέτρο. Τα συσκευασμένα προϊόντα προσφέρουν σίγουρα ευκολία. Όμως, καλό είναι να μη βασιζόμαστε μόνο σε χρώματα και λέξεις, ώστε να κάνουμε τις καλύτερες δυνατές επιλογές για τη διατροφή και την τσέπη μας.