ΑΦΗΣΤΕ ΤΟΥΣ «ΣΠΙΤΟΓΑΤΟΥΣ» ΣΤΗΝ ΗΣΥΧΙΑ ΤΟΥΣ. ΓΙΑΤΙ;

Το να είσαι «σπιτόγατος» έχει και τα καλά του. Μάθε τι μπορείς να κερδίσεις περνώντας λίγο χρόνο μέσα στο σπίτι σου.

Ποιο είναι το ιδανικό σαββατοκύριακο για μένα; Εκείνο που χωράει μια χαλαρή συνάντηση με φίλους νωρίς το απόγευμα και έπειτα την επιστροφή στο σπίτι. Εκεί όπου με περιμένουν πολλές ώρες χωρίς φασαρία, χωρίς ειδοποιήσεις. Η άνεση του σπιτιού έχει άλλη χάρη όταν θέλεις να ξεκουράσεις πραγματικά το μυαλό και το σώμα σου. Όταν θέλεις απλώς να είσαι.

Μπορεί να μιλάμε διαρκώς για την αξία των κοινωνικών συναναστροφών και να διαβάζουμε έρευνες για την πανδημία μοναξιάς που εξαπλώνεται στις δυτικές κοινωνίες, όμως η υγιής μοναχικότητα έχει τα οφέλη της και αξίζει να της δώσουμε μια ευκαιρία.

Και δεν θα μείνουμε σαν την καλαμιά στον κάμπο. Όχι, αν το κάνουμε συνειδητά. Η μοναχικότητα είναι εργαλείο, όχι επιβεβλημένος τρόπος ζωής. Πολλοί άνθρωποι που αγαπούν το σπίτι τους οργανώνουν σταθερά και ουσιαστικά ραντεβού με άλλους. Η διαφορά είναι ότι ο κοινωνικός τους χρόνος είναι επιλογή.

Τι έχει να κερδίσει ένας «σπιτόγατος»

Οι ψυχολόγοι στρέφουν ολοένα και περισσότερο την προσοχή τους στους «σπιτόγατους», στους ανθρώπους που νιώθουν καλύτερα όταν βρίσκονται στο οικείο περιβάλλον τους. Όσοι προτιμούν το σπίτι τους συχνά διαθέτουν ορισμένες συνήθειες που ωφελούν την ψυχική υγεία, ανάμεσά τους, η αυτογνωσία, η συναισθηματική ανεξαρτησία και η δημιουργικότητα.

Η αυτογνωσία είναι η ικανότητα να μπορείς να μείνεις μόνος με τις σκέψεις και τα συναισθήματά σου και να τα εξετάσεις με ειλικρίνεια και κατανόηση. Αποτελεί βασικό συστατικό της συναισθηματικής νοημοσύνης, δηλαδή του συνόλου δεξιοτήτων που μας βοηθούν να αναγνωρίζουμε, να κατανοούμε και να διαχειριζόμαστε τα δικά μας συναισθήματα, αλλά και να αντιλαμβανόμαστε τα συναισθήματα των άλλων.

Η ΣΚΟΠΙΜΗ ΜΟΝΑΧΙΚΟΤΗΤΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΕΙ ΧΩΡΟ ΓΙΑ ΑΥΤΟΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗ ΚΑΙ ΒΑΘΥΤΕΡΗ ΣΥΝΔΕΣΗ ΜΕ ΤΙΣ ΣΚΕΨΕΙΣ ΚΑΙ ΤΑ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ ΜΑΣ.

Παράλληλα, πολλοί σπιτόγατοι καλλιεργούν τη συναισθηματική τους ανεξαρτησία. Δεν περιμένουν την επιβεβαίωση από τρίτους για να νιώσουν ότι η ζωή τους έχει σημασία. Πιστεύουν ουσιαστικά στη δική τους αξία ως άτομα και αυτό μεταφράζεται συχνά σε μεγαλύτερη συναισθηματική σταθερότητα.

Όπως εξηγεί ο Robert Coplan, ψυχολόγος που μελετά τη μοναχικότητα, η απομόνωση προσφέρει στον νου τον χρόνο να περιπλανηθεί μακριά από τα συνεχή ερεθίσματα. Έτσι, ενεργοποιείται το λεγόμενο «default mode network», ένα εγκεφαλικό δίκτυο που σχετίζεται με τη νοητική ευελιξία. Επίσης, αυτές οι στιγμές χαλάρωσης είναι που συχνά γεννούν πρωτότυπες ιδέες.

Το ονειροπόλημα σχετικά με το μέλλον, κάτι που μπορεί εύκολα να κάνει ένας «σπιτόγατος», μπορεί να αυξήσει τη θετική διάθεση και να προσφέρει εναλλακτικές λύσεις σε προβλήματα. Ακόμη και η ενασχόληση με μέτρια απαιτητικές δραστηριότητες, όπως το πλύσιμο των πιάτων, όταν είμαστε μόνοι μπορεί να φέρει στον νου πρωτότυπες ιδέες. Η σκόπιμη μοναχικότητα δημιουργεί χώρο για αυτοπαρατήρηση και βαθύτερη σύνδεση με τις σκέψεις και τα συναισθήματά μας. Με άλλα λόγια, μπορεί να λειτουργήσει ως καταλύτης δημιουργικότητας.

Εικονογράφηση: Ελένη Καστρινογιάννη

Η μοναχικότητα ωφελεί και τους άλλους

Το να μάθουμε να αγαπάμε την υγιή μοναχικότητα δεν ωφελεί μόνο εμάς, μπορεί να λειτουργήσει θετικά και για τους γύρω μας. Οι άνθρωποι που την αγαπούν μπορεί να έχουν λιγότερες σχέσεις, συχνά όμως είναι πιο ουσιαστικές. Δεν επενδύουν στην ποσότητα, αλλά στην ποιότητα.

Η Bella DePaulo, ερευνήτρια που έχει μελετήσει τη ζωή των single ατόμων, επισημαίνει ότι όσοι νιώθουν καλά με τον εαυτό τους και τον προσωπικό τους χώρο τείνουν να δημιουργούν πιο αυθεντικές σχέσεις. Παράλληλα, οι άνθρωποι που αγαπούν το σπίτι τους το μετατρέπουν σε καταφύγιο, σε έναν χώρο ασφάλειας για τους ίδιους και για τους γύρω τους.

Αυτή η εστίαση στο ιδιωτικό περιβάλλον συνδέεται και με την ικανότητα θέσπισης υγιών ορίων. Όποιος έχει χρειαστεί να αρνηθεί ευγενικά προσκλήσεις ή κοινωνικές προσδοκίες γνωρίζει πόσο δύσκολο είναι να πεις «όχι» με καλοσύνη και σταθερότητα. Πρόκειται για μια δεξιότητα που καλλιεργείται. Το να υπερασπιζόμαστε τις ανάγκες μας χωρίς ενοχές ή επιθετικότητα λειτουργεί ως καλό παράδειγμα.

ΟΣΟΙ ΝΙΩΘΟΥΝ ΚΑΛΑ ΜΕ ΤΟΝ ΕΑΥΤΟ ΤΟΥΣ ΚΑΙ ΤΟΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ ΤΟΥΣ ΧΩΡΟ ΤΕΙΝΟΥΝ ΝΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΥΝ ΣΧΕΣΕΙΣ ΜΕ ΑΥΘΕΝΤΙΚΟΤΗΤΑ.

Όλοι μπορούμε να μάθουμε κάτι

Το να μένει κάποιος μόνος στο σπίτι δεν είναι κάτι που ταιριάζει σε όλους. Ούτε σημαίνει πάντα ψυχική ισορροπία. Υπάρχουν περιπτώσεις που η απομόνωση σχετίζεται με άγχος ή φόβο. Η διαφορά βρίσκεται στην πρόθεση και στην επιλογή.

Πάντως, είτε αγαπάμε τη μοναχικότητα είτε αναζητάμε μια πιο ισορροπημένη σχέση ανάμεσα στον χρόνο με τους άλλους και στον χρόνο με τον εαυτό μας, υπάρχει κάτι που ένας αυθεντικός «σπιτόγατος» μπορεί να μας διδάξει. Τι; Την ικανότητα να απολαμβάνουμε την παρέα μας.