ΤΙ ΚΙΝΔΥΝΟ ΔΙΑΤΡΕΧΟΥΝ ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΣΟΒΑΡΗ ΕΝΔΟΜΗΤΡΙΩΣΗ

Αν η ενδομητρίωση χρονίσει χωρίς θεραπευτική παρέμβαση, μπορεί να προκαλέσει ορισμένες σοβαρές επιπλοκές που να είναι πιο δύσκολο να αντιμετωπιστούν.

Η ενδομητρίωση είναι μια εξαιρετικά επίπονη γυναικολογική πάθηση που υπολογίζεται πως επηρεάζει περίπου μία στις δέκα γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας, χωρίς να είναι απόλυτα ξεκάθαρο στους επιστήμονες το γιατί. Αυτό που συμβαίνει είναι ότι ιστός παρόμοιος με αυτόν του ενδομητρίου, που επενδύει το εσωτερικό τοίχωμα της μήτρας, αναπτύσσεται σε άλλα σημεία (όπως οι ωοθήκες, οι σάλπιγγες, οι ιερομητρικοί σύνδεσμοι, η ουροδόχος κύστη, το ορθό, τα νεφρά, τα νεύρα της πυέλου), με αποτέλεσμα την πρόκληση φλεγμονώδους αντίδρασης και έντονου πόνου.

Υπάρχουν ορισμένοι παράγοντες που ενδεχομένως αυξάνουν τον κίνδυνο να αναπτύξει ενδομητρίωση μια γυναίκα, όπως π.χ. η κληρονομικότητα, η έναρξη της περιόδου πριν τα 11 χρόνια, το να μην έχει γεννήσει ή να έχει «βαριές» περιόδους. Επιπλέον, φαίνεται πως επηρεάζει κυρίως τις γυναίκες γύρω στα 30, ενώ τα συμπτώματα υποχωρούν με την εμμηνόπαυση.

Καθώς τα συμπτώματά της είναι κυρίως ο έντονος πυελικός πόνος, ειδικά κατά την περίοδο, και ενίοτε η δυσπαρεύνια (αργότερα  η υπογονιμότητα και οι γαστρεντερικές ενοχλήσεις), πολύ συχνά η ενδομητρίωση παραμένει αδιάγνωστη για πολύ μεγάλο διάστημα, κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε χειρότερα προβλήματα.

iStock

Μπορεί μια καθολική και στοχευμένη θεραπεία για την πάθηση αυτή να μην υπάρχει, αλλά υπάρχουν αρκετές διαθέσιμες θεραπευτικές επιλογές, ανάλογα με την περίπτωση της κάθε γυναίκας, που θα προλάβουν τυχόν επιπλοκές. Για παράδειγμα, δεδομένου ότι οι μισές γυναίκες με ενδομητρίωση δυσκολεύονται να μείνουν έγκυοι, γυναικολόγος μπορεί να συστήσει κάποια συγκεκριμένη θεραπεία γονιμότητας, π.χ. ορμονική θεραπεία ή ακόμα και χειρουργείο.

Τα τελευταία χρόνια, μάλιστα, έχει αναπτυχθεί μια νέα μη-ορμονική, μη-χειρουργική θεραπεία, καθώς και ένα τεστ σάλιου για πιο εύκολη διάγνωση της ενδομητρίωσης, για τα οποία έχουμε μιλήσει σε προηγούμενο άρθρο.

Γεγονός είναι ότι σε ορισμένες περιπτώσεις η ενδομητρίωση υποχωρεί από μόνη της, ωστόσο οι ειδικοί συνιστούν η απόφαση της μη αντιμετώπισής της να λαμβάνεται έπειτα από ενδελεχή έλεγχο και σε συνεννόηση με γιατρό. Αν η κατάσταση είναι σοβαρή και χρονίζει, υπάρχει κίνδυνος επιπλοκών, αναφέρουν οι ειδικοί.

Από τι κινδυνεύει μια γυναίκα που δεν αντιμετωπίζει την ενδομητρίωση;

Οι ειδικοί του Brisbane Centre for Endometriosis στην Αυστραλία, αλλά και η χειρουργός γυναικολόγος Marla Anderson που υπογράφει σχετικό άρθρο στο Health.com, αναφέρουν μια σειρά από επιπλοκές στις οποίες μπορεί να οδηγήσει μία ενδομητρίωση που μένει αθεράπευτη.

iStock

Απόφραξη του λεπτού εντέρου

Σε ποσοστό από 3 έως 37% των γυναικών που πάσχουν από την πάθηση, ανάλογα με τη σοβαρότητά της, η ενδομητρίωση μπορεί να προκαλέσει πολλαπλασιασμό του ιστού της μήτρας στο έντερο. Σε εξαιρετικά σπάνιες περιπτώσεις, ο ιστός αυτός μπορεί να προκαλέσει αιμορραγία και ουλές που μπορεί να οδηγήσουν σε εντερική απόφραξη, με συμπτώματα όπως πόνο στο στομάχι, ναυτία και δυσκολία στην κένωση αερίων ή κοπράνων.

Αν δεν αντιμετωπιστεί, μπορεί να προκαλέσει συσσώρευση πίεσης στην κοιλιά, οδηγώντας ενδεχομένως σε διάτρηση του εντέρου, μια εξαιρετικά σοβαρή κατάσταση. Η παραπάνω επιπλοκή είναι βέβαια σπάνια, αλλά υπογραμμίζει την αξία της έγκαιρης διάγνωσης και αντιμετώπισης.

Έκτοπη κύηση

Μια έκτοπη κύηση συμβαίνει όταν ένα γονιμοποιημένο ωάριο εμφυτεύεται έξω από τη μήτρα, συνήθως στη σάλπιγγα, καθιστώντας την κύηση μη βιώσιμη. Αυτό ενέχει τον κίνδυνο ρήξης της σάλπιγγας, η οποία θα μπορούσε να οδηγήσει σε εσωτερική αιμορραγία. Αρκετές μελέτες έχουν δείξει ότι γυναίκες με ενδομητρίωση είναι πιο πιθανό από γυναίκες χωρίς ενδομητρίωση να εμφανίσουν έκτοπη κύηση.

Τα συμπτώματα της εξωμήτριας κύησης περιλαμβάνουν ανώμαλη κολπική αιμορραγία, ήπιες πυελικές κράμπες που εμφανίζονται μόνο στη μία πλευρά της λεκάνης και πόνο στη μέση στη μία πλευρά της λεκάνης.

iStock

Καρκίνος των ωοθηκών

Όπως δείχνουν μελέτες, τα άτομα με ενδομητρίωση έχουν 1,7 φορές υψηλότερο κίνδυνο να αναπτύξουν καρκίνο των ωοθηκών από εκείνα που δεν έχουν την πάθηση αυτή. Τα υψηλά επίπεδα οιστρογόνων, οι γονιδιακές μεταλλάξεις και η φλεγμονή που σχετίζεται με την ενδομητρίωση μπορεί να παίζουν κάποιο ρόλο.

Η ενδομητρίωση μπορεί να έχει αρνητικό αντίκτυπο και στην ψυχική υγεία

Δεν πρόκειται για αμελητέα επιπλοκή: Οι γυναίκες με σοβαρά συμπτώματα λόγω ενδομητρίωσης μπορεί να έχουν μια εξουθενωτική ζωή. Ακόμα κι αν έχουν αποφασίσει να την αντιμετωπίσουν, οι αλλεπάλληλες επεμβάσεις ή η δυσκολία στη σύλληψη είναι δύσκολες καταστάσεις. H ηθοποιός Bindi Irwin έχει μιλήσει πολύ ανοιχτά γι' αυτό.

Εάν πάλι η ενδομητρίωση δεν αντιμετωπιστεί, αυτό μπορεί να έχει σημαντικό αρνητικό αντίκτυπο στην ψυχική υγεία, η οποία επιδεινώνεται από τους πόνους και τις υπόλοιπες επιπτώσεις της πάθησης. Την ίδια ώρα, οι άνθρωποι στο περιβάλλον της γυναίκας, συμπεριλαμβανομένων π.χ. των εργοδοτών, μπορεί να δυσκολεύονται να κατανοήσουν τι περνά και έτσι να μην είναι τόσο συμπονετικοί με την κατάστασή της.

Έτσι, αν η πάθηση δεν αντιμετωπιστεί, μπορεί να οδηγήσει ακόμα και σε άγχος ή κατάθλιψη. Στην περίπτωση αυτή απαιτείται οπωσδήποτε η συμβολή κάποιου ειδικού ψυχικής υγείας, πέρα από τον γυναικολόγο που θα διαχειριστεί το παθολογικό κομμάτι.