ΠΟΣΟ ΑΠΟ ΤΟ ΣΩΜΑ ΜΑΣ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΧΑΘΕΙ ΚΑΙ ΝΑ ΕΠΙΒΙΩΣΟΥΜΕ;

Έχεις αναρωτηθεί ποτέ πόση από τη μάζα που έχει το σώμα μας μπορούμε να χάσουμε και να επιβιώσουμε; Ψάξαμε και βρήκαμε την απάντηση.

Ένα από τα διαχρονικά κλισέ είναι πως δεν μετράει η ποσότητα, αλλά η ποιότητα. Μια ματιά να ρίξετε γύρω σας, θα διαπιστώσετε την ισχύ του. Το ίδιο θα γίνει αν ρίξετε και μια ματιά... μέσα σας.

Η απάντηση στην ερώτηση «πόσα όργανα μπορούμε να χάσουμε και να επιβιώσουμε;» είναι ότι σημασία δεν έχει πόσα θα χάσουμε, αλλά τι θα χάσουμε, όπως τονίζουν επιστήμονες στο Science Focus του BBC και στο Live Science.

Πόσα όργανα έχει ένας άνθρωπος στο σώμα

Πάνω μας έχουμε (περίπου) 80 όργανα. Μόνο πέντε ορίζονται ως «ζωτικά όργανα», είναι δηλαδή, κρίσιμα για τη διατήρηση της ζωής. Πρόκειται για:

• τον εγκέφαλο, που ενορχηστρώνει τις σωματικές λειτουργίες,
• τους πνεύμονες, που μαζί με την καρδιά λαμβάνουν και διανέμουν το οξυγόνο που χρειάζονται τα κύτταρα σε όλο το σώμα,
• το συκώτι, που έχει σημαντικό ρόλο στην πέψη και την αποτοξίνωση του αίματος και
• τα νεφρά, που φιλτράρουν τα απόβλητα και την περίσσεια υγρών από το σώμα.

Τώρα ξέρετε τι πρέπει να προστατεύετε περισσότερο.

Από εκεί και πέρα, σημαντικά είναι και τα έντερα, γιατί απορροφούν θρεπτικά συστατικά από τις τροφές, το πάγκρεας, που παράγει απαραίτητες ορμόνες, και φυσικά το δέρμα, που προστατεύει από μολύνσεις.

Όργανα όπως είναι τα μάτια και η γλώσσα κατατάσσονται στη λίστα με αυτά που είναι σημαντικά για την ποιότητα της ζωής μας, αλλά δεν είναι απαραίτητα για την επιβίωση μας. Κάτι ανάλογο ισχύει για τα χέρια και τα πόδια, σε περίπτωση ακρωτηριασμού.

iStock

Όπως διευκρίνισε η Δρ Jessica Weaver, χειρουργός εκτάκτων περιστατικών «γενικά, θα προσπαθήσουμε περισσότερο να σώσουμε ένα χέρι παρά ένα πόδι, επειδή το λειτουργικό αποτέλεσμα με ένα προσθετικό μέλος για ένα πόδι είναι αρκετά καλό, ειδικά αν είναι κάτω από το γόνατο». Από την άλλη «τα χέρια μας είναι τρομερά σημαντικά για αυτό που κάνουμε».

Πόσο γρήγορα έρχεται ο θάνατος στην απώλεια κάθε ζωτικού οργάνου

Ό,τι κι αν χάσουμε από τα ζωτικά όργανα, ο θάνατος είναι άμεσος. Για παράδειγμα, χωρίς καρδιά ή το κάτω μέρος του εγκεφάλου, πεθαίνουμε άμεσα. Δίχως τους δύο πνεύμονες, ο θάνατος έρχεται σε λίγα λεπτά, ενώ δίχως το ήπαρ αφήνουμε την τελευταία πνοή σε λίγες ημέρες.

Όλα αυτά εφόσον δεν υπάρξει μεταμόσχευση ή τεχνητή υποστήριξη, που δεν μπορεί να γίνει σε όλες τις περιπτώσεις.

iStock

Πού δεν γίνεται μεταμόσχευση ή τεχνητή υποστήριξη

Τα ζωτικά όργανα μπορούν να αντικατασταθούν μέσω μεταμόσχευσης ή με τεχνολογίες υποστήριξης οργάνων και υποστήριξης ζωής (π.χ. αιμοκάθαρση νεφρών), εκτός από τον εγκέφαλο. Αυτή είναι η μοναδική εξαίρεση στο σώμα που δεν αντικαθίσταται ούτε με μεταμόσχευση ούτε με τεχνολογίες υποστήριξης.

Μολονότι δεν μπορούμε να ζήσουμε αν δεν έχουμε κάποιο από τα ζωτικά όργανα, μπορούμε να επιβιώσουμε αν χάσουμε μέρος τους. Για παράδειγμα, άτομα έχουν επιβιώσει χωρίς μεγάλο μέρος του εγκεφάλου, ενώ είχε μείνει άθικτο το εγκεφαλικό στέλεχος – αυτό που ρυθμίζει ακούσιες λειτουργίες, όπως την αναπνοή.

Κατόπιν όλων αυτών, ας απαντήσουμε και στο ερώτημα που τέθηκε στην αρχή, δηλαδή πόση από τη μάζα του σώματος μας μπορούμε να χάσουμε και να επιβιώσουμε.

Οι περισσότερες πηγές αναφέρουν ως ρεαλιστικό ανώτερο όριο το 45%, με τις απώλειες να αφορούν κυρίως ό,τι είναι «περιττό» – όπως ο κόκκυγας ή οι φρονιμίτες. Η πραγματικότητα δείχνει πως όσοι χάνουν ποσοστό από 30 έως 35% συνήθως εγκαταλείπουν τον μάταιο τούτο κόσμο λόγω αιμορραγίας (το όριο για την επιβίωση είναι από 5 έως 7 λίτρα), σοκ και λοίμωξης.