Η ΠΟΛΛΗ ΠΡΩΤΕΪΝΗ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΗ ΓΗΡΑΝΣΗ – ΤΙ ΔΕΙΧΝΟΥΝ 350 ΜΕΛΕΤΕΣ
Νέα ανασκόπηση 350 μελετών εξετάζει πώς η πρόσληψη πρωτεΐνης μπορεί να επηρεάζει την υγιή γήρανση και τι ρόλο παίζει η ποσότητα.
Αν κρίνουμε από τη συνεχή αύξηση των προϊόντων με έξτρα πρωτεΐνη, θα λέγαμε ότι υπάρχει μια σχετική μανία. Λες και γυμναζόμαστε ανηλεώς όλοι και υπάρχουν αυξημένες ανάγκες οι οποίες δεν καλύπτονται από τις κλασικές οδούς (κρέας, ψάρι, αβγά, γαλακτοκομικά, όσπρια, ξηροί καρποί, κινόα κ.λπ.).
Και ναι, πρόκειται για συστατικό που ομολογουμένως είναι απαραίτητο για την καλή λειτουργία του οργανισμού και την επιβίωσή μας, αλλά δεν έχει κάποιο νόημα να το παρακάνουμε.
Κάθε άνθρωπος, ανάλογα με την ηλικία, την καθημερινή δραστηριότητα, τους στόχους ως προς τη μυϊκή του μάζα και τη διαχείριση του βάρους του, χρειάζεται διαφορετικά γραμμάρια αυτού του απαραίτητου μακροθρεπτικού συστατικού. Προφανώς, αυτό δεν σημαίνει ότι όσο περισσότερη πρωτεΐνη καταναλώνουμε τόσο το καλύτερο.
Βλέπετε, η υπερβολική κατανάλωση πρωτεΐνης μπορεί, ανάλογα με τις συνθήκες και τη γενικότερη κατάσταση της υγείας, να συνδέεται με ανεπιθύμητες επιπτώσεις, από αύξηση βάρους και αφυδάτωση έως πέτρες στα νεφρά και δυσκοιλιότητα.
Μια ανασκόπηση περισσότερων από 350 μελετών σχετικά με τον περιορισμό της πρωτεΐνης και τη γήρανση δίνει έναν ακόμη λόγο να είμαστε λίγο πιο προσεκτικοί.
Πώς η λιγότερη πρωτεΐνη μπορεί να ευνοεί την υγιή γήρανση
Σύμφωνα με την ανασκόπηση που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Cell Press Blue, η κατανάλωση λιγότερης πρωτεΐνης φαίνεται να:
- βελτιώνει τον μεταβολισμό,
- αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο τα κύτταρα αντιδρούν στα θρεπτικά συστατικά,
- μειώνει τη φλεγμονή και την κυτταρική βλάβη και
- βοηθάει τα κύτταρα να διατηρήσουν την κανονική τους λειτουργία.
Όλα αυτά μπορεί να συμβάλουν σε πιο υγιή γήρανση και ενδεχομένως σε μεγαλύτερη διάρκεια ζωής.
Ο Dudley Lamming, καθηγητής Ιατρικής στο University of Wisconsin–Madison και ένας από τους συγγραφείς της εργασίας, δήλωσε πως «είναι απολύτως σαφές ότι υπάρχουν οφέλη από την πρωτεΐνη στην ανάπτυξη των μυών και την ανταπόκριση στην άσκηση των δραστήριων ατόμων, αλλά επειδή οι περισσότεροι άνθρωποι κάνουν σχετικά καθιστική ζωή, πολλοί πιθανότατα καταναλώνουν περισσότερη πρωτεΐνη από όση χρειάζονται στην πραγματικότητα. Κάτι που πιθανώς έχει αρνητικές συνέπειες για την υγεία».
Τι συμβαίνει στον οργανισμό όταν περιορίζουμε την πρωτεΐνη
Ήταν ήδη γνωστό πως η μείωση της πρόσληψης θερμίδων μπορεί να παρατείνει τη διάρκεια ζωής σε πολλούς οργανισμούς και να μειώσει τον κίνδυνο ασθενειών που σχετίζονται με την ηλικία, όπως ο καρκίνος. Στην πράξη, όμως, η μακροπρόθεσμη τήρηση δίαιτας περιορισμένων θερμίδων δεν είναι τόσο εύκολη.
Όπως εξήγησαν οι ερευνητές, ο περιορισμός της πρωτεΐνης θα μπορούσε να αποτελέσει μια εναλλακτική προσέγγιση, με κλινικές δοκιμές να έχουν δείξει ότι άνθρωποι που μείωσαν την πρόσληψη πρωτεΐνης έχασαν βάρος και σωματικό λίπος και εμφάνισαν βελτιώσεις στο σάκχαρο νηστείας, παρά το γεγονός ότι συχνά κατανάλωναν περισσότερες θερμίδες συνολικά.
Η ανάλυση εκατοντάδων εργασιών εντόπισε αρκετούς επαναλαμβανόμενους βιολογικούς μηχανισμούς που θα μπορούσαν να εξηγήσουν τον λόγο για τον οποίο ο περιορισμός της πρωτεΐνης μπορεί να βελτιώσει την υγεία και να προωθήσει τη μακροζωία.
Για παράδειγμα, ο παράγοντας ανάπτυξης ινοβλαστών 21 (FGF21), μια ορμόνη που αυξάνεται όταν μειώνεται η πρόσληψη πρωτεΐνης, μπορεί να αυξήσει την ενεργειακή δαπάνη, να βελτιώσει τη ρύθμιση του σακχάρου στο αίμα και να μειώσει τη φλεγμονή.
Η ανασκόπηση εστιάζει επίσης σε πολλά αμινοξέα, τα οποία αποτελούν τα δομικά στοιχεία των πρωτεϊνών, με τη μεθειονίνη, την ισολευκίνη και τη βαλίνη να φαίνεται ότι παίζουν ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο.
ΟΙ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΠΡΩΤΕΪΝΗΣ ΕΙΝΑΙ ΠΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΕΣ ΟΤΑΝ ΠΡΟΣΑΡΜΟΖΟΝΤΑΙ ΣΤΗΝ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΣΤΟ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΘΕ ΑΝΘΡΩΠΟΥ.
Τονίστηκε ότι η υπερβολική πρόσληψη αυτών των αμινοξέων μπορεί να ενεργοποιήσει βιολογικές οδούς που ενθαρρύνουν την ανάπτυξη. Όταν αυτές οι οδοί παραμένουν ιδιαίτερα ενεργές, πειραματικά δεδομένα δείχνουν ότι μπορεί να ευνοούνται η παχυσαρκία, η φλεγμονή και άλλες διαταραχές που σχετίζονται με τη γήρανση.
Σε κάθε περίπτωση, οι ανάγκες σε πρωτεΐνη δεν είναι ίδιες για όλους. Εξαρτώνται, μεταξύ άλλων, από την ηλικία, τη σωματική δραστηριότητα και τη γενικότερη κατάσταση της υγείας.
Τα ευρήματα της ανασκόπησης δεν σημαίνουν ότι όλοι πρέπει να μειώσουμε την πρωτεΐνη που καταναλώνουμε. Υποδηλώνουν περισσότερο ότι η λογική του «όσο περισσότερη τόσο καλύτερα» δεν έχει επιστημονική βάση και ότι οι συστάσεις είναι πιθανό να είναι αποτελεσματικότερες όταν προσαρμόζονται στην ηλικία και στο επίπεδο σωματικής δραστηριότητας κάθε ανθρώπου.