ΠΑΡΑΠΛΑΝΗΤΙΚΟΙ ΤΙΤΛΟΙ ΚΑΙ ΑΝΥΠΑΡΚΤΕΣ ΙΑΤΡΙΚΕΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ: ΕΝΑΣ ΓΙΑΤΡΟΣ ΕΞΗΓΕΙ ΤΙ ΝΑ ΠΡΟΣΕΧΟΥΜΕ

«Ειδικός αντιγήρανσης», «ειδικός laser», «ειδικός μαλλιών»... Πληθαίνουν διαρκώς οι διάφοροι τίτλοι, μα πόσοι αντιστοιχούν σε αναγνωρισμένη ιατρική ειδικότητα; Ποιες ειδικότητες αναγνωρίζονται στην Ελλάδα και τι πρέπει να γνωρίζει ο ασθενής πριν επιλέξει γιατρό; Ο πλαστικός χειρουργός Χρυσόστομος Χρυσοστομίδης απαντά.

Η επιλογή του κατάλληλου γιατρού αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα βήματα για τη σωστή διάγνωση, θεραπεία και παρακολούθηση ενός προβλήματος υγείας.

Στην Ελλάδα, οι ιατρικές ειδικότητες είναι συγκεκριμένες, θεσμοθετημένες και επίσημα αναγνωρισμένες. Ο τίτλος μιας ιατρικής ειδικότητας δεν αποτελεί απλώς έναν επαγγελματικό προσδιορισμό. Προϋποθέτει πολυετή εκπαίδευση, άσκηση σε αναγνωρισμένα εκπαιδευτικά κέντρα, απόκτηση συγκεκριμένων γνώσεων και δεξιοτήτων και επιτυχή ολοκλήρωση της προβλεπόμενης διαδικασίας πιστοποίησης.

Για τον λόγο αυτό, είναι σημαντικό ο πολίτης να γνωρίζει ποια είναι η πραγματική και επίσημα αναγνωρισμένη ειδικότητα του γιατρού στον οποίο απευθύνεται.

Η ιατρική ειδικότητα είναι ένας θεσμοθετημένος τίτλος που αποκτάται μετά την ολοκλήρωση συγκεκριμένου προγράμματος εκπαίδευσης. Ο γιατρός που τον φέρει έχει εκπαιδευτεί συστηματικά στο συγκεκριμένο πεδίο και έχει αποκτήσει τις γνώσεις που απαιτούνται για τη διάγνωση και αντιμετώπιση των αντίστοιχων παθήσεων. iStock

Τι σημαίνει «ιατρική ειδικότητα»

Η ιατρική ειδικότητα είναι ένας θεσμοθετημένος τίτλος που αποκτάται μετά την ολοκλήρωση συγκεκριμένου προγράμματος εκπαίδευσης. Ειδικότητες όπως η Καρδιολογία, η Δερματολογία και η Αφροδισιολογία, η Πλαστική, η Επανορθωτική και η Αισθητική Χειρουργική, η Ορθοπαιδική και η Τραυματολογία, η Νευρολογία, η Γαστρεντερολογία, η Ενδοκρινολογία, η Οφθαλμολογία και πολλές άλλες έχουν σαφώς καθορισμένο γνωστικό αντικείμενο.

Αυτό σημαίνει ότι ο γιατρός που φέρει έναν τέτοιο τίτλο έχει εκπαιδευτεί συστηματικά στο συγκεκριμένο πεδίο και έχει αποκτήσει τις γνώσεις που απαιτούνται για τη διάγνωση και αντιμετώπιση των αντίστοιχων παθήσεων.

ΟΙ ΔΙΑΦΟΡΟΙ ΕΙΔΙΚΟΙ Π.Χ. «ΑΝΤΙΓΗΡΑΝΣΗΣ», «LASER», «ΜΑΛΛΙΩΝ», «ΑΙΣΘΗΤΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ»  ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΠΕΡΙΓΡΑΦΟΥΝ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ Ή ΙΔΙΑΙΤΕΡΟ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ, ΔΕΝ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΟΜΩΣ ΟΤΙ ΑΠΟΤΕΛΟΥΝ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΜΕΝΗ ΙΑΤΡΙΚΗ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ .

Ειδικότητα, εξειδίκευση και ιδιαίτερο ενδιαφέρον δεν είναι το ίδιο πράγμα

Στη σύγχρονη ιατρική, πολλοί γιατροί αποκτούν πρόσθετη εκπαίδευση σε επιμέρους τομείς. Αυτό είναι απολύτως θεμιτό και επιστημονικά χρήσιμο. Ωστόσο, πρέπει να γίνεται σαφής διάκριση μεταξύ:

• της επίσημα αναγνωρισμένης ιατρικής ειδικότητας,
• μιας θεσμοθετημένης εξειδίκευσης,
• ενός μεταπτυχιακού τίτλου ή fellowship,
• μιας πιστοποίησης,
• της συμμετοχής σε επιστημονική εταιρεία ή σύλλογο,
• και ενός πεδίου ιδιαίτερου επαγγελματικού ή επιστημονικού ενδιαφέροντος.

Η πρόσθετη εκπαίδευση μπορεί να ενισχύει ουσιαστικά τις γνώσεις ενός γιατρού, αλλά δεν μετατρέπεται αυτομάτως σε νέα ιατρική ειδικότητα.

Οι ψευδεπίγραφοι τίτλοι ιατρικών ειδικοτήτων

Τα τελευταία χρόνια εμφανίζονται ολοένα και συχνότερα τίτλοι όπως «ειδικός αντιγήρανσης», «ειδικός laser», «ειδικός μαλλιών», «ειδικός αισθητικής ιατρικής» ή άλλες παρόμοιες διατυπώσεις. Ορισμένοι από αυτούς τους όρους μπορεί να περιγράφουν πραγματική εμπειρία ή ιδιαίτερο επιστημονικό ενδιαφέρον. Δεν σημαίνει όμως κατ’ ανάγκη ότι αποτελούν αναγνωρισμένη ιατρική ειδικότητα.

Το πρόβλημα δημιουργείται όταν ένας τέτοιος τίτλος παρουσιάζεται κατά τρόπο που μπορεί να οδηγήσει τον ασθενή να πιστέψει ότι πρόκειται για επίσημη ειδικότητα ισότιμη με εκείνες που έχουν θεσμοθετηθεί από το κράτος. Αυτό μπορεί να προκαλέσει σύγχυση και, σε ορισμένες περιπτώσεις, να οδηγήσει τον ασθενή σε λάθος επιλογή γιατρού.

Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΣΕ ΜΙΑ ΤΕΧΝΙΚΗ Ή Η ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΕΝΟΣ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ ΔΕΝ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΥΠΟΚΑΤΑΣΤΗΣΕΙ ΤΟ ΣΥΝΟΛΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΥΠΟΒΑΘΡΟ ΜΙΑΣ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΜΕΝΗΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ.

Η ιδιότητα μέλους ενός συλλόγου δεν δημιουργεί ιατρική ειδικότητα

Η συμμετοχή ενός γιατρού σε επιστημονική εταιρεία, ένωση ή σύλλογο μπορεί να έχει ιδιαίτερη επιστημονική αξία. Ωστόσο, η ιδιότητα μέλους ενός συλλόγου δεν αποτελεί από μόνη της τίτλο ειδικότητας. Ένας ιδιωτικός ή επιστημονικός φορέας μπορεί να οργανώνει συνέδρια, σεμινάρια και εκπαιδευτικές δραστηριότητες, αλλά δεν μπορεί μέσω της ονομασίας του να δημιουργήσει νέα κρατικά αναγνωρισμένη ιατρική ειδικότητα.

Για τον ασθενή επομένως έχει σημασία να γνωρίζει ποια είναι η βασική ειδικότητα του γιατρού και στη συνέχεια ποιες επιπλέον γνώσεις ή πιστοποιήσεις διαθέτει.

Γιατί η σωστή ειδικότητα έχει σημασία για τον ασθενή;

Η επιλογή γιατρού με την κατάλληλη ειδικότητα σχετίζεται άμεσα με την ασφάλεια και την ποιότητα της ιατρικής φροντίδας. Κάθε ειδικότητα περιλαμβάνει εκπαίδευση όχι μόνο στις συχνές παθήσεις, αλλά και:

• στις επιπλοκές,
• στη διαφορική διάγνωση,
• στις ενδείξεις και αντενδείξεις των θεραπειών
• και στη διαχείριση επειγόντων ή σύνθετων περιστατικών.

Η εμπειρία σε μία τεχνική ή η παρακολούθηση ενός σεμιναρίου δεν μπορεί να υποκαταστήσει το συνολικό εκπαιδευτικό υπόβαθρο μιας αναγνωρισμένης ειδικότητας.

Οι πρόσθετες γνώσεις, τα σεμινάρια, τα μεταπτυχιακά και οι πιστοποιήσεις δεν πρέπει να παρουσιάζονται με τρόπο που να δημιουργεί την εντύπωση ύπαρξης μιας αναγνωρισμένης ιατρικής ειδικότητας όταν αυτή δεν υφίσταται. iStock

Η ιατρική εξέλιξη δεν πρέπει να συγχέεται με την αυθαίρετη δημιουργία τίτλων

Η ιατρική εξελίσσεται συνεχώς. Νέες τεχνολογίες, θεραπείες και επιστημονικά πεδία δημιουργούνται διαρκώς. Είναι απολύτως φυσιολογικό ένας γιατρός να αποκτά μεγαλύτερη εμπειρία σε έναν επιμέρους τομέα και να ενημερώνει το κοινό για αυτήν.

Όμως, άλλο πράγμα είναι να αναφέρεται ότι ένας γιατρός «ασχολείται ιδιαίτερα με ένα αντικείμενο» και άλλο να παρουσιάζεται ένας μη θεσμοθετημένος όρος ως επίσημη ιατρική ειδικότητα. Η διάκριση αυτή πρέπει να είναι ξεκάθαρη.

Οι 41 αναγνωρισμένες ιατρικές ειδικότητες στην Ελλάδα

Ο ασθενής έχει δικαίωμα να γνωρίζει με σαφήνεια ποιος είναι ο γιατρός που τον εξετάζει και ποια είναι η επίσημη ειδικότητά του. Οι πρόσθετες γνώσεις, τα σεμινάρια, τα μεταπτυχιακά, οι πιστοποιήσεις και η συμμετοχή σε επιστημονικές εταιρείες μπορούν να είναι ιδιαίτερα σημαντικά στοιχεία ενός ιατρικού βιογραφικού. Δεν πρέπει όμως να παρουσιάζονται με τρόπο που να δημιουργούν την εντύπωση ύπαρξης μιας αναγνωρισμένης ιατρικής ειδικότητας όταν αυτή δεν υφίσταται.

Η σαφής αναφορά της πραγματικής ειδικότητας, η σωστή ενημέρωση του κοινού και η αποφυγή ψευδεπίγραφων ή παραπλανητικών τίτλων αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για την προστασία του ασθενούς και για τη διατήρηση της αξιοπιστίας της ιατρικής κοινότητας.

Οι τίτλοι που ακολουθούν αντιστοιχούν στις επίσημα αναγνωρισμένες ιατρικές ειδικότητες:

Τροποποιημένες, σύνθετες ή ψευδεπίγραφες ονομασίες που δεν αποτελούν θεσμοθετημένη ειδικότητα δεν πρέπει να παρουσιάζονται ως ισοδύναμες με επίσημο τίτλο ειδικότητας, καθώς ενδέχεται να παραπλανήσουν τον ασθενή ως προς την πραγματική εκπαίδευση και επαγγελματική ιδιότητα του ιατρού.

*Ο Χρυσόστομος Χρυσοστομίδης είναι Πλαστικός Χειρουργός, μέλος της Ελληνικής Εταιρίας Πλαστικής Επανορθωτικής & Αισθητικής Χειρουργικής (ΕΕΠΕΑΧ/HESPRAS) και της Διεθνούς Συνομοσπονδία Πλαστικής, Επανορθωτικής και Αισθητικής Χειρουργικής (IPRAS).