ΕΠΙΒΙΩΣΗ ΓΙΑ 72 ΩΡΕΣ: ΓΙΑΤΙ Η ΚΟΜΙΣΙΟΝ ΜΑΣ ΖΗΤΑΕΙ ΞΑΦΝΙΚΑ ΝΑ ΕΤΟΙΜΑΣΟΥΜΕ ΣΑΚΙΔΙΟ ΕΚΤΑΚΤΗΣ ΑΝΑΓΚΗΣ;
Γιατί η Κομισιόν ζητά από κάθε νοικοκυριό στην ΕΕ να αποκτήσει το δικό του κιτ επιβίωσης 72 ωρών και τι πρέπει να περιλαμβάνει αυτό;
Ο πλανήτης διάγει τόσο φανταστικές ημέρες που η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έκρινε πως έχει μια χρησιμότητα να αποκτήσουμε οι κάτοικοι όλων των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης ένα κιτ επιβίωσης 72 ωρών.
Όπως εξήγησε η Επίτροπος για την Ισότητα, την Ετοιμότητα και τη Διαχείρισης Κρίσεων, Hadja Lahbib, δεν επίκειται κάποιος κίνδυνος, αλλά τα αλλεπάλληλα σοκ που βίωσε η Ευρώπη τα τελευταία χρόνια, αν μη τι άλλο αποκάλυψαν πως οι υποδομές είναι ευάλωτες.
Άρα, χρειαζόμαστε μια κουλτούρα ατομικής προετοιμασίας, εν αντιθέσει με ό,τι πιστεύαμε τις προηγούμενες δεκαετίες σχετικά με το ότι το κάθε κράτος είναι υπεύθυνο για να λύσει άμεσα κάθε πρόβλημα.
Αν αναρωτιέστε ποια είναι τα γεγονότα που προκάλεσαν σοκ, στα οποία αναφέρθηκε η Κομισιόν, η λίστα αρχίζει από τα ακραία κλιματικά φαινόμενα, με την κλιματική κρίση να έχει εντείνει τις πλημμύρες που γίνονται φονικές και τις πυρκαγιές που γίνονται ανεξέλεγκτες, στον βαθμό που επηρεάζουν το ρεύμα, το νερό και τα οδικά δίκτυα των πληγεισών περιοχών για μέρες.
Δεν πρέπει, επίσης, να ξεχνάμε πώς δοκιμάστηκε η εφοδιαστική αλυσίδα και άρα οι προμήθειες πρώτης ανάγκης, με τον Covid και μετά με τους πολέμους που είναι σε εξέλιξη αυτή την στιγμή. Παρεμπιπτόντως, οι συρράξεις άλλαξαν ριζικά το αίσθημα ασφάλειας, με τις κυβερνοεπιθέσεις σε κρίσιμες υποδομές, όπως στα ενεργειακά δίκτυα, τις τράπεζες και τα νοσοκομεία, να είναι πλέον συχνές, όπως και τα σαμποτάζ σε υποθαλάσσια καλώδια και αγωγούς.
«Η ΟΥΣΙΑ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΝΑ ΖΟΥΜΕ ΜΕ ΤΟΝ ΦΟΒΟ ΤΟΥ ΑΠΡΟΟΠΤΟΥ, ΑΛΛΑ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΟΥΜΕ ΑΠΟ ΠΡΙΝ ΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΕΚΚΕΝΩΣΗΣ ΤΗΣ ΓΕΙΤΟΝΙΑΣ ΜΑΣ ΚΑΙ ΤΟ ΣΗΜΕΙΟ ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗΣ, ΚΑΙ ΝΑ ΕΧΟΥΜΕ ΕΤΟΙΜΟ ΕΝΑ ΣΑΚΙΔΙΟ ΜΕ ΤΑ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΑ».
Ποιος υποκίνησε την ανάγκη ετοιμότητας όλης της ΕΕ;
Δεδομένων όλων των παραπάνω, ο πρώην Πρόεδρος της Φινλανδίας, Sauli Niinistö, έγραψε και κατέθεσε μια έκθεση, για την ανάγκη της ενίσχυσης της πολιτικής και στρατιωτικής ετοιμότητας της ΕΕ, την οποία υιοθέτησε η Κομισιόν. Ο Niinistö ανέφερε ως παράδειγμα το μοντέλο της Φινλανδίας, της Σουηδίας και της Νορβηγίας που παραδοσιακά μοιράζουν στους πολίτες τους ανανεωμένα φυλλάδια με οδηγίες επιβίωσης και πρακτικές συμβουλές για την αντιμετώπιση κινδύνων, όπως οι φυσικές καταστροφές και οι κυβερνοεπιθέσεις.
Σε αυτό το πλαίσιο κινήθηκαν και οι οδηγίες που εξέδωσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή «για την ενίσχυση της ετοιμότητας σε ολόκληρη την ΕΕ». Σε αυτό το πλαίσιο, από τον Οκτώβρη του 2027 και κάθε χρόνο, θα υπάρχει στο ημερολόγιο «Ημέρα Ετοιμότητας της ΕΕ», ώστε να διατηρείται η συζήτηση ζωντανή.
Όπως είπε η Επίτροπος Lahbib, «η ουσία δεν είναι να ζούμε με τον φόβο του απρόοπτου, αλλά να γνωρίζουμε από πριν το σχέδιο εκκένωσης της γειτονιάς μας και το σημείο συγκέντρωσης, και να έχουμε έτοιμο ένα σακίδιο με τα απαραίτητα. Στο τέλος της ημέρας, η πρόληψη είναι η πιο ουσιαστική μορφή ηρεμίας».
Γιατί ο οδηγός ετοιμότητας είναι μόνο για τρεις μέρες;
Στις οδηγίες που εκδόθηκαν στις 3 Νοεμβρίου, η Κομισιόν ζητά από κάθε νοικοκυριό στην ΕΕ να αποκτήσει τη δική του αυτάρκεια 72 ωρών.
Γιατί το κιτ επιβίωσης αφορά μόνο τρεις μέρες; Διότι αυτό έχει προταθεί από ειδικούς ως κρίσιμο διάστημα μεταξύ της όποιας κρίσης και της πλήρους ανάπτυξης των κρατικών μηχανισμών Πολιτικής Προστασίας.
Οι μηχανισμοί διάσωσης (πυροσβεστική, στρατός, δήμοι) έχουν παραδεχθεί ανοιχτά ότι σε μια μαζική καταστροφή δεν μπορούν να βρίσκονται παντού ταυτόχρονα τις πρώτες 48 με 72 ώρες.
Ως εκ τούτου, εάν κάθε σπίτι μπορεί να «αντέξει» για 72 ώρες, οι διασώστες και οι δήμοι κερδίζουν πολύτιμο χρόνο για να φτάσουν άμεσα σε εκείνους που έχουν τη μεγαλύτερη ανάγκη, όπως είναι οι ηλικιωμένοι και τα άτομα με αναπηρία.
Επιπροσθέτως, ένα μέσο διαμέρισμα σε μια ευρωπαϊκή πόλη δεν έχει χώρο για να δημιουργηθεί στοκ με δεκάδες εξάδες νερών και κιβώτια τροφίμων. Για μια τετραμελή οικογένεια, οι τρεις ημέρες σημαίνουν 24 λίτρα νερό, ποσότητα που χωράει εύκολα σε μια ντουλάπα. Το δε κόστος για τις προμήθειες 72 ωρών, δεν επιβαρύνει σημαντικά τον οικογενειακό προϋπολογισμό και μπορούν να ανανεωθούν εύκολα πριν λήξουν, ώστε να μην καταλήγουν στα σκουπίδια.
«ΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΔΙΑΣΩΣΗΣ ΕΧΟΥΝ ΠΑΡΑΔΕΧΤΕΙ ΑΝΟΙΧΤΑ ΟΤΙ ΣΕ ΜΙΑ ΜΑΖΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ ΔΕΝ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΒΡΙΣΚΟΝΤΑΙ ΠΑΝΤΟΥ ΤΑΥΤΟΧΡΟΝΑ ΤΙΣ ΠΡΩΤΕΣ 48-72 ΩΡΕΣ».
Τι πρέπει να βάλουμε στην τσάντα επιβίωσης;
Ο οδηγός επιβίωσης στηρίζεται σε τρεις πυλώνες. Ο πρώτος, όπως διαβάσατε ήδη, είναι η αυτονομία των πρώτων 72 ωρών. Έχει στο επίκεντρο ένα κιτ έκτακτης ανάγκης, δηλαδή μιας τσάντας άμεσης φυγής. Σε αυτήν βάζουμε:
- τουλάχιστον 2-3 μικρά μπουκαλάκια νερό,
- μπάρες δημητριακών, ξηρούς καρπούς, κονσέρβες με ενσωματωμένο άνοιγμα και άλλες τροφές που διαρκούν καιρό και είναι υψηλής ενέργειας,
- ένα πολυεργαλείο (που να λειτουργεί ως μαχαίρι και ανοιχτήρι),
- ατομικό φαρμακείο με το βασικό σετ πρώτων βοηθειών, όπως είναι οι γάζες, οι επίδεσμοι, τα τσιρότα, το αντισηπτικό, το αιμοστατικό, τα παυσίπονα, τα αντιπυρετικά και τα αντισταμινικά και την όποια φαρμακευτική αγωγή λαμβάνουμε, συν είδη προσωπικής υγιεινής και φροντίδας (μαντηλάκια, αντισηπτικό χεριών, χαρτομάντιλα, μάσκες υψηλής προστασίας για σκόνη, καπνό ή/και ιούς),
- φακό (ιδανικά κεφαλής, ώστε να είναι ελεύθερα τα χέρια), εφεδρικές μπαταρίες, φορτισμένο powerbank και τα καλώδια φόρτισης, μικρό φορητό ραδιόφωνο για να ενημερωνόμαστε για τις εξελίξεις εάν δεν υπάρχει internet, μια σφυρίχτρα για να βοηθήσει στον εντοπισμό μας από σωστικά συνεργεία,
- ταυτότητες, διαβατήρια, βιβλιάρια υγείας, στοιχεία επικοινωνίας συγγενών γραμμένα σε χαρτί (για την περίπτωση που τελειώσει η μπαταρία στο κινητό), αντίγραφα σημαντικών συμβολαίων και ιατρικών γνωματεύσεων και μετρητά, αφού αν δεν υπάρχει ρεύμα, δεν υπάρχουν και ΑΤΜ ή POS. Βάζουμε όλα τα παραπάνω σε μια αδιάβροχη θήκη.
- μια αλλαξιά ρούχα, μια ισοθερμική κουβέρτα και ένας αναπτήρας ή σπίρτα.
Τι πρέπει να έχουμε στο σπίτι;
Πάντα σύμφωνα με τον οδηγό της Κομισιόν, σε προσβάσιμο σημείο του σπιτιού μας πρέπει να έχουμε περίπου 2 λίτρα νερό την ημέρα ανά άτομο –για τρεις μέρες–, τρόφιμα μακράς διάρκειας που καταναλώνονται άμεσα χωρίς μαγείρεμα (κονσέρβες, μπάρες δημητριακών, ξηρούς καρπούς) και ό,τι υπάρχει μέσα την τσάντα επιβίωσης.
Τι πρέπει να αλλάξει στα σχολεία;
Στον οδηγό επιβίωσης τονίζεται ότι η κουλτούρα πρόληψης ξεκινά από το σχολείο, όπου πρέπει να γίνονται ειδικά μαθήματα από την προσχολική και πρωτοβάθμια εκπαίδευση, προκειμένου να μαθαίνουν τα παιδιά πώς να διαχειρίζονται απρόοπτα μέσα από βιωματικές δραστηριότητες και παιχνίδι. Μέσω αυτού του παιχνιδιού, θα μάθουν και να χτίζουν ψυχική ανθεκτικότητα χωρίς φόβο και άγχος, όπως αναφέρουν οι ειδικοί.
Τα μέτρα εν τω μεταξύ, σχεδιάζονται με ουσιαστική προσβασιμότητα για τα άτομα με αναπηρία (ΑμεΑ), διασφαλίζοντας ότι οι εξειδικευμένες ανάγκες τους ενσωματώνονται εξαρχής σε κάθε τοπικό πλάνο.