ΨΥΧΟΛΟΓΟΙ ΣΤΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑ: ΤΟ ΝΕΟ ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟ ΤΟΥΣ ΑΓΝΟΕΙ

Οι ψυχολόγοι που εργάζονται στα νοσοκομεία παραμένουν αφανείς τόσο για την πολιτεία όσο και για τους περισσότερους ασθενείς. Το νέο νομοσχέδιο που τίθεται σε δημόσια διαβούλευση φαίνεται ότι αγνοεί τα αιτήματα και την άποψή τους.

Νομίζω –και σε αυτό υποψιάζομαι ότι θα συμφωνήσουν οι περισσότεροι– ότι μαζί με κάθε πρόβλημα υγείας συνυπάρχει και ο ψυχολογικός αντίκτυπος. Ίσως μάλιστα να μην είναι υπερβολή να ισχυριστούμε πως δίπλα σε κάθε νοσηλευόμενο και την οικογένειά του είναι απαραίτητη η υποστηρικτική παρουσία κάποιου ειδικού ψυχικής υγείας – ή τουλάχιστον η διερεύνηση μιας τέτοιας ανάγκης.

Χωρίς να κάνω μνεία στην ολοένα αυξανόμενη συσχέτιση μεταξύ των σωματικών και ψυχικών προβλημάτων και στην ανάδειξη της ψυχοσωματικής διάστασης του οποιουδήποτε ζητήματος υγείας, η ψυχολογική υποστήριξη στον τομέα της υγείας κρίνεται όλο και πιο κρίσιμη.

Θεωρητικά, η ανάγκη αυτή καλύπτεται από τους νοσοκομειακούς ψυχολόγους. Πρακτικά, δεν είμαι και τόσο σίγουρη... Θέλω να πω, όταν εσείς ή κάποιος δικός σας νοσηλεύτηκε, πόσες φορές παρουσιάστηκε ένας ψυχολόγος για να υποστηρίξει ασθενή και οικογένεια; Και πόσοι από εμάς γνωρίζουμε ότι υπάρχουν ψυχολόγοι στα νοσοκομεία;

Και φτάνουμε στο φλέγον ζήτημα: υποστελέχωση. Εδώ τα ψυχιατρικά νοσοκομεία και οι δομές ψυχικής υγείας λειτουργούν με τεράστια κενά, πόσο μάλλον τα γενικά νοσοκομεία. Χαρακτηριστικό είναι ότι σε πρόσφατες αξιολογήσεις των ασθενών για το ΕΣΥ, η ψυχολογική υποστήριξη συγκεντρώνει από τις χαμηλότερες βαθμολογίες.

Eurokinissi

Τι υπαγορεύει το νέο νομοσχέδιο για τους ψυχολόγους;

Η κατάσταση των νοσοκομειακών ψυχολόγων στην Ελλάδα αποτελεί ένα από τα πιο φλέγοντα ζητήματα του Εθνικού Συστήματος Υγείας (ΕΣΥ), το οποίο μάλιστα βρίσκεται στο επίκεντρο έντονων συζητήσεων και κινητοποιήσεων αυτή την εποχή (φθινόπωρο 2026), λόγω νέων νομοθετικών ρυθμίσεων.

Το νομοσχέδιο του Υπουργείου Υγείας, που τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση τον Σεπτέμβριο του 2026, επιχειρεί να αναμορφώσει το θεσμικό πλαίσιο άσκησης του επαγγέλματος του ψυχολόγου στην Ελλάδα γενικά. Κεντρικός πυλώνας του νομοσχεδίου είναι η σύσταση του Πανελλήνιου Συλλόγου Ψυχολόγων (Πα.Συ.Ψυ.), ο οποίος θα λειτουργεί ως Νομικό Πρόσωπο Δημοσίου Δικαίου (ΝΠΔΔ) υπό την εποπτεία του Υπουργείου Υγείας. 

Όλοι οι ψυχολόγοι που ασκούν το επάγγελμα στην Ελλάδα, είτε στον δημόσιο είτε στον ιδιωτικό τομέα, θα υποχρεούνται να εγγραφούν στο ενιαίο μητρώο του Πα.Συ.Ψυ. μέσα σε ένα έτος από τη συγκρότηση της Προσωρινής Διοικούσας Επιτροπής. Ο Σύλλογος θα είναι αρμόδιος για την έκδοση των πιστοποιητικών που απαιτούνται για την άδεια άσκησης επαγγέλματος. Ως εδώ καλά. 

Eurokinissi

Ο νέος φορέας θα ελέγχει τη νόμιμη άσκηση του επαγγέλματος, θα αποτρέπει την αντιποίησή του και θα εποπτεύει την τήρηση των κανόνων δεοντολογίας. Η λειτουργία του Συλλόγου θα ξεκινήσει με τον διορισμό, από τον Υπουργό Υγείας, μιας 11μελούς Προσωρινής Διοικούσας Επιτροπής. Ποιοι όμως θα συμμετέχουν σε αυτές τις αποφάσεις; 

«ΕΝΩ ΚΑΝΟΥΜΕ ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΠΙΣΚΕΨΗ ΣΤΟΝ ΑΣΘΕΝΗ, ΕΙΜΑΣΤΕ ΔΗΛΑΔΗ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΗ ΓΡΑΜΜΗ, ΕΠΙ ΧΡΟΝΙΑ ΜΑΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΟΥΝ ΩΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥΣ ΥΠΑΛΛΗΛΟΥΣ».

Ποια είναι τα προβλήματα

Το νέο νομοσχέδιο έχει προκαλέσει ισχυρές αντιδράσεις. Ο Σύλλογος Ελλήνων Ψυχολόγων (ΣΕΨ) διατηρεί σοβαρές επιφυλάξεις για τις άδειες και τον τρόπο λειτουργίας του νέου φορέα, ενώ ο Πανελλήνιος Σύλλογος Νοσοκομειακών Ψυχολόγων (ΠΑΝΣΥΝΟΨΥ) καταγγέλει ότι το Υπουργείο άφησε τους νοσοκομειακούς ψυχολόγους εκτός ουσιαστικού διαλόγου για τις κρίσιμες μεταρρυθμίσεις.

Θεωρεί τη συγκρότηση της αρχικής 11μελούς Προσωρινής Διοικούσας Επιτροπής μέσω υπουργικού διορισμού ως προσπάθεια συγκέντρωσης κρίσιμων αρμοδιοτήτων χωρίς την ουσιαστική συμμετοχή των ίδιων των ψυχολόγων, αναφέροντας στις επίσημες ανακοινώσεις του: «Δεν μπορεί η συγκρότηση ενός αυτοδιοικούμενου φορέα να ξεκινά με μια διορισμένη επιτροπή, στην οποία συγκεντρώνονται κρίσιμες αρμοδιότητες χωρίς ουσιαστική συμμετοχή των ίδιων των ψυχολόγων». 

Eurokinissi

Επιπλέον, το νομοσχέδιο, αν και ιδρύει τον Πανελλήνιο Σύλλογο, δεν αντιμετωπίζει το χρόνιο αίτημα (από το 1997) για την ενεργοποίηση του ειδικού Κλάδου Ψυχολόγων ΕΣΥ, το οποίο θα ρύθμιζε τα ειδικά οργανωτικά ζητήματα, την εξέλιξη και τα καθήκοντα των ψυχολόγων που εργάζονται στα δημόσια νοσοκομεία. Αντίθετα, στο ίδιο νομοσχέδιο περιλαμβάνονται ρυθμίσεις για κλάδο νοσηλευτών ΕΣΥ.

Έτσι, ενώ δεν υπάρχουν σαφείς κανόνες για την επαγγελματική εξέλιξη και ιεραρχία των ψυχολόγων στα δημόσια νοσοκομεία, παράλληλα μπορεί να τους ζητηθεί να αναλάβουν καθήκοντα που δεν συνάδουν με τον επιστημονικό τους ρόλο. Πρόσφατα, υπήρξαν σφοδρές αντιδράσεις για οδηγία από την Υγειονομική Περιφέρεια Πειραιώς και Αιγαίου που τους ανέθετε τη «συνεχή επιτήρηση ασθενών», με τους ίδιους να ξεκαθαρίζουν ότι «δεν είναι προσωπικό φύλαξης».

Ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΩΝ ΨΥΧΟΛΟΓΩΝ ΚΑΤΑΓΓΕΛΕΙ ΟΤΙ ΤΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΤΟΥΣ ΑΦΗΣΕ ΕΚΤΟΣ ΔΙΑΛΟΓΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΡΙΣΙΜΕΣ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΙΣ.

Τι λένε οι ψυχολόγοι, τι ζητάνε οι ασθενείς

«Το άρθρο 43 του ν. 2519/1997 προβλέπει τη σύσταση Κλάδου Ψυχολόγων Ε.Σ.Υ. Μετά από 29 χρόνια, η διάταξη δεν έχει ενεργοποιηθεί ποτέ. Οι ψυχολόγοι των νοσοκομείων εξακολουθούν να εντάσσονται στην Ιατρική Υπηρεσία, χωρίς βαθμολογική εξέλιξη και με ασάφεια ρόλου, αρμοδιοτήτων και ιεραρχίας, στο πιο κρίσιμο πεδίο της δημόσιας ψυχικής υγείας», αναφέρει χαρακτηριστικά στην ανακοίνωσή του ο Πανελλήνιος Σύλλογος Νοσοκομειακών Ψυχολόγων.

«Ενώ κάνουμε κλινική επίσκεψη στον ασθενή, ερχόμαστε σε επαφή με μολυσματικές συνθήκες και ψυχοκοινωνικούς κινδύνους, όπως όλο το νοσοκομειακό προσωπικό, είμαστε δηλαδή στην πρώτη γραμμή, επί χρόνια μας αντιμετωπίζουν ως διοικητικούς υπαλλήλους», εξηγεί στο OW νοσοκομειακός ψυχολόγος που δεν επιθυμεί να δημοσιοποιηθεί το όνομά του.

Εμείς, πάλι, ως αποδέκτες και ασθενείς ενός επιβαρυμένου, αν όχι άρρωστου συστήματος, θα θέλαμε να υπογραμμίσουμε για μία ακόμη φορά την αυτονόητη ανάγκη για:

• ψυχολογική υποστήριξη μέσα σε όλα τα νοσοκομεία και
• ύπαρξη αξιόπιστων (και ελεγμένων από ένα αμερόληπτο σύστημα) ψυχολόγων.