ΜΑΘΕ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ GEN Z STARE ΠΟΥ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΣΕ ΑΠΟΤΕΛΕΙΩΣΕΙ

Θα μπορέσουμε άραγε να αποκωδικοποιήσουμε το λεγόμενο το Gen Z stare ή είναι κάτι με το οποίο πρέπει απλά να μάθουμε να συνυπάρχουμε;

Εγώ μεγάλωσα με σήμα κατατεθέν το σηκωμένο φρύδι. Ήταν το βλέμμα που έλεγε «σε βλέπω», «σε κρίνω», «ξέρω κάτι που δεν ξέρεις». Από την άλλη, η Gen Z ξαδέρφη μου έχει ένα βλέμμα που δεν σου δίνει τίποτα. Σε κοιτάει στα μάτια και παγώνεις. Όχι επειδή είναι επιθετικό, αλλά επειδή δεν μπορείς να το αποκωδικοποιήσεις. Είναι το Gen Z stare. Το βλέμμα της γενιάς Ζ, που έχει σαρώσει τα social media, έχει γίνει meme, έχει μπει ακόμη και στο μικροσκόπιο ειδικών.

Μήπως έχεις υπάρξει κι εσύ θύμα του; Θα σε βοηθήσω λίγο για να απαντήσεις. Είναι αυτό το κενό, ανέκφραστο κοίταγμα. Χωρίς χαμόγελο, χωρίς μορφασμούς, χωρίς κάποιο σημάδι συναισθηματικής καθοδήγησης. Σ’ αυτό το βλέμμα μπορείς να προβάλλεις τα πάντα: βαρεμάρα, ανωτερότητα, αμηχανία, κριτική, ειρωνεία ή απλώς… χαζομάρα.

Σε αντίθεση με τη γενιά των Millennials και την Gen X, που μάθαμε να «χαμογελάμε για τον φακό», να δείχνουμε ότι περνάμε τέλεια, ότι είμαστε προσιτοί ή τέλος πάντων ότι όλα βαίνουν καλώς, πολλοί Gen Z επιλέγουν την ουδετερότητα. Κι αυτή η ουδετερότητα μάλλον μας αποσυντονίζει.

Ασπίδα προστασίας και αντίσταση;

Το ουδέτερο βλέμμα μπορεί να λειτουργεί ως μορφή συναισθηματικής αυτοπροστασίας για μια γενιά που μεγάλωσε μέσα στα social media και την υπερέκθεση. Οπότε τι κάνει; Κρατά ουδέτερη έκφραση και δεν δίνει τροφή για σχόλια. Μένει όσο γίνεται πιο μακριά από το παιχνίδι του «φαίνεσθαι» και από όλα όσα βρίσκει cringe.

Επιπλέον, για χρόνια τα κοινωνικά δίκτυα μας εκπαίδευσαν στη διαρκή λάμψη, την προβολή επιτυχιών, καλών εμφανίσεων, στιγμών απόλαυσης. Η Gen Z δείχνει να απορρίπτει αυτή τη στημένη ευτυχία που υποτίθεται πως έχει σκοπό να σε… εμπνεύσει (λέμε τώρα). Στρέφεται σε ό,τι μπορεί να συσχετιστεί, να συνδεθεί, να νιώσει οικείο. Δεν είναι ότι δεν νιώθουν. Είναι ότι δεν έχουν την ανάγκη να το αποδείξουν.

unsplash Vitaly Gariev

Έρχεται η ψηφιακή κόπωση

Αν μεγάλωσες online, έχεις δει τα πάντα πριν καν ενηλικιωθείς. Πολέμους, κρίσεις, #cancels. Το Gen Z stare κουβαλά μια ελαφριά αποστασιοποίηση. Μια κούραση από το διαρκές ερέθισμα. Ένα «δεν εντυπωσιάζομαι εύκολα» ή «έχω καεί από την οθόνη».

Gen Z stare και στην εργασία

Οι περισσότερες ιστορίες γύρω από το περιβόητο Gen Z stare αφορούν επαγγελματικά περιβάλλοντα, όπου συχνά μεταφράζεται ως αδιαφορία, αγένεια ή ακόμη και πρόκληση. Ωστόσο, ειδικοί στην εργασιακή κουλτούρα, όπως ο Joe Galvin, διευθυντής έρευνας της Vistage (CEO Coaching & Peer Advisory Organization), επισημαίνουν ότι μπορεί να είναι απλώς διαφορετικός τρόπος ακρόασης. Για έναν Boomer, η έλλειψη χαμόγελου μπορεί να σημαίνει αποστασιοποίηση. Για έναν εκπρόσωπο της Gen Z, η σταθερή οπτική επαφή χωρίς χαμόγελο μπορεί να είναι ένδειξη συγκέντρωσης.

Επίσης, ας μην ξεχνάμε ότι η πανδημία αντικατέστησε κρίσιμα χρόνια κοινωνικοποίησης με οθόνες. Το small talk και ο αυθορμητισμός της επικοινωνίας πρόσωπο με πρόσωπο δεν ήταν δεδομένα.

unsplash Renato Leal

Μήπως είμαστε λίγο άδικοι;

Ας σκεφτούμε τέλος το εξής: Η γενιά Ζ είναι μια γενιά που καλείται να επιβιώσει μέσα σε ένα ασταθές εργασιακό περιβάλλον, σε μια εποχή που η προσιτή στέγη είναι μακρινό όνειρο, σε έναν πλανήτη που «πεθαίνει». Κι εμείς, αφού τα έχουμε κάνει... σαν τα μούτρα μας, δυσανασχετούμε με το βλέμμα τους.

Όσο για την απάντηση στο τι είναι το Gen Z stare; Η αλήθεια είναι ότι δεν υπάρχει μία απάντηση. Ή, τουλάχιστον, δεν μπορούμε να τη δώσουμε εμείς που δεν ανήκουμε σε αυτή τη γενιά. Μπορεί να βαριούνται. Μπορεί να σκέφτονται. Μπορεί να κρίνουν. Μπορεί να μην έχουν ιδέα τι να πουν. Μπορεί απλώς να μην παίζουν τον ρόλο που περιμένεις. Μόνο εκείνοι μπορούν να σου λύσουν την απορία, αν θελήσουν να μπουν σε αυτή τη διαδικασία.

Ίσως είναι προτιμότερο να πούμε ότι το Gen Z stare είναι ένα σήμα, μια αλλαγή στον τρόπο που η νεότερη γενιά διαχειρίζεται την ορατότητα, την αυθεντικότητα και τα όριά της. Κι αν αυτό μας «αποτελειώνει», είναι περισσότερο δικό μας θέμα, όχι δικό τους. Ίσως γιατί μας αναγκάζει να παραδεχτούμε ότι δεν έχουμε πάντα τον έλεγχο της αφήγησης. Κι αυτό για τους μεγαλύτερους ή τους ισχυρότερους είναι βαθιά άβολο.