ΠΩΣ ΝΑ ΕΙΣΑΙ ΠΙΟ ΧΑΡΟΥΜΕΝΟΣ ΣΕ ΜΙΑ ΔΟΥΛΕΙΑ ΠΟΥ ΕΧΕΙΣ ΠΙΑ ΒΑΡΕΘΕΙ

Η δουλειά είναι απλώς ένα παράδειγμα. Υπάρχει τρόπος να διατηρείς τη χαρά και τον ενθουσιασμό για κάτι που επέλεξες, όπως την πρώτη μέρα;

Αναφέρθηκα πριν από λίγο καιρό στην διαβρωτική ισχύ της συνήθειας, η οποία μπορεί να σε κάνει να βαρεθείς ακόμα και τις μεγαλύτερες απολαύσεις. Όπως χαρακτηριστικά έγραφε σε άρθρο στον Guardian η Tali Sharot, καθηγήτρια γνωστικής νευροεπιστήμης, «όσο συνηθίζουμε τις όμορφες στιγμές της ζωής, τόσο τις μεγάλες (π.χ. ένα υπέροχο σπίτι, ένας τρυφερός σύζυγος, μια καλή δουλειά), όσο και τις μικρές (μια ωραία θέα, ένα νόστιμο φαγητό), τόσο λιγότερο τις προσέχουμε και τις εκτιμάμε».

Γιατί είμαστε έτσι; Γιατί δεν μπορούμε να παραμείνουμε εξίσου χαρούμενοι σε μια κατάσταση που οι ίδιοι επιλέξαμε όσο την πρώτη μέρα; Πώς γίνεται κάμποσο καιρό μετά να φτάνουμε ακόμα και να τη βαριόμαστε ή να μην τη θέλουμε πια;

Όπως διάβαζα πρόσφατα σε άλλο άρθρο του Ron Friedman, βραβευμένου κοινωνικού ψυχολόγου που ειδικεύεται στο ανθρώπινο κίνητρο, έτσι είναι ο τρόπος που λειτουργεί ο εγκέφαλός μας: «Είναι προγραμματισμένος να προσαρμόζεται στις συνθήκες μας, και για καλό λόγο. Αν ήμασταν πολύ χαρούμενοι, θα μας έλειπε κάθε φιλοδοξία. Αν ήμασταν πολύ λυπημένοι, δεν θα σηκωνόμασταν ποτέ από το κρεβάτι μας».

ΟΣΟ ΣΥΝΗΘΙΖΟΥΜΕ ΤΙΣ ΟΜΟΡΦΕΣ ΣΤΙΓΜΕΣ ΤΗΣ ΖΩΗΣ, ΤΟΣΟ ΛΙΓΟΤΕΡΟ ΤΙΣ ΠΡΟΣΕΧΟΥΜΕ ΚΑΙ ΤΙΣ ΕΚΤΙΜΑΜΕ.

Πρόκειται για μια εξαιρετικά απελευθερωτική πληροφορία, καθώς σου δίνει να καταλάβεις ότι όσο δυσάρεστη ή δύσκολη κι αν γίνει κάποια στιγμή μια κατάσταση, σταδιακά η απογοήτευση θα μετριαστεί και ο εγκέφαλός σου θα προσπαθήσει να σε επαναφέρει σε μια ισορροπία.

Ειδικά αν χρησιμοποιήσεις τα tips που δίνει ο Friedman, τα οποία έχουν στόχο να σου μάθουν πώς να διατηρείς τη χαρά περισσότερο, σε καταστάσεις που μοιάζουν να γίνονται απελπιστικά βαρετές.

Γιατί χρειάζονται μικρές, συχνές στιγμές χαράς στη δουλειά;

Σύμφωνα με τον Friedman, οι ψυχολόγοι πρόσφατα άρχισαν να εξετάζουν τρόπους επιβράδυνσης της διαδικασίας προσαρμογής προκειμένου να μπορούμε οι άνθρωποι να παρατείνουμε τις χαρούμενες εμπειρίες μας. Όπως λένε, αν μπορέσουμε να αποτρέψουμε τον εαυτό μας από το να συνηθίζει μια θετική εμπειρία γρήγορα, θα μπορούμε πιο εύκολα να διατηρήσουμε την αρχική χαρά για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.

Κάθε νέα θετική εμπειρία χρειάζεται τον χρόνο της για να τη συνηθίσουμε. Και όσο περισσότερα θετικά γεγονότα συμβαίνουν στο διάστημα αυτό, τόσο περισσότερο θα αργήσουμε να επιστρέψουμε στην αρχική μας κατάσταση.

iStock

Αυτό, λέει ο ψυχολόγος, μας μαθαίνει το εξής: Οι μικρές συχνές απολαύσεις μπορούν να μας κρατήσουν χαρούμενους για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα από τις μεγάλες και σπάνιες.

Ενδεικτικά, το να παίρνουμε μερικά λουλούδια από τον δρόμο μια-δυο φορές την εβδομάδα θα προάγει περισσότερο τη χαρά μας από το να παίρνουμε μια πανάκριβη, εντυπωσιακή ανθοδέσμη μία φορά τον χρόνο.

Πώς μπορεί να εφαρμοστεί αυτό στη δουλειά;

Για να μη γίνει μια δουλειά ανυπόφορα βαρετή υπάρχουν πολλά που τόσο οι εταιρείες όσο και οι εργοδότες μπορούν να κάνουν από οργανωτικής άποψης.

Για παράδειγμα, αντί τα μπόνους ή τα εταιρικά πάρτι να γίνονται μία φορά τον χρόνο σε μεγάλη κλίμακα, θα μπορούσαν να κατανέμονται μέσα στη χρονιά σε μικρότερες, πιο συχνές εκδοχές, είτε μοιράζοντας το ίδιο ποσό μπόνους σε τρεις δόσεις είτε οργανώνοντας μικρότερες συναντήσεις.

ΟΙ ΜΙΚΡΕΣ ΣΥΧΝΕΣ ΑΠΟΛΑΥΣΕΙΣ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΜΑΣ ΚΡΑΤΗΣΟΥΝ ΧΑΡΟΥΜΕΝΟΥΣ ΓΙΑ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΟ ΧΡΟΝΙΚΟ ΔΙΑΣΤΗΜΑ ΑΠΟ ΤΙΣ ΜΕΓΑΛΕΣ ΚΑΙ ΣΠΑΝΙΕΣ.

Ορισμένες οικονομικές παροχές στον χώρο εργασίας μπορούν επίσης να διατηρήσουν τα επίπεδα χαράς τον εργαζομένων υψηλά, π.χ. μια νέα καλή καφετιέρα ή ένα ωραίο κέρασμα πού και πού.

Τα παραπάνω «προνόμια» στέλνουν ένα έμμεσο μήνυμα στους εργαζόμενους ότι ο οργανισμός νοιάζεται γι’ αυτούς. Λειτουργούν κάπως σε συναισθηματικό επίπεδο και παρέχουν μια κινητήρια ώθηση. Μάλιστα, μελέτες δείχνουν πως όταν οι εργαζόμενοι αισθάνονται ότι τους φροντίζουν, είναι διατεθειμένοι να ανταποδώσουν με πιο ποιοτική εργασία.

iStock

Τι μπορείς να κάνεις εσύ για να είσαι πιο χαρούμενος;

H Nataly Kogan, συγγραφέας, ομιλήτρια και ειδικός στο «συναισθηματικό fitness» και την ηγεσία, χρειάστηκε να περάσει ένα πολύ σοβαρό burnout για να αποφασίσει να ασχοληθεί με την ευτυχία στον χώρο εργασίας και να μπορέσει να βοηθήσει και άλλους προς αυτή την κατεύθυνση. Η ίδια έχει καταλήξει σε 5 επιστημονικά αποδεδειγμένους τρόπους να είμαστε πιο χαρούμενοι στη δουλειά, ακόμα κι αν δεν μας αρέσει πια (αλλά για δικούς μας λόγους δεν μπορούμε να παραιτηθούμε):

Ξεκίνα θετικά τη μέρα σου

Το πώς αισθάνεσαι το πρωί στη δουλειά μπορεί να επηρεάσει το πώς θα αισθάνεσαι και κατά το υπόλοιπο της ημέρας. Τι μπορείς να κάνεις, λοιπόν, κάθε πρωί για να αισθάνεσαι καλά; Απόλαυσε τον πρωινό καφέ ή το τσάι σου χωρίς να κάνεις τίποτε άλλο για μερικά λεπτά, κοιτάζοντας ίσως έξω από το παράθυρο του γραφείου.

iStock

Κάνε μια πρωινή βόλτα αφού ξυπνήσεις – αν έχεις σκύλο, ξέρεις πως αυτό βοηθά ούτως ή άλλως. Ή πήγαινε στο γραφείο ενός συναδέλφου και πιάστε μια χαλαρή κουβέντα πριν ξεκινήσετε να δουλεύετε.

Προσπάθησε να παίρνεις λιγότερες αποφάσεις

Μερικές φορές αυτό που κάνει μια δουλειά δύσκολη ή κουραστική είναι να πρέπει να παίρνεις εσύ αποφάσεις για σημαντικά ζητήματα – είναι μια διαδικασία που, ειδικά στις υψηλόβαθμες θέσεις, μπορεί να σε εξαντλήσει. Προσπάθησε, λοιπόν, να το ρυθμίσεις κάνοντας τη ζωή σου πιο εύκολη, ειδικά σε περιόδους που έχεις να σκεφτείς πολλά (γιατί νομίζεις ο Steve Jobs φορούσε κάθε μέρα τα ίδια ρούχα; Δεν ήθελε να ξοδεύει ενέργεια και σε αυτή την απόφαση).

Ένας έξυπνος τρόπος να αποφεύγεις κάποιες αποφάσεις είναι να αναρωτηθείς αν μια απόφαση  είναι:

• κάτι που θα έχει μεγάλη απήχηση και σε άλλους,
• κάτι για το οποίο έχεις ισχυρή άποψη.

Αν η απάντησή σου είναι «όχι» και στα δύο, τότε… μην πάρεις αυτή την απόφαση.

Βοήθα έναν συνάδελφο

Το να βοηθάμε τους άλλους κατά κανόνα μας κάνει πιο χαρούμενος. Στη δουλειά αυτό μπορεί να σημαίνει να πάρεις έναν χυμό για έναν συνάδελφο που δείχνει κάπως πεσμένος ή να προτείνεις να βοηθήσεις σε ένα δύσκολο project.

iStock

Αν αυτό σου γίνει συνήθεια, θα δεις ότι όχι μόνο εσύ θα νιώθεις καλύτερα, αλλά και οι άλλοι θα σε αντιμετωπίζουν πολύ πιο θετικά.

Κάνε πρόοδο – και αναγνώρισέ τη

Μία από τις πιο ισχυρές αιτίες ανεβασμένου ηθικού στην εργασία είναι η αίσθηση ότι προχωράς μπροστά και σημειώνεις ουσιαστική πρόοδο. Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα να ολοκληρώσεις κάποιο πολύ μεγάλο έργο ή να πάρεις κάποιο βραβείο – ακόμα και μικρότερες, κάπως δύσκολες εργασίες να τελειώσεις με επιτυχία μπορεί να σου δώσουν ικανοποίηση, αν επιτρέψεις στον εαυτό σου να το αναγνωρίσει. Το να δεις τη λίστα με όσα έκανες μέσα στη μέρα συμπληρωμένη είναι αρκετό για να πεις στον εαυτό σου ένα ουσιαστικό μπράβο.

Κλείσε τη μέρα σου στη δουλειά με μια σκέψη που σε κάνει να νιώθεις ευγνωμοσύνη

Ο εγκέφαλός μας είναι δυστυχώς προγραμματισμένος να θυμάται περισσότερο τα άσχημα παρά τα ωραία. Υπάρχει μελέτη, για παράδειγμα, που έδειξε πως οι κακές στιγμές στη δουλειά μάς επηρεάζουν 3 φορές περισσότερο από τις καλές. Τα καλά νέα, όμως, είναι ότι μπορούμε να επιδράσουμε στον εγκέφαλό μας βάζοντας φρένο στη φυσική του τάση για αρνητισμό.

Ο πιο απλός τρόπος να το κάνουμε αυτό, λέει η Kogan, είναι βρίσκοντας κάτι για το οποίο είμαστε ευγνώμονες μέσα στην εργασιακή μας ημέρα και γράφοντάς το. Μελέτες έχουν δείξει πως άνθρωποι που έχουν αυτή τη συνήθεια αναφέρουν υψηλότερα επίπεδα αισιοδοξίας και ικανοποίησης από τη ζωή. Κι αν δεν έχεις τον χρόνο ή τη διάθεση να γράψεις κάτι, μπορεί απλά να σκέφτεσαι κάτι καλό που συνέβη σήμερα στη δουλειά κατά την επιστροφή σου στο σπίτι – ακόμα καλύτερα αν τηλεφωνήσεις εκείνη την ώρα σε κάποιον δικό σου άνθρωπο και του το πεις.