ΤΙ ΔΕΙΧΝΕΙ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΤΟ ΟΤΙ ΕΧΕΙΣ ΛΙΓΟΥΣ, ΚΑΛΟΥΣ ΦΙΛΟΥΣ;

Μια πολύ γνωστή μελέτη έδειξε ότι η υψηλότερη νοημοσύνη συσχετίζεται με χαμηλότερη ικανοποίηση από τη ζωή όταν υπάρχει συχνή κοινωνικοποίηση. Πιο απλά: Οι πιο έξυπνοι άνθρωποι περνούν καλύτερα με λίγους και καλούς φίλους.

Οι περισσότεροι από εμάς μεγαλώνοντας τείνουμε να συναναστρεφόμαστε με λιγότερους φίλους συγκριτικά με το παρελθόν. Αυτό μπορεί να σχετίζεται απλά και μόνο με το γεγονός ότι μεγαλώνοντας αλλάζουμε. Μπορεί να μας κάνει να νιώθουμε ότι γινόμαστε πιο μοναχικοί – μπορεί ακόμα και να μας προβληματίζει, καθώς τείνουμε να μην έχουμε διάθεση να συναντήσουμε ακόμα και άτομα που κατά τ’άλλα συμπαθούμε. Ωστόσο, οι επιστήμονες αφήνουν ανοικτό ένα ακόμα ενδεχόμενο που μαρτυρά πολλά για το ποιοι είμαστε. Ειδικά για όσους ανέκαθεν είχαν σχετικά λίγους μα καλούς φίλους…

Σύμφωνα, λοιπόν, με μελέτη του 2016 που δημοσιεύτηκε στην British Journal of Psychology, φαίνεται πως το να έχει κανείς λίγους και καλούς φίλους μπορεί να αποτελεί σημάδι ευφυΐας.

Συγκεκριμένα, έπειτα από σχετική έρευνα, οι επικεφαλής ερευνητές Satoshi Kanazawa και Norman Li, εξελικτικοί ψυχολόγοι στην Αγγλία, διαπίστωσαν ότι, ενώ η ευτυχία των περισσότερων ανθρώπων αυξάνεται καθώς αυξάνεται το ποσοστό των αλληλεπιδράσεων με αγαπημένα πρόσωπα, τα άτομα με εξαιρετικά υψηλή νοημοσύνη είναι στην πραγματικότητα πιο ευτυχισμένα όταν δεν συναναστρέφονται με πολλούς φίλους.

Η μελέτη αυτή εξετάζει τη «θεωρία της σαβάνας για την ευτυχία», η οποία υποστηρίζει ότι «λόγω εξελικτικών περιορισμών στον ανθρώπινο εγκέφαλο, καταστάσεις και συνθήκες που θα αύξαναν την ευτυχία των προγόνων μας ενδέχεται να αυξάνουν και τη δική μας ευτυχία σήμερα, ενώ εκείνες που θα μείωναν τη δική τους ευτυχία τότε, ενδέχεται να μειώνουν και τη δική μας σήμερα».

ΤΑ ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΑ ΕΞΥΠΝΑ ΑΤΟΜΑ ΔΕΝ ΘΕΛΟΥΝ ΝΑ ΠΕΡΝΟΥΝ ΤΟΝ ΧΡΟΝΟ ΤΟΥΣ ΣΥΝΑΝΤΩΝΤΑΣ ΦΙΛΟΥΣ, ΑΛΛΑ ΕΞΕΛΙΣΣΟΝΤΑΣ ΤΙΣ ΙΔΕΕΣ ΚΑΙ ΚΥΝΗΓΩΝΤΑΣ ΤΟΥΣ ΣΤΟΧΟΥΣ ΤΟΥΣ.

Σύμφωνα με την έρευνα, αυτό «εξηγεί γιατί οι κάτοικοι αγροτικών περιοχών στις ΗΠΑ τείνουν να είναι πιο ευτυχισμένοι σε σχέση με τους κατοίκους των αστικών περιοχών», καθώς και γιατί «τα άτομα με υψηλότερη νοημοσύνη βιώνουν χαμηλότερη ικανοποίηση από τη ζωή όταν κοινωνικοποιούνται συχνότερα με φίλους». Με λίγα λόγια, οι άνθρωποι που ζουν σε αγροτικές περιοχές αναφέρουν μεγαλύτερη ικανοποίηση από τη ζωή, ενώ όσοι ζουν σε πυκνοκατοικημένες αστικές περιοχές αναφέρουν μικρότερη ικανοποίηση. Όχι, όμως, οι πολύ έξυπνοι.

Γιατί οι έξυπνοι άνθρωποι περνούν καλύτερα χωρίς πολλούς φίλους;

Η Carol Graham, ερευνήτρια του Brookings Institution που μελετά την Οικονομία της Ευτυχίας, εξήγησε στην Washington Post πως «τα ευρήματα της μελέτης υποδηλώνουν (και αυτό δεν αποτελεί έκπληξη) ότι όσοι έχουν περισσότερη νοημοσύνη και την ικανότητα να τη χρησιμοποιούν... είναι λιγότερο πιθανό να περνούν τόσο πολύ χρόνο κοινωνικοποιούμενοι επειδή επικεντρώνονται σε κάποιον άλλο μακροπρόθεσμο στόχο».

Οι υπερ-έξυπνοι άνθρωποι συνήθως έχουν συναρπαστικές νέες θεωρίες που θέλουν να αποδείξουν ή εφευρέσεις στις οποίες εργάζονται και οι οποίες θα αλλάξουν τον κόσμο. Αυτά τα εξαιρετικά έξυπνα άτομα δεν θέλουν να περνούν τον χρόνο τους κοινωνικοποιούμενα. Θέλουν να κυνηγήσουν τους στόχους τους.

Εικονογράφηση: Χριστίνα Αβδίκου

Θα μπορούσαν, ωστόσο, να υπάρχουν πρόσθετοι λόγοι για τους οποίους οι έξυπνοι άνθρωποι δεν θέλουν πολλές συναναστροφές:  Ίσως δεν απολαμβάνουν το δράμα, ίσως είναι λίγο κοινωνικά αδέξιοι, μπορεί να προτιμούν να αποφεύγουν τις επιφανειακές συζητήσεις, να απολαμβάνουν τη μοναξιά ή να δίνουν προτεραιότητα στην ψυχική τους ηρεμία.

Ό,τι κι αν ισχύει από τα παραπάνω, η μελέτη υποδηλώνει ότι οι εγκέφαλοι των προγόνων μας – των κυνηγών-τροφοσυλλεκτών – ήταν τέλεια προσαρμοσμένοι στη ζωή στην αφρικανική σαβάνα, όπου ο πληθυσμός θα πρέπει να ήταν διασκορπισμένος, με τους ανθρώπους να ζουν σε ομάδες των περίπου 150 ατόμων.

Την εποχή εκείνη η κοινωνική αλληλεπίδραση θα πρέπει να ήταν εξαιρετικά σημαντική για την επιβίωση, ειδικά όσον αφορά τη συνεργασία και την εύρεση συντρόφου, όμως και η μοναχικότητα ήταν αναπόφευκτη. Οι ερευνητές, λοιπόν, καταλήγουν ότι φαίνεται να υπάρχει ασυμφωνία μεταξύ του τρόπου με τον οποίο έχουμε εξελιχθεί και του πώς ζούμε σήμερα – απομονωμένοι σε πολυπληθείς πόλεις.

Ωστόσο, ο σύγχρονος τρόπος ζωής ίσως ταιριάζει περισσότερο στα πολύ έξυπνα άτομα που δεν έχουν τόσο μεγάλη ανάγκη για κοινωνική αλληλεπίδραση. Τα έξυπνα μυαλά, καταλήγουν οι ειδικοί, προτιμούν τη βαθιά εστίαση στους προσωπικούς τους στόχους έναντι των συνεχών ομαδικών αλληλεπιδράσεων.