ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΧΕΣΗ ΚΟΡΤΙΖΟΛΗΣ ΚΑΙ ΣΕΞ

Ειδικός εξηγεί γιατί η κορτιζόλη είναι τόσο παρεξηγημένη και γιατί ο οργανισμός τη χρειάζεται για να απολαμβάνουμε περισσότερο το σεξ.

Τα τελευταία χρόνια, στο πλαίσιο της «επανάστασης του wellness» που έχει κατακλύσει κυρίως τα social media, όλο και περισσότεροι όροι μπαίνουν στον δημόσιο διάλογο και αποκτούν νέες σημασίες, τις οποίες λίγοι από εμάς διαθέτουμε τις απαραίτητες γνώσεις για να αξιολογήσουμε σωστά. Η λέξη «κορτιζόλη», για παράδειγμα, έχει συνδεθεί με ό,τι μπορεί να πηγαίνει λάθος στη μέρα σου και σε κάνει να νιώθεις εκνευρισμό, άγχος, ταχυπαλμίες ή εντερική δυσφορία.

Η κορτιζόλη είναι πιθανότητα η πιο παρεξηγημένη ορμόνη στο σώμα και «η κακή φήμη της δεν της αξίζει καθόλου», λέει η Dr Erin Kinney, φυσικοπαθητικός με ειδίκευση στη διαχείριση του στρες και συγγραφέας του βιβλίου «Τhe Cortisol Cure», που έχει στόχο να εξηγήσει γιατί η κορτιζόλη είναι απαραίτητη για τη λειτουργία του οργανισμού μας και πώς επηρεάζει διαφορετικές πτυχές της ζωής μας, από την ενέργεια, τον ύπνο και την πέψη μέχρι τη σεξουαλική μας ζωή..

«Ακούμε διαρκώς ότι πρέπει να μειώσουμε την κορτιζόλη μας, όμως πρόκειται για μια εξαιρετικά σημαντική ορμόνη που χρειάζεται να έχουμε σε επάρκεια ώστε να μπορούμε να διαχειριστούμε τους παράγοντες που μας προκαλούν στρες», προσθέτει η ίδια.

Γιατί χρειαζόμαστε την κορτιζόλη

Όπως εξηγεί η Kinney, η κορτιζόλη είναι μια ορμόνη που το σώμα παράγει ως ανταπόκριση στο στρες. Πρέπει, όμως, να γνωρίζουμε πως το σώμα μας τη δημιουργεί για να μας δώσει την ενέργεια που χρειαζόμαστε για να το αντιμετωπίσουμε. Επίσης, είναι η ορμόνη που μας ξυπνά το πρωί και αυτή που μας βοηθά να νιώθουμε καλά. Κάνει τον εγκέφαλό μας να λειτουργεί καλύτερα, ενώ είναι και ένα σημαντικό, ισχυρό, αντιφλεγμονώδες μόριο».

Εξάλλου, όπως έχουμε ξαναπεί, το ίδιο το στρες από μόνο του δεν είναι κακό: Η γυμναστική υψηλής έντασης, για παράδειγμα, βάζει το σώμα σε κατάσταση στρες. Είναι το «ξόδεμα» της ενέργειας – και όταν χαλαρώνουμε, παίρνουμε την ενέργεια αυτή πίσω, συνεχίζει η ειδικός.

Εικονογράφηση: Χριστίνα Αβδίκου

Είναι λοιπόν λάθος να λέμε πως έχουμε υπερβολικό στρες επειδή είναι πολύ ψηλά η κορτιζόλη μας, διαπιστώνει και εξηγεί πώς η ίδια άρχισε να μελετά σε βάθος αυτή την ορμόνη λίγο μετά τα 25 χρόνια της, όταν από πρότυπο υγιεινής ζωής ξαφνικά πήρε 13 κιλά και δυσκολευόταν να σηκωθεί από το κρεβάτι. «Έτρεχα σε μαραθωνίους, έτρωγα υγιεινά και ξαφνικά άρχισε να με πονά όλο μου το σώμα, να έχω πονοκεφάλους και να κλαίω όλη την ώρα», λέει. «Ο γιατρός που με είδε έκρινε ότι έχω κατάθλιψη. Μου έγραψε αντικαταθλιπτικά και με έστειλε σπίτι μου. Τελικά, το πραγματικό μου πρόβλημα το ανακάλυψε μία φυσικοπαθητικός, έπειτα από σειρά εξετάσεων: η κορτιζόλη μου ήταν σχεδόν ανύπαρκτη».

Πώς συνδέεται η κορτιζόλη με το σεξ

Όταν η κορτιζόλη είναι τόσο χαμηλά, για να συνεχίσει το σώμα να λειτουργεί αναγκάζεται να υπερπαράγει αδρεναλίνη – μία ακόμα ενεργειακή ορμόνη. «Πρόκειται, όμως, για φτηνή ενεργειακή ορμόνη – σου δίνει ένα αίσθημα σα να έχεις μείνει άϋπνος ένα ολόκληρο βράδυ και έχεις πιει 10 καφέδες», λέει η Kinney.

ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ ΝΑ ΕΧΟΥΜΕ ΚΟΡΤΙΖΟΛΗ ΣΕ ΕΠΑΡΚΕΙΑ ΓΙΑ ΝΑ ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΝΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΟΥΜΕ ΤΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΜΑΣ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ ΣΤΡΕΣ.

Έπειτα από κάποιο διάστημα, όσο το στρες επιμένει, ο οργανισμός θα προχωρήσει στην επόμενη βιώσιμη στρατηγική που διαθέτει στο «οπλοστάσιό» του: την αξιοποίηση των ορμονών του φύλου –οιστρογόνα, προγεστερόνη και τεστοστερόνη–, οι οποίες είναι μοριακά πολύ παρόμοιες με την κορτιζόλη, προκειμένου να τις χρησιμοποιήσει ως εναλλακτική πηγή ενέργειας. Έτσι, αρχίζει να παρατηρείται πτώση και σε αυτές τις ορμόνες.

Το αποτέλεσμα; Το σώμα δυσκολεύεται τρομερά να οδηγηθεί σε σεξουαλική διέγερση και επαφή. Πιο συγκεκριμένα:

Μειώνεται η ροή του αίματος στα σεξουαλικά όργανα

Όταν το σώμα βρίσκεται σε κατάσταση στρες, όπως αυτή που περιγράφεται παραπάνω, η ροή του αίματος απομακρύνεται από τα αναπαραγωγικά όργανα (κόλπος, πέος, ωοθήκες και όρχεις) και κατευθύνεται προς τους μυς και τα συστήματα που είναι απαραίτητα για την επιβίωση. Αντίθετα, για να υπάρξει σωματική διέγερση είναι απαραίτητη η μετάβαση σε μια κατάσταση χαλάρωσης.

Δυσχεραίνει η χαλάρωση

Όταν το νευρικό σύστημα βρίσκεται σε κατάσταση παρατεταμένου, έντονου στρες, η κορτιζόλη έχει «στερέψει» και το σώμα βασίζεται στην αδρεναλίνη. Η ορμόνη αυτή, όμως, κάνει πολύ δύσκολη την επίτευξη της χαλάρωσης, ώστε να μπορέσει να υπάρξει πραγματική επαφή με τον/τη σύντροφο. Σταδιακά το σεξ παύει να αποτελεί πηγή απόλαυσης και μετατρέπεται σε μια ακόμη επίπονη υποχρέωση στο τέλος μιας ήδη υπερφορτωμένης λίστας εκκρεμοτήτων.

Εμποδίζεται η παραγωγή τεστοστερόνης

Η τεστοστερόνη καθορίζει σε μεγάλο βαθμό τη σεξουαλική επιθυμία. Συνεπώς, όταν ο οργανισμός δεν έχει άλλη κορτιζόλη για να «ξοδέψει», στρέφεται σε αυτήν, εξαντλώντας την. Ακόμα χειρότερη γίνεται η κατάσταση μετά τα 40-45, όταν οι ορμόνες του σεξ μειώνοντας ούτως ή άλλως λόγω γήρατος. Αν στις ηλικίες αυτές το στρες παραμένει υψηλό, τότε η λίμπιντο είναι πιθανό να εξαφανιστεί εντελώς.

Η κορτιζόλη επανέρχεται με τη σεξουαλική οικειότητα

Η υγιής σεξουαλική οικειότητα και η σωματική εγγύτητα προκαλούν την έκκριση ωκυτοκίνης και ενδορφινών, οι οποίες μπορούν να βοηθήσουν στη μείωση των αυξημένων επιπέδων κορτιζόλης, επαναφέροντάς τα σε φυσιολογικά επίπεδα. «Η σκόπιμη σεξουαλική σύνδεση αποτελεί μια βαθιά θεραπευτική πρακτική, η οποία ουσιαστικά βοηθά το σώμα να αναπληρώσει τα επίπεδα των σεξουαλικών του ορμονών», λέει η ειδικός.

Μπορεί να αλλάξει η εικόνα του σώματος

Οι ορμόνες του στρες καθορίζουν σε μεγάλο βαθμό τον μεταβολισμό. Η Kinney επισημαίνει ότι, όταν το στρες προκαλεί νωθρότητα ή ακούσια αύξηση βάρους, πλήττεται η αυτοεκτίμηση. Η αρνητική εικόνα σώματος τότε μπορεί να λειτουργήσει ως εμπόδιο στην επιθυμία κάποιου να γδυθεί και να έρθει σε επαφή με τον/τη σύντροφό του, δημιουργώντας μια τεταμένη δυναμική στη σχέση, η οποία με τη σειρά της εκτοξεύει περαιτέρω τα επίπεδα του στρες.

Πώς να εξισορροπήσεις την κορτιζόλη σου για καλύτερο σεξ

Η Kinney καταλήγει ότι υπάρχει τρόπος να διαφυλάξεις την απαραίτητη για τον οργανισμό κορτιζόλη ακολουθώντας τις παρακάτω συμβουλές:

• Ημέρες χαλάρωσης. Κράτα μία μέρα κάθε μήνα για απόλυτη χαλάρωση – π.χ. ένα πρωινό Κυριακής που θα σηκωθείς αργά από το κρεβάτι, θα ξεκουραστείς πραγματικά, θα διαβάσεις βιβλία, θα δεις ταινίες και θα κάνεις σεξ με τον/τη σύντροφό σου.
• Ισορροπημένη διατροφή. Η κορτιζόλη απαιτεί να διατηρείς το σάκχαρό σου ισορροπημένο και αυτό σημαίνει τακτικά, υγιεινά γεύματα. Γιατί όταν μένεις νηστικός/-η και το ζάχαρο πέφτει, τότε το σώμα βιώνει έναν εσωτερικό στρεσογόνο παράγοντα που ενεργοποιεί την απόκριση της κορτιζόλης. Προσπάθησε, λοιπόν, να τρως τουλάχιστον τρεις φορές την ημέρα, μην παραλείπεις το πρωινό και κατανάλωνε την πρωτεΐνη πριν από την καφεΐνη σου.
• Γυμνάσου, αλλά όχι υπερβολικά. Η κίνηση είναι απαραίτητη στην καθημερινότητά σου, όμως όταν φτάνει στα άκρα –όπως π.χ. με την υπερβολική αερόβια άσκηση ή την ΗΙΙΤ– τότε το σώμα αναγκάζεται να «υπερ-ξοδέψει» κορτιζόλη. Προσπάθησε, λοιπόν, να μην το παρακάνεις.
• «Φύλαξέ» τη για όταν τη χρειάζεσαι. Η Kinney συμβουλεύει «αν ξέρεις ότι έχεις μπροστά σου μια απαιτητική περίοδο για την οποία θα χρειαστείς επιπλέον ενέργεια, προσπάθησε να έχεις αποθέματα. Πριν από ένα μεγάλο project, αυτό που εγώ φροντίζω να κάνω είναι να βγαίνω για περπάτημα ή να κάνω χαλαρή γιόγκα και όχι έντονη άσκηση, γιατί δεν θέλω να αδειάσω το απόθεμα κορτιζόλης μου».