ΜΠΟΡΕΙ Η ΔΟΥΛΕΙΑ ΣΟΥ ΝΑ ΑΥΞΑΝΕΙ ΤΟΝ ΚΙΝΔΥΝΟ ΑΝΟΙΑΣ;
Μία νέα μελέτη έδειξε πως το πόσο σωματικά απαιτητική είναι η δουλειά μας μπορεί να σχετίζεται άμεσα με τον κίνδυνο να εμφανίσουμε άνοια ή Αλτσχάιμερ στο μέλλον.
Εσύ μπορεί να πιστεύεις πως αποτελεί κάποια μορφή άσκησης το γεγονός ότι όλη μέρα στη δουλειά σε τρώει η ορθοστασία, τα πάνω-κάτω και οι μεταφορές βαριών αντικειμένων – άρα, ίσως δικαιολογείς έτσι και τις απουσίες σου από το γυμναστήριο. Ωστόσο, οι επιστήμονες έχουν κάτι εντελώς διαφορετικό να σου πουν.
Μελέτη που δημοσιεύτηκε πρόσφατα έδειξε ότι οι σωματικά απαιτητικές εργασίες, που περιλαμβάνουν συχνές μεταφορές φορτίων, ορθοστασία, χρήση βαριών μηχανημάτων, περπάτημα και γενικώς σωματικό κόπο μπορεί να συνδέονται με αυξημένο κίνδυνο για άνοια και Αλτσχάιμερ.
Οι μελέτη έδειξε πως όσο περισσότερη χειρωνακτική εργασία εκτελούσαν τα άτομα που διερευνήθηκαν, τόσο μεγαλύτερος ήταν ο κίνδυνος να αντιμετωπίσουν προβλήματα μνήμης αργότερα στη ζωή τους. Στον αντίποδα, διαπίστωσε επίσης πως όσο περισσότερο επέλεγαν να γυμνάζονται τα άτομα στον ελεύθερο χρόνο τους, τόσο αυτός ο κίνδυνος μειωνόταν.
Σχολιάζοντας σε άρθρο την εν λόγω μελέτη, η I-Min Lee, επιδημιολόγος στη Σχολή Δημόσιας Υγείας T.H. Chan του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ, τόνισε πως «πρέπει να δίνουμε μεγαλύτερη προσοχή στο πλαίσιο στο οποίο εντάσσεται η σωματική δραστηριότητα», καθώς τα ευρήματα δείχνουν πως το «γιατί» κινούμαστε μπορεί να επηρεάζει το «πώς» η κίνηση επιδρά στον οργανισμό μας.
ΟΣΟ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΗ ΧΕΙΡΩΝΑΚΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΚΤΕΛΟΥΝ ΤΑ ΑΤΟΜΑ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΑ, ΤΟΣΟ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΟΣ ΕΙΝΑΙ Ο ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΝΑ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΟΥΝ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΜΝΗΜΗΣ ΑΡΓΟΤΕΡΑ ΣΤΗ ΖΩΗ ΤΟΥΣ.
Την ίδια ώρα, τα ίδια αυτά ευρήματα εγείρουν μια σειρά από άλλα ερωτήματα: Μήπως η αναγκαστική κίνηση είναι λιγότερο ωφέλιμη για την υγεία σε σχέση με την κίνηση που εμείς επιλέγουμε; Αν αυτό ισχύει, πού οφείλεται; Και τελικά τι σημαίνουν όλα αυτά ως προς το τι πρέπει να κάνουμε;
Γιατί η σωματικά κοπιαστική δουλειά αυξάνει τον κίνδυνο άνοιας
Όπως έχουμε πει και σε προηγούμενο άρθρο, η κίνηση στη δουλειά δεν προσφέρει τα ίδια οφέλη με την κίνηση όταν ασκούμαστε. Πρόκειται για το λεγόμενο «physical activity health paradox», που βάσει μελετών δείχνει πως άτομα με έντονη σωματική κόπωση στην εργασία έχουν χειρότερη υγεία από άτομα που κάνουν πιο καθιστικές εργασίες αλλά γυμνάζονται πολύ εκτός αυτών. Προηγούμενες μελέτες, όμως, δεν είχαν δώσει έμφαση στην υγεία του εγκεφάλου.
Στη νέα αυτή μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο Lancet Public Health, ερευνητές του Πανεπιστημίου της Νότιας Καλιφόρνια στο Λος Άντζελες αξιολόγησαν 74 προηγούμενες μελέτες στις οποίες συμμετείχαν περισσότεροι από 4,2 εκατομμύρια συμμετέχοντες με θέμα τις σχέσεις μεταξύ σωματικής δραστηριότητας και άνοιας.
Μερικές επικεντρώθηκαν στην εθελοντική άσκηση. Άλλες στη σωματική δραστηριότητα που σχετίζεται με την εργασία. Μερικές εξέτασαν τις οικιακές δραστηριότητες, όπως το μαγείρεμα και το καθάρισμα ή τις ενεργές μετακινήσεις, οι οποίες είναι άλλοι τρόποι με τους οποίους οι άνθρωποι συχνά συσσωρεύουν σωματική δραστηριότητα. Αλλά κάθε μελέτη ξεχωριστά ήταν πολύ μικρή για να επιτρέψει μια ουσιαστική ανάλυση.
Οι μελέτες περιελάμβαναν επίσης πληροφορίες, κυρίως από ερωτηματολόγια, σχετικά με το πώς οι άνθρωποι κινούνταν κατά τη διάρκεια της επαγγελματικής και οικιακής τους ζωής και αν ανέπτυξαν κάποιο είδος άνοιας, συμπεριλαμβανομένης της νόσου Αλτσχάιμερ, εντός περίπου μιας δεκαετίας από την ένταξή τους σε αυτές.
ΤΑ ΑΤΟΜΑ ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΑ ΜΕ ΔΙΚΗ ΤΟΥΣ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ΣΤΟΝ ΕΛΕΥΘΕΡΟ ΧΡΟΝΟ ΤΟΥΣ ΕΧΟΥΝ ΛΙΓΟΤΕΡΕΣ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΕΣ ΝΑ ΕΜΦΑΝΙΣΟΥΝ ΚΑΠΟΙΑ ΜΟΡΦΗ ΑΝΟΙΑΣ ΣΕ ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΜΕ ΤΟΥΣ ΣΩΜΑΤΙΚΑ ΑΔΡΑΝΕΙΣ.
Όταν οι επιστήμονες συνέκριναν τα επίπεδα σωματικής δραστηριότητας με τη γνωστική λειτουργία, διαπίστωσαν ισχυρές και κάπως ανησυχητικές συσχετίσεις:
Τα άτομα που ήταν ιδιαίτερα δραστήρια με δική τους πρωτοβουλία και στον ελεύθερο χρόνο τους –επιλέγοντας να γυμνάζονται– είχαν περίπου 24% λιγότερες πιθανότητες να εμφανίσουν κάποια μορφή άνοιας σε σύγκριση με όσους ήταν σωματικά αδρανείς.
Αντιθέτως, οι άνδρες και οι γυναίκες με τη μεγαλύτερη σωματική κόπωση κατά την εργασία τους είχαν περίπου 20% περισσότερες πιθανότητες να εμφανίσουν άνοια, σε σχέση με εκείνους των οποίων η εργασία απαιτούσε ελάχιστη σωματική καταπόνηση.
Ο κίνδυνος εμφάνισης άνοιας μειωνόταν ελαφρώς όταν τα άτομα ήταν ιδιαίτερα δραστήρια τόσο εντός όσο και εκτός εργασίας, ωστόσο παρέμενε αυξημένος. Το εύρημα αυτό διατηρήθηκε ακόμη και αφού οι επιστήμονες έλαβαν υπόψη παράγοντες όπως το φύλο, η ηλικία, το μορφωτικό επίπεδο και διάφορες κοινωνικοοικονομικές παράμετροι.
Τα αποτελέσματα δεν εξηγούν γιατί συμβαίνει αυτό, αλλά οι ειδικοί θεωρούν πως ίσως έχει να κάνει με το στρες ή την έλλειψη πρωτοβουλίας. Το να πρέπει, δηλαδή, να κινηθείς χωρίς απαραίτητα να το θέλεις μπορεί να αυξάνει τις ορμόνες του στρες ή να προκαλεί άλλες σωματικές αντιδράσεις στο σώμα που υπονομεύουν τα συνήθη οφέλη της σωματικής δραστηριότητας. Φυσικά, μπορεί να έχει να κάνει και με την επαναληψιμότητα της καθημερινής κόπωσης στη δουλειά ή σε τυχόν μολυσμένα περιβάλλοντα όπου μπορεί να δουλεύουν αυτοί οι άνθρωποι. Ή και με το γεγονός ότι μπορεί να προέρχονται από χαμηλότερα οικονομικά περιβάλλοντα με λιγότερη ιατρική φροντίδα.
Σε κάθε περίπτωση, το μήνυμα στο οποίο οδηγούν τα δεδομένα είναι σαφές: η κίνηση είναι ωφέλιμη. Ακόμα κι αν κανείς κάθεται πολλές ώρες λόγω της εργασίας του, είναι σημαντικό να σηκώνεται τακτικά και να περπατά. Εξίσου σημαντικό είναι να κάνεις γυμναστική στον ελεύθερο χρόνο σου, ακόμα κι όταν δεν έχεις καμία όρεξη. Ξέρεις πόσο καλύτερα νιώθεις όταν η προπόνηση τελειώσει;
Όσο για τα άτομα που καταπονούνται πολύ σωματικά από την εργασία τους, οι εργοδότες θα πρέπει να φροντίζουν για τις καλύτερες δυνατές συνθήκες και ο κρατικός έλεγχος θα πρέπει, βέβαια, να τις επιβάλλει.