ΓΙΑΤΙ ΕΙΝΑΙ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟ ΝΑ ΚΑΛΛΙΕΡΓΗΣΕΙΣ ΤΗΝ «ΤΕΧΝΗ» ΤΗΣ ΟΠΤΙΚΗΣ ΕΠΑΦΗΣ

Η οπτική επαφή είναι δομικό στοιχείο της επικοινωνίας μας. Αν θεωρείς ότι δεν τα πας καλά στον τομέα αυτόν, κάνε τις ασκήσεις που προτείνει ένας ειδικός.

Δεν ξέρω για σένα, αλλά εγώ όταν μιλάω με κάποιον προτιμώ να με κοιτάει στα μάτια. Στους δυτικούς πολιτισμούς, η οπτική επαφή είναι δείκτης ενεργητικής ακρόασης και του τρόπου που επικοινωνούμε και συνδεόμαστε. Είναι δομικό στοιχείο της ανθρώπινης σύνδεσης.

Κι όμως, στην εποχή της τεχνολογίας και των κοινωνικών δικτύων το βλέμμα μας δεν συναντά το βλέμμα του άλλου, αλλά τις φωτεινές οθόνες που αναβοσβήνουν από τα μηνύματα και τις ειδοποιήσεις. Μικροί και μεγάλοι φαίνεται να χάνουμε τη θεμελιώδη αυτή δεξιότητα.

Μάλιστα, δημοσκόπηση του 2024 από το EdWeek Research Center έδειξε ότι το 62% των εκπαιδευτικών πιστεύει πως τα παιδιά είναι χειρότερα στο να κάνουν και να διατηρούν οπτική επαφή σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια.

Η οπτική επαφή ως δραστηριότητα

O Michael Chad Hoeppner, αναπληρωτής καθηγητής στο Columbia Business School, εξηγεί σε άρθρο ότι ο όρος «οπτική επαφή» είναι προβληματικός, γιατί την παρουσιάζει ως κάτι στατικό, μια ιδιότητα που είτε έχεις είτε δεν έχεις. Αντιθέτως, πρόκειται για μια δυναμική διαδικασία, για αλληλεπίδραση που απαιτεί πρόθεση και επίγνωση. Η οπτική επαφή δεν είναι ιδιότητα, αλλά δραστηριότητα.

Τα μάτια μάς δίνουν την ευκαιρία να συνδεθούμε πιο βαθιά και πιο ζωντανά με τους ανθρώπους, επιτρέποντάς μας να παρατηρούμε τις λεπτές αποχρώσεις της ανθρώπινης επικοινωνίας που εμπλουτίζουν την καθημερινή εμπειρία. Η οπτική επαφή είναι το αποτέλεσμα της ειλικρινούς και ενεργητικής προσπάθειας να αποκωδικοποιήσουμε την επικοινωνία του άλλου και να διασφαλίσουμε ότι και η δική μας επικοινωνία γίνεται κατανοητή.

iStock

Πόσο εύκολα κοιτάς τον άλλο στα μάτια;

Η οπτική επαφή είναι εύκολη όταν νιώθουμε άνετα και είμαστε απορροφημένοι σε ένα συναρπαστικό θέμα με έναν ενδιαφέροντα συνομιλητή. Τι συμβαίνει, όμως, όταν δεν συντρέχουν ανάλογες προϋποθέσεις;

Όταν νιώθουμε αμηχανία ή ανασφάλεια, λέει ο ειδικός, το να προσπαθούμε απλώς να εστιάσουμε στον άλλο ίσως δεν αρκεί. Σε αυτές τις περιπτώσεις, χρειάζεται να μπορούμε να αντλήσουμε από τη μυϊκή μνήμη που έχουμε χτίσει μέσα από συστηματική και αποτελεσματική εξάσκηση.

Πώς να βελτιώσεις την οπτική επαφή

Η καλλιέργεια καλύτερης οπτικής επαφής, ακόμα και σε στιγμές ανασφάλειας, μπορεί να επιτευχθεί μέσα από σωματικές ασκήσεις που βασίζονται στην ενσώματη νόηση (όταν κατά τη γνωστική επεξεργασία, κύριο ρόλο δεν παίζει μόνο ο εγκέφαλος, αλλά και το ανθρώπινο σώμα) και απελευθερώνουν θετικές συμπεριφορές.

Η ΟΠΤΙΚΗ ΕΠΑΦΗ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΤΗΣ ΕΙΛΙΚΡΙΝΟΥΣ ΚΑΙ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑΣ ΝΑ ΑΠΟΚΩΔΙΚΟΠΟΙΗΣΟΥΜΕ ΤΗΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΟΥ ΑΛΛΟΥ ΚΑΙ ΝΑ ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΟΥΜΕ ΟΤΙ Η ΔΙΚΗ ΜΑΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΓΙΝΕΤΑΙ ΚΑΤΑΝΟΗΤΗ.

Άσκηση #1: Η σιωπηλή αφήγηση

Κατά την άσκηση αυτή θα χρειαστεί να αφηγηθείς μια ιστορία χωρίς ήχο. Δεν είναι παντομίμα. Μοιάζει περισσότερο με lip-syncing. Σχηματίζεις δηλαδή τις λέξεις με το στόμα σου, αλλά δεν τις προφέρεις. Βρες έναν φίλο και χρησιμοποίησε τα μάτια, το πρόσωπο, τα χέρια και το σώμα σου για να μεταφέρεις το μήνυμά σου. Στόχος είναι να κατανοήσει την ιστορία ακόμη κι αν δεν ακούσει λέξη.

Δώσε προσοχή στις αντιδράσεις του, όπως σηκωμένα φρύδια, μάτια που ανοίγουν διάπλατα, νεύματα. Τέτοιες λεπτές ενδείξεις θα σου δείξουν αν σε παρακολουθεί. Η άσκηση αυτή σε εκπαιδεύει να παρατηρείς και να συνδέεσαι με τους άλλους.

pexels Gabi Santana

Άσκηση #2: Πέτα το μπαλάκι

Συγκέντρωσε μερικά άτομα και εξασκήσου στο να μιλάς σε καθένα ξεχωριστά. Περίγραψε μια ιδέα σου στο πρώτο άτομο και μόλις τελειώσεις πέτα του το μπαλάκι. Εκείνο το κρατά για λίγο και έπειτα στο επιστρέφει. Συνεχίζεις με το επόμενο, με το οποίο μοιράζεσαι μια άλλη ιδέα κ.ο.κ. Καθώς περνάς από τον ένα συνομιλητή στον άλλο, συνειδητοποιείς ότι η οπτική επαφή είναι απαραίτητη, προκειμένου να βεβαιωθείς ότι όλοι θα πιάσουν την μπάλα. Η άσκηση σε εκπαιδεύει στην σκόπιμη και ουσιαστική οπτική επαφή.

Αντί να εστιάζεις στο αν έχεις «καλή» ή «κακή» οπτική επαφή, οι τεχνικές αυτές σε βοηθούν να αξιοποιήσεις δεξιότητες που ήδη διαθέτεις, αλλά δεν έχεις πλήρως αξιοποιήσει. Με την εξάσκηση, μπορείς να χτίσεις μυϊκή μνήμη για σίγουρη και ουσιαστική οπτική επαφή.