ΤΟ QUEUE RAGE ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΜΥΘΟΣ – ΔΕΣ ΠΩΣ ΘΑ ΤΟ ΑΠΟΦΥΓΕΙΣ

Γιατί οι ουρές αναμονής μπορεί να μας φτάσουν στα άκρα και πώς μπορούμε να τις διαχειριστούμε πιο ψύχραιμα στην καθημερινότητα;

Ουρές σε αεροδρόμια, λιμάνια, σούπερ μάρκετ, τράπεζες. Ουρές αυτοκινήτων στον δρόμο. Δημοσκόπηση του 2019 είχε δείξει ότι ο μέσος άνθρωπος περνά 47 μέρες της ζωής του περιμένοντας σε ουρές, με την κυκλοφοριακή συμφόρηση να απορροφά τον περισσότερο χρόνο. Νεότερα στοιχεία αναφέρουν ότι οι Βρετανοί χάνουν πάνω από δύο εβδομάδες ετησίως περιμένοντας να έρθει η σειρά τους. Καθόλου τυχαία η επιλογή χώρας, μιας και είναι γνωστό ότι οι Βρετανοί τα πάνε εξαιρετικά καλά στο... σπορ αυτό (χωρίς απαραίτητα να τους αρέσει).

Στην Ελλάδα, θεωρώ, ο χρόνος είναι περισσότερος, αν λάβουμε υπόψη τη γραφειοκρατική μας κουλτούρα, τη μεγαλύτερη εξάρτηση από φυσική παρουσία σε υπηρεσίες και φυσικά την κίνηση στους δρόμους. Αν και δεν υπάρχουν συγκεντρωτικά ερευνητικά δεδομένα, μετρήσεις δείχνουν ότι στην Αθήνα, ο μέσος οδηγός έχασε το 2025 143 ώρες ανά έτος λόγω συμφόρησης στις ώρες αιχμής

Σε μια προσπάθεια να ελέγξω τη βαρεμάρα, τον εκνευρισμό και μερικές φορές τα ανεξέλεγκτα νεύρα που μπορεί να προκαλέσει η αναμονή, άκουσα τη συνέντευξη του Dick Larson, καθηγητή στο MIT, ο οποίος φέρει το παρατσούκλι Dr. Queue, έπειτα από 30 χρόνια μελέτης της ψυχολογίας της αναμονής σε ουρές.

Τι μπορεί να οδηγήσει σε queue rage

Όπως εξηγεί στην αρχή της συνέντευξής του, το queue rage δεν είναι μύθος, αλλά πραγματικότητα. Η οργή αυτή μπορεί να εμφανιστεί ιδιαίτερα όταν παραβιάζεται η αρχή «first come, first serve», όταν δηλαδή κάποιος που ήρθε μετά από εμάς εξυπηρετείται πριν από εμάς. Με άλλα λόγια, το να παίρνει κάποιος τη σειρά μας μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να οδηγήσει ακόμη και σε βία. «Έχω παραδείγματα στα αρχεία μου με ανθρώπους που τραβούν όπλα εναντίον άλλων», λέει ο ειδικός.

Πολλές φορές, μάλιστα, δεν είναι τόσο η πραγματική διάρκεια της αναμονής που μας επηρεάζει, όσο το ψυχολογικό στρες ότι κάποιος που έφτασε μετά από εμάς μπορεί να βρει τρόπο να εξυπηρετηθεί πρώτος. Αυτό το αίσθημα αγανάκτησης, αυτό το αίσθημα αδικίας έχουμε άφθονο χρόνο να το σκεφτούμε όσο περιμένουμε, κάνοντάς το έτσι να φουντώνει.

iStock

Τα τελευταία 20 χρόνια, πολλές επιχειρήσεις στον χώρο των υπηρεσιών έχουν υιοθετήσει αυτό που αποκαλούν «single serpentine line», δηλαδή μια ενιαία, ελικοειδή ουρά όπως αυτή στα αεροδρόμια. Στην περίπτωση αυτή επιβάλλεται η αίσθηση δικαιοσύνης, γιατί ισχύει αυστηρά το «όποιος έρθει πρώτος, εξυπηρετείται πρώτος».

Πώς διαχειριζόμαστε τα νεύρα στις ουρές

Σωματική χαλάρωση

Όταν νιώθουμε τον θυμό να ανεβαίνει, μια πρώτη κίνηση είναι να διακόψουμε τη σωματική αυτή αντίδραση. Μπορούμε να πάρουμε αργές, βαθιές αναπνοές ή να κρατήσουμε ένα παγάκι. Εναλλακτικά, μπορείς να κάνεις λίγες περιστροφές του λαιμού ή των ώμων. Μια ακροάτρια του Larson αναφέρει ότι το να κουνιέται ελαφρά μπρος-πίσω την κρατά ήρεμη.

Νοητική απόσπαση

Απασχολούμε το μυαλό μας με κάτι άλλο, ώστε να σταματήσουμε να εστιάζουμε στην αναμονή. Μπορούμε να λύσουμε ένα σταυρόλεξο στο κινητό μας, να ακούσουμε μουσική ή, όπως προτείνει μια άλλη ακροάτρια, «έχω πάντα μαζί μου ένα κουβάρι και βελόνες και πλέκω όσο περιμένω».

«Όταν περιμένω στην ουρά, ειδικά σε ένα αεροδρόμιο, συνήθως πιάνω κουβέντα με κάποιον», συμπληρώνει ένας άλλος ακροατής. «Συχνά ανακαλύπτεις κάτι πραγματικά ενδιαφέρον για τον άλλο άνθρωπο και πριν το καταλάβεις, έχει έρθει η σειρά σου».

Αναπλαισιώνοντας την κατάσταση

Αντί να εστιάζουμε στην καθυστέρηση, ας προσπαθήσουμε να δούμε την αναμονή ως μια στιγμή αναγκαστικής «παύσης» μέσα στη μέρα. Ας τη δούμε ως μια ευκαιρία να ξεκουραστούμε, να ακούσουμε ένα podcast ή απλώς να παρατηρήσουμε τι συμβαίνει γύρω μας. Ζούμε σε μια εποχή που οι περισσότεροι τρέχουμε συνεχώς. Εκείνα τα πέντε λεπτά στην ουρά μπορεί τελικά να είναι η πιο ήρεμη στιγμή της ημέρας μας.

unsplash Hal Gatewood

Ο μικρόκοσμος της κοινωνίας

Η συμπεριφορά των ανθρώπων σε μια ουρά μοιάζει με μικρόκοσμο της κοινωνίας από την οποία προέρχονται. Όπως εξηγεί ο Larson, «στη Βρετανία, για παράδειγμα, ισχύει αυστηρά το “πρώτος έρχεται, πρώτος εξυπηρετείται”. Στην Ουάσιγκτον, οι δημόσιοι υπάλληλοι σχηματίζουν ουρά στο πεζοδρόμιο για να μπουν στο λεωφορείο τους με απόλυτη σειρά προτεραιότητας.

»Όσο πλησιάζεις προς τη Μεσόγειο, τα πράγματα λειτουργούν περισσότερο με τη λογική της “επιβίωσης του ισχυρότερου” και δίνεται λιγότερη προσοχή στο ποιος ήρθε πρώτος. Όταν αυτές οι διαφορετικές κουλτούρες βρεθούν στο ίδιο μέρος, η συνάντησή τους μπορεί να οδηγήσει σε queue rage».