ΣΕ ΞΕΚΟΥΡΑΖΕΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙ ΕΝΑ ΜΑΣΑΖ Ή ΕΙΝΑΙ Η ΙΔΕΑ ΣΟΥ;

Ένα μασάζ στην πλάτη μετά από μια απαιτητική μέρα μπορεί να είναι ακριβώς αυτό που χρειάζεσαι για να αφήσεις πίσω σου την ένταση. Ωστόσο, μια νέα μελέτη που εξέτασε τι συμβαίνει στο σώμα μετά από ένα μασάζ, δίνει μια άλλη εικόνα για την «απόλυτη» ξεκούραση.

Δεν είναι τυχαίο που ένα μασάζ στην πλάτη μετά από μια απαιτητική μέρα ρίχνει τους ρυθμούς. Οι πιέσεις και οι μαλάξεις στους σφιγμένους μυς για λίγα λεπτά μπορούν να διώξουν την ένταση και να σου δώσουν την αίσθηση ότι το σώμα επιτέλους χαλαρώνει. Τι συμβαίνει, όμως, εκείνη την ώρα στο νευρικό σύστημα; Και κυρίως, ξεκουράζεται πράγματι όλο το σώμα ή κάποια συστήματα απλώς αλλάζουν ρυθμό και εξακολουθούν να ανταποκρίνονται στα περιβαλλοντικά ερεθίσματα;

Μια νέα μικρή μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο Frontiers in Physiology, δίνει πιο καθαρή εικόνα για το μασάζ. Οι ερευνητές εξέτασαν πώς αντιδρά το σώμα στα πρώτα 15 λεπτά μετά από μια απαιτητική νοητική εργασία, συγκρίνοντας ανθρώπους που δέχτηκαν κλασικό μασάζ στην πλάτη με άτομα που απλώς ξεκουράστηκαν.

Οι μετρήσεις αποκάλυψαν πως το μασάζ πράγματι ρίχνει τους καρδιακούς παλμούς αισθητά, όμως ένας άλλος δείκτης που συνδέεται με τη δραστηριότητα του συμπαθητικού νευρικού συστήματος παραμένει αυξημένος.

Το μασάζ όντως ρίχνει τους παλμούς

Οι ερευνητές με επικεφαλής τον Maciej Lachowicz, επίκουρο καθηγητή και αναπληρωτή κοσμήτορα του Institute of Health Studies στο DSW Ideis University του Βρότσλαβ στην Πολωνία, μελέτησαν 48 υγιείς νεαρούς ενήλικες, μέσης ηλικίας περίπου 19,5 ετών.

Pexels Sergey Torbik

Αρχικά, οι συμμετέχοντες κάθισαν για πέντε λεπτά ώστε να καταγραφεί η κατάσταση ηρεμίας τους. Στη συνέχεια, εκτέλεσαν επί 8 λεπτά ένα απαιτητικό τεστ στον υπολογιστή, στο οποίο έπρεπε να αντιδρούν γρήγορα σε μεταβαλλόμενα οπτικά και ηχητικά ερεθίσματα. Όπως έδειξαν οι μετρήσεις, η διαδικασία αύξησε τόσο τους καρδιακούς παλμούς όσο και την ηλεκτρική αγωγιμότητα του δέρματος, έναν δείκτη που επηρεάζεται από τη δραστηριότητα των ιδρωτοποιών αδένων και ανταποκρίνεται γρήγορα σε ερεθίσματα, όπως το στρες και η σωματική επαφή.

Μετά το τεστ, οι μισοί συμμετέχοντες δέχθηκαν για 15 λεπτά κλασικό μασάζ στην πλάτη και οι υπόλοιποι ξάπλωσαν για το ίδιο χρονικό διάστημα χωρίς να τους αγγίζει κανείς. Οι ερευνητές κατέγραφαν διαρκώς και τους δύο δείκτες και παρατήρησαν ότι:

• Και στις δύο ομάδες, οι καρδιακοί παλμοί μειώθηκαν κατά τη διάρκεια της ανάπαυσης, ωστόσο η πτώση ήταν μεγαλύτερη στην ομάδα μασάζ.
• Κατά τη διάρκεια και των τριών πεντάλεπτων περιόδων που εξετάστηκαν, η ομάδα του μασάζ είχε χαμηλότερο καρδιακό ρυθμό. Στα τελευταία πέντε λεπτά, η διαφορά από την ομάδα που απλώς ξεκουραζόταν έφτασε περίπου τους 20 παλμούς το λεπτό.

«Ο μέσος καρδιακός ρυθμός ήταν περίπου 15-20 παλμούς το λεπτό χαμηλότερος στην ομάδα του μασάζ σε όλες τις πεντάλεπτες περιόδους αποκατάστασης», ανέφερε ο Lachowicz. Τόνισε όμως ότι τα ευρήματα δεν αποδεικνύουν μακροπρόθεσμα οφέλη για την υγεία ή βελτίωση της νοητικής απόδοσης.

Pexels Karolina Grabowska

Το αποτέλεσμα βρίσκεται σε συμφωνία με προηγούμενη έρευνα. Μια ανασκόπηση του 2019 έδειξε ότι ο καρδιακός ρυθμός και η αγωγιμότητα του δέρματος καταγράφουν διαφορετικές πλευρές του νοητικού φόρτου, ενώ μια μελέτη του 2020 διαπίστωσε ότι ένα σύντομο μασάζ στο άνω μέρος του σώματος προκαλεί καρδιαγγειακή χαλάρωση σε εργαστηριακές συνθήκες.

Λιγότεροι παλμοί δεν σημαίνουν πλήρης ξεκούραση

Η δεύτερη μέτρηση έδωσε διαφορετική εικόνα. Στην ομάδα που απλώς ξεκουράστηκε, η αγωγιμότητα του δέρματος μειώθηκε σταδιακά και τελικά έπεσε κάτω από τα αρχικά επίπεδα. Στην ομάδα του μασάζ, παρέμεινε αυξημένη και στα 15 λεπτά της αποκατάστασης. Στα δύο τελευταία πεντάλεπτα, η διαφορά από την ομάδα ελέγχου ήταν περίπου 3,3 έως 3,5 microsiemens (μονάδα μέτρησης της δερματικής αγωγιμότητας).

Η αγωγιμότητα του δέρματος συνδέεται με τη δραστηριότητα του συμπαθητικού νευρικού συστήματος, όμως δεν αποτελεί αποκλειστικό δείκτη στρες. Είναι ιδιαίτερα ευαίσθητη στα αισθητηριακά ερεθίσματα όπως η πίεση, η τριβή και η επαφή που συντελούνται στη διάρκεια ενός μασάζ.

Pexels KoolShooters

«Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι το μασάζ δεν συνδέεται απαραίτητα με μια συνολική κατάσταση φυσιολογικής χαλάρωσης», δήλωσε ο Lachowicz. «Διαφορετικά συστήματα του σώματος μπορούν να ανταποκρίνονται διαφορετικά κατά τη διάρκεια του μασάζ, επομένως ο χαμηλότερος καρδιακός ρυθμός δεν σημαίνει αυτόματα ότι ολόκληρο το σώμα έχει περάσει σε κατάσταση χαλάρωσης».

Η μελέτη είχε περιορισμούς

Η μελέτη ήταν μικρή και περιλάμβανε μόνο υγιείς νεαρούς ενήλικες, σε μία συνεδρία σε συνθήκες εργαστηρίου. Επιπλέον, η ομάδα ελέγχου δεν δέχθηκε κανένα άγγιγμα και, κατά συνέπεια, δεν μπορούμε να γνωρίζουμε αν η διαφορετική απόκριση οφειλόταν στις συγκεκριμένες τεχνικές του κλασικού μασάζ ή γενικότερα στη σωματική επαφή.

Οι ίδιοι οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η έρευνα γύρω από το μασάζ είναι δύσκολο να τυποποιηθεί, καθώς η πίεση, η τεχνική και η εμπειρία της επαφής διαφέρουν. Επιπρόσθετα, η αγωγιμότητα του δέρματος μπορεί να επηρεάζεται από μικρές κινήσεις και την ίδια την τριβή του μασάζ.