ΣΕ ΚΑΠΟΙΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑ ΤΗΣ ΑΓΓΛΙΑΣ Η ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ ΚΑΙ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΤΑΙΝΙΩΝ
Μια βρετανική μη κερδοσκοπική οργάνωση βοηθά τους ασθενείς να ξεφύγουν από το στρες και τη μονοτονία της ζωής στον νοσοκομειακό θάλαμο, προσφέροντάς τους τη δυνατότητα να παρακολουθούν πρόσφατες κινηματογραφικές επιτυχίες.
Αν έχεις περάσει ποτέ μεγάλο χρονικό διάστημα νοσηλευόμενος σε κάποιο νοσοκομείο, ξέρεις πολύ καλά πως η ζωή εκεί κυλά με εντελώς διαφορετικό ρυθμό. Οι ώρες είναι ατελείωτες, οι ενοχλήσεις και οι πόνοι γίνονται ακόμα πιο ανυπόφοροι λόγω της απραξίας και μέρα με τη μέρα χάνεις την επαφή με τον έξω κόσμο – ενδεχομένως και με τον εαυτό σου. Τα επισκεπτήρια οπωσδήποτε βοηθούν, μια βόλτα εντός ή εκτός του κτιρίου μπορεί κάπως να σου φτιάξει η διάθεση, όμως ο χρόνος συνεχίζει να κυλά βασανιστικά αργά.
Τις σκέψεις αυτές έκανε η Christine Hill, εργαζόμενη στο νοσοκομείο St. Thomas στο κεντρικό Λονδίνο και λάτρης του κινηματογράφου, μια ζεστή καλοκαιρινή μέρα του 1999, ενώ παρατηρούσε ορισμένους νοσηλευόμενους που οι νοσηλεύτριες είχαν βγάλει στον υπαίθριο χώρο της κλινικής για προαυλισμό. Καθισμένοι στα αναπηρικά τους αμαξίδια, οι άνθρωποι αυτοί κοίταζαν για ώρα τα καραβάκια που ανεβοκατέβαιναν τον Τάμεση.
«Έμοιαζαν σα να παρακολουθούν κάποια ταινία στο σινεμά», είπε η Hill μιλώντας στους NY Times και εξήγησε πως η εικόνα αυτή την έκανε να νιώσει όπως όταν η ίδια βρισκόταν σε κάποια κινηματογραφική αίθουσα. Από εκείνη τη στιγμή, έβαλε σκοπό να μεταφέρει το ίδιο αυτό συναίσθημα στους ασθενείς.
Σινεμά στο νοσοκομείο: Μια ιδέα για πολλά βραβεία
Πολύ άμεσα το πρότεινε στους γιατρούς του νοσοκομείου – που δεν είχαν όλοι θετική αντίδραση, λέγοντας πως «αν κάποιος είναι αρκετά καλά για να πάει στο σινεμά, είναι και αρκετά καλά για να πάει στο σπίτι του». Εκείνη, όμως, επέμεινε και αφού βρήκε μια αίθουσα διαλέξεων στο St. Thomas στην οποία χωρούσε κινηματογραφική οθόνη, προτζέκτορας και καθίσματα, άρχισε να συγκεντρώνει χρήματα για να κάνει πραγματικότητα τη μη κερδοσκοπική οργάνωση MediCinema.
Η Hill έδωσε μεγάλη σημασία στο πώς ένας τέτοιος χώρος θα μπορούσε να ανταποκριθεί στις ιατρικές ανάγκες των ασθενών, φρόντισε ζητήματα όπως η διαρροή ήχου, γιατί «δεν γινόταν να ακούγονται οι μάχες των Star Wars την ώρα που στη διπλανή αίθουσα πραγματοποιούνταν κάποιο χειρουργείο» και ανέλαβε το πρόγραμμα των προβολών. Τον Δεκέμβριο του 1999 οι πόρτες του πρώτου σινεμά σε νοσοκομείο της Αγγλίας –και της Ευρώπης ολόκληρης, για να είμαστε ακριβείς– άνοιξαν με την οικογενειακή κωμωδία «Αστυνόμος Σαΐνης».
Το πρώτα χρόνια, καθώς οι εταιρείες διανομής φοβούνταν πως η προβολή ταινιών σε τέτοιους χώρους θα αύξανε τον κίνδυνο πειρατείας, έδιναν κόπιες στο MediCinema έναν μήνα μετά τους κινηματογράφους. Σήμερα, οι ίδιες εταιρείες μπορεί να δώσουν κόπιες προεπισκόπησης, επιτρέποντας στους ασθενείς να δουν τις ταινίες ακόμα κι έναν μήνα νωρίτερα πριν εμφανιστούν στα σινεμά – και μιλάμε για κανονικές, blockbuster ταινίες, όπως π.χ. η «Οδύσσεια» του Νόλαν.
Σχεδόν τριάντα χρόνια μετά, το MediCinema έχει γίνει τόσο σεβαστός θεσμός στη βρετανική βιομηχανία παραγωγής ταινιών, που πέρσι κέρδισε βραβείο BAFTA –το βρετανικό ανάλογο του Όσκαρ– για την εξαιρετική προσφορά του στον κινηματογράφο.
Μάλιστα, το πρόγραμμα επεκτάθηκε σε πόλεις έξω από το Λονδίνο: Τον περασμένο μήνα άνοιξε μια ακόμα αίθουσα MediCinema στην Πανεπιστημιούπολη του NHS Foundation Trust όπου στεγάζονται διάφορες νοσοκομειακές κλινικές. Εκεί υπεύθυνος προβολών έχει αναλάβει ο Simon Hickson, ένας πρώην ηθοποιός της παιδικής βρετανικής τηλεόρασης, ο οποίος είπε στους NY Times πως φροντίζει να επιλέγει ταινίες διαφόρων θεματικών, εκτός από θρίλερ.
Τέσσερα βράδια την εβδομάδα, λοιπόν, σε 9 νοσοκομεία της Αγγλίας, της Σκωτίας και της Ουαλίας, οι ασθενείς που έχουν τη δυνατότητα να μετακινηθούν (με τα πόδια, με αμαξίδιο ή φορείο), περιμένουν το κάλεσμα για movie-night! Όσο γι’ αυτούς που δεν μπορούν να βγουν από το δωμάτιο αλλά επιθυμούν να δουν ταινία, το πρόγραμμα έχει τη δυνατότητα να «μεταφερθεί» μέσω οθόνης εκεί.
O Hickson δεν θα ξεχάσει μία ασθενή που νοσηλευόταν με καρκίνο τελικού σταδίου και λυπήθηκε όταν έμαθε ότι ίσως δεν προλάβει να δει την ταινία «Bohemian Rhapsody» που θα προβαλλόταν μερικές εβδομάδες μετά. Εκείνος επικοινώνησε με την εταιρεία παραγωγής που έστειλε αμέσως κόπια της ταινίας για ιδιωτική προβολή. Το επόμενο βράδυ την άκουσε μαζί με την οικογένειά της από το δωμάτιο να τραγουδά το «We Are the Champions».
Τα οφέλη του σινεμά στο νοσοκομείο
Η χαρά μιας κινηματογραφικής προβολής δεν είναι στιγμιαία. Σίγουρα για λίγες ώρες ο ασθενής μπορεί να χαλαρώσει, να ξεχαστεί, να βάλει σε δεύτερη μοίρα τις ενοχλήσεις και τους πόνους του – αυτό δεν είναι λίγο. Η επαφή με την τέχνη –και αυτό επιβεβαιώνεται όλο και περισσότερο από την επιστήμη – μπορεί να έχει πραγματικά, μετρήσιμα οφέλη για την υγεία. Όπως λέει η Daisy Fancourt, καθηγήτρια του University College London που έχει ασχοληθεί σε βάθος με τη σχέση κουλτούρας και υγείας, γίνεται όλο και πιο σαφές ότι «η εμπειρία του ασθενούς επηρεάζει την έκβαση της υγείας του».
Φυσικά, δεν είναι για όλους τους ανθρώπους το ίδιο εύκολο να απολαύσουν μια τέτοια εμπειρία ενώ νοσηλεύονται. Συχνά, για παράδειγμα, προκύπτει σε κάποιον μια έκτακτη επιδείνωση και πρέπει να φύγει από την αίθουσα. Όμως το συνολικό πρόσημο παραμένει παραπάνω από θετικό για όλους. Οι μικροί ασθενείς φεύγουν από την κινηματογραφική αίθουσα λάμποντας και οι μεγάλοι έχοντας κάτι ενδιαφέρον να συζητήσουν την επόμενη ημέρα. Το μόνο παράπονο όλων; Ότι δεν προσφέρεται ποπ κορν!