ΠΟΙΟΣ ΚΑΝΕΙ ΤΙ ΣΤΟ ΣΠΙΤΙ; Η ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΠΟΥ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ ΝΑ ΚΑΝΕΙ ΚΑΘΕ ΖΕΥΓΑΡΙ

Ποιανού δουλειά είναι να αδειάσει το πλυντήριο; Aν αυτή η φράση σου θυμίζει κάτι, το συγκεκριμένο άρθρο είναι για εσένα και για όσους έχουν φτάσει στα όριά τους με τις υποχρεώσεις της οικογενειακής ζωής.

«Τρεις μέρες έχει μείνει η ανακύκλωση έξω από την πόρτα», την ακούω να μου λέει έξαλλη. «Σήμερα το πρωί έβγαλα φωτογραφία τη σακούλα και του την έστειλα. Μου απάντησε πως ούτε που την πρόσεξε. Δεν θα ασχοληθώ εγώ – αυτό είναι δική του δουλειά!» Έπειτα πέταξε κάτι «γαλλικά» και μου είπε ότι έπρεπε να με κλείσει γιατί μόλις είχε φτάσει στον κτηνίατρο. Εδώ και μέρες η σκυλίτσα τους είναι άτονη και είχε ανησυχήσει.

Καθώς μιλάμε με τη φίλη μου καθημερινά στο τηλέφωνο, ξέρω πoλύ καλά πως το προηγούμενο απόγευμα είχε πάει την κόρη τους στον οδοντίατρο, ενώ το βράδυ διάβαζε για ώρες Ιστορία με τον γιο τους. Εννοείται πως νωρίτερα εκείνη τη μέρα δούλευε και μετά έπρεπε να μαγειρέψει. Με απλά λόγια: Είναι κουρασμένη. Όπως είμαστε οι περισσότεροι νέοι γονείς –συνηθέστερα οι γυναίκες– όταν δεν έχουμε ιδιαίτερη βοήθεια για τα παιδιά και το σπίτι. Και το να προσθέτει κανείς άλλο ένα «πρέπει» στην ήδη φορτωμένη ρουτίνα μας μπορεί πραγματικά να μας εξοργίσει.

«Δεν υπάρχει λόγος για τόσα νεύρα», ήταν η δική του απάντηση στο ξέσπασμά της. Η αλήθεια είναι αυτή – τα νεύρα μπορεί να δικαιολογούνται όταν φτάνεις στα όρια του burnout, όμως δεν δίνουν λύση. Μία κάποια λύση μπορεί να δώσει το να ξεκαθαρίζεις έγκαιρα στη συντροφική ζωή ποιες δουλειές είσαι ή δεν είσαι διατεθειμένος να αναλάβεις. Και να επιστρέφεις στη συζήτηση αυτή κάθε φορά που προκύπτει μια νέα υποχρέωση.

ΠΩΣ ΠΕΡΙΜΕΝΟΥΜΕ ΝΑ ΕΧΟΥΝ ΟΙ ΜΠΑΜΠΑΔΕΣ ΠΛΗΡΗ ΕΙΚΟΝΑ ΤΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ, ΑΝ ΔΕΝ ΠΕΡΝΟΥΝ ΠΟΛΥ ΧΡΟΝΟ ΜΕ ΑΥΤΑ;

Μπορεί να μην είναι ευχάριστο – σίγουρα δεν είναι καθόλου σέξι, όμως είναι ένας τρόπος να διατηρείται κάποια δικαιοσύνη και να προστατεύεται τόσο η ψυχική ηρεμία σου όσο και η ίδια η σχέση.

5 συμβουλές για περισσότερη δικαιοσύνη στην οικογενειακή ζωή

Σε ένα πολύ επίκαιρο άρθρο, ο Guardian ζήτησε από ειδικούς –ψυχοθεραπευτές και οικογενειακούς συμβούλους– να δώσουν τις δικές τους συμβουλές για να προλάβει ένα ζευγάρι τον κίνδυνο του burnout (ή ακόμα και του διαζυγίου). Συγκέντρωσα επιγραμματικά τις πιο χρήσιμες από αυτές.

Η νοητική εξουθένωση είναι προάγγελος της σωματικής: Αναγνώρισέ την έγκαιρα

Το έχεις καταλάβει και οι ειδικοί το επιβεβαιώνουν πως υπάρχουν τρεις κατηγορίες «οικιακών εργασιών»: αυτές που απαιτούν σωματικό κόπο, π.χ. το να αδειάσεις το πλυντήριο, αυτές που απαιτούν πνευματικό κόπο, π.χ. το να πρέπει να θυμάσαι και να προγραμματίζεις τα πάντα, και αυτές που απαιτούν… όλο σου το συναίσθημα, π.χ. το να κάθεσαι για ώρες στο πάτωμα με την έφηβη κόρη σου που κλαίει και σου λέει, χωρίς κι εκείνη να ξέρει γιατί, πως δεν αντέχει άλλο.

Η νοητική εξουθένωση έρχεται όταν «κουβαλάς» όλα τα παραπάνω ταυτόχρονα – όταν όλο γίνεται πλέον πάρα πολύ. Όταν νιώθεις ότι το σπίτι σε πνίγει, όταν αναρωτιέσαι πώς έπεσες σε αυτή την παγίδα. Όταν δεν κοιμάσαι καλά, όταν δεν έχεις χρόνο να φροντίσεις το σώμα σου, να περιποιηθείς τον εαυτό σου. Όταν αρχίζεις να βυθίζεσαι στη θλίψη και σκέφτεσαι πως ίσως η ζωή σου να ήταν πιο εύκολη αν χώριζες.

Η νοητική εξουθένωση, λένε οι ειδικοί, προηγείται της σωματικής και έχει την ιδιότητα να σου στερεί τη χαρά της στιγμής, αυτού που ζεις σήμερα, γιατί διαρκώς σκέφτεσαι τι πρέπει να γίνει μετά. Και, βέβαια, αυτό αφορά και τους δύο, είτε κανείς οργανώνει τις πρακτικές δουλειές του σπιτιού, είτε πρέπει να ασχοληθεί την κάλυψη των εξόδων.

Υπάρχει ανάγκη για πιο δίκαιες πολιτικές: Απαίτησέ τις

Όταν έχει καθιερωθεί η άδεια λοχείας και μητρότητας να αφορά κυρίως τις γυναίκες –μόλις τα τελευταία χρόνια ξεκίνησε να ισχύει και κάποια άδεια πατρότητας–, αυτονόητα η φροντίδα των παιδιών θεωρείται από την κοινωνία γυναικεία υπόθεση. Πώς περιμένουμε, λοιπόν, οι μπαμπάδες να έχουν πλήρη εικόνα των αναγκών των παιδιών –του πότε τα φορμάκια δεν τους κάνουν πια ή το γάλα έχει τελειώσει– αν δεν περνούν εξίσου μεγάλο χρονικό διάστημα με αυτά;

ΚΑΠΟΙΑ ΣΤΙΓΜΗ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ «ΧΩΝΕΨΟΥΜΕ» ΠΩΣ Ο ΑΝΤΡΑΣ ΜΕΣΑ ΣΤΟ ΣΠΙΤΙ ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΒΟΗΘΑΕΙ, ΑΛΛΑ ΝΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΕΙ ΟΠΩΣ Η ΓΥΝΑΙΚΑ.

Αυτή είναι μια κατάσταση που στην οικογένεια με τα χρόνια θεμελιώνεται, ακόμα κι όταν τα παιδιά έχουν πια μεγαλώσει. Εφόσον βλέπουμε ότι δεν λειτουργεί, δεν είναι δυνατόν να καθόμαστε με τα χέρια σταυρωμένα και να περιμένουμε από την εκάστοτε κυβέρνηση να εφαρμόσει πιο δίκαιες πολιτικές. Χρειάζεται να τις απαιτήσουμε και να βρίσκουμε τρόπο να τις εφαρμόζουμε ο καθένας στην οικογένειά του.

Μίλα εσύ για όσα δεν σου είπαν όταν έπρεπε

Πριν αποκτήσεις παιδί, ή ακόμα και κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, όλοι θα σου πουν τι δυσκολίες μπορεί να έχει αυτή, πόση σημασία έχει να θηλάζει η μαμά, να κοιμάται όταν κοιμάται το μωρό κ.λπ. Κανείς, όμως, δεν θα σου πει πως στο τέλος μιας εξαντλητικής ημέρας ο άντρας σου θα έρθει στο σαλόνι και θα γκρινιάξει που ξέχασει να πάρεις από το σούπερ μάρκετ τις μπάρες πρωτεΐνης του. Κι ότι εσύ εκείνη τη στιγμή θα εκραγείς σαν την Αίτνα, απαριθμώντας όσα έκανες ή σου συνέβησαν back-to-back όλες τις προηγούμενες ώρες, όσο εκείνος έλειπε στη δουλειά, και πως το τελευταίο που χρειάζεσαι τη δεδομένη στιγμή είναι να έχεις να φροντίσεις ένα ακόμα μωρό! (Η επιλογή των φύλων είναι στερεοτυπική, λόγω της άδειας μητρότητας που λέγαμε παραπάνω, προφανώς μπορεί το ίδιο σενάριο να ισχύει και με αντίστροφα φύλα).

Κάποια στιγμή χρειάζεται όλοι –άντρες και γυναίκες– να καταλάβουμε πως το να ετοιμάζουμε γεύματα, να συμπληρώνουμε λίστες σούπερ μάρκετ, να κλείνουμε ραντεβού με δασκάλους και γιατρούς, να αδειάζουμε τα καλαθάκια των σκουπιδιών, να ράβουμε σκισμένες φόρμες, να ανακουφίζουμε το παιδί που γύρισε λυπημένο από το σχολείο, να διαβάζουμε μαζί του ορθογραφία, Αγγλικά και Ιστορία, να το πηγαινοφέρνουμε στις απογευματινές δραστηριότητες, να τσακωνόμαστε για το φαγητό που ετοιμάσαμε αλλά δεν θέλει να φάει, να ξεχωρίζουμε ποια ρούχα του κάνουν και ποια όχι, να θυμόμαστε να πλύνουμε τα λούτρινα που παίρνει στο κρεβάτι και να του κόβουμε τα νύχια ενώ ουρλιάζει πως δεν θέλει, δεν είναι λιγότερο σημαντική δουλειά από αυτήν που κάνει ο/η σύντροφος τις ίδιες ώρες εκτός σπιτιού.

Και κάποια στιγμή πρέπει να «χωνέψουμε» πως ο άντρας στο σπίτι δεν πρέπει να «βοηθάει», αλλά να λειτουργεί ακριβώς όπως η γυναίκα.

Εικονογράφηση: Ελένη Καστρινογιάννη

Όπως χαρακτηριστικά λέει στον Guardian ένας ειδικός, το σπίτι είναι ένας οργανισμός στον οποίο χρειάζεται να δουλεύουν όλοι εξίσου για έναν κοινό σκοπό. Δεν γίνεται, λοιπόν, ο ένας να αράζει με το κινητό στον καναπέ και ο άλλος να αδειάζει το πλυντήριο. Σε έναν οργανισμό που θα συνέβαινε αυτό, ο πρώτος πιθανότατα θα έχανε τη δουλειά του.

Ο χρόνος αυτού που «βγάζει» περισσότερα είναι πιο πολύτιμος; Ακύρωσε τον μύθο

Αυτή κι αν είναι μια φαύλη ιδέα που επικρατεί στα περισσότερα ζευγάρια: Ο ένας «προσφέρει» χρήμα, άρα ο άλλος προσφέρει «έργο». Ακόμα κι αν αυτό το έργο απαιτεί διπλάσιο χρόνο από όσον αφιερώνει ο πρώτος στη δουλειά του. Πρόσεξε, όμως, γιατί η αντίληψη αυτή είναι λάθος: Η μέρα έχει 24 ώρες για όλους. Και όλοι χρειαζόμαστε τον ίδιο χρόνο χαλάρωσης και φροντίδας του εαυτού μας, ανεξάρτητα από το πόσα χρήματα φέρνουμε στο σπίτι.

Ποτέ δεν είναι αργά για μια σοβαρή κουβέντα – που θα επαναλαμβάνεται τακτικά

Οι δουλειές στο σπίτι αυξάνονται σταθερά –και ύπουλα– όσο αυξάνονται τα μέλη και τα χρόνια. Όταν είστε δύο, ακόμα κι αν ο ένας κάνει πιο πολλές δουλειές, μένει πάντα χώρος για ξεκούραση. Όταν μπαίνει ένα τρίτο μέλος, είναι απαραίτητο η «τράπουλα να μοιραστεί» ξανά: Τι θα κάνεις πλέον εσύ, τι εγώ. Και χρειάζεται να «ξαναμοιράζεται» κάθε φορά που οι ισορροπίες χαλάνε. Γιατί πάντα θα προκύπτει κάτι «νέο»: Το σχολείο, για παράδειγμα, θα καλέσει τη μαμά αν το παιδί ξέχασε το τσαντάκι με το κολατσιό. Κι εκείνη θα παρατήσει ό,τι κάνει για να του το πάει. Αυτή είναι μια «έξτρα» δουλειά που ίσως δεν έχει συμφωνηθεί, όμως ποτέ δεν είναι αργά.

Βρες, λοιπόν, μια χρονική στιγμή που είστε και οι δύο ήρεμοι και ξεκίνα την κουβέντα ως εξής: μην απαριθμήσεις όσα κάνεις μέσα στη μέρα. Επικεντρώσου πρώτα στα όνειρα και τους στόχους σου. Ξεκίνα από εκεί και μετά μίλα για το πρόγραμμά σου και το πώς νιώθεις γι' αυτό. Έπειτα, δώσε τον ίδιο χρόνο και στον άλλον να μιλήσει.

Συμφωνήστε μαζί ως προς τις δουλειές που πρέπει οπωσδήποτε να γίνονται: π.χ. το μαγείρεμα. Και στο τι ακριβώς πρέπει να περιλαμβάνει η κάθε δουλειά, π.χ. το φαγητό πρέπει να είναι έτοιμο συγκεκριμένη ώρα για να τρώνε και τα παιδιά και να είναι υγιεινό. Επίσης, μαγείρεμα σημαίνει και καθάρισμα – πλύσιμο πιάτων, καθάρισμα κουζίνας κ.λπ. Τέλος, καταλήξτε ποιος από τους δύο αναλαμβάνει τι – και πότε. Επίσης, ενημερώστε έγκαιρα πότε κάποιος θα λείπει, π.χ. σε ένα επαγγελματικό ταξίδι, ώστε να προγραμματιστούν σωστά και οι δουλειές εκείνων των ημερών.

Τέλος –και να κάτι ακόμα που ξεχνάμε!– βάλτε και τα παιδιά στο «παιχνίδι». Πολλούς γονείς τους «παίρνει η μπάλα» τόσο πολύ που, καθώς τα χρόνια περνούν και οι ρόλοι κατοχυρώνονται, ξεχνούν πως τα παιδιά είναι πλέον σε ηλικία που μπορούν μια χαρά να αναλαμβάνουν όλο και περισσότερες δουλειές: εννοείται το στρώσιμο των κρεβατιών τους, το καθάρισμα των γραφείων τους, η προετοιμασία του κολατσιού τους για την επόμενη μέρα, αλλά το άπλωμα των ρούχων ή το τάισμα του σκύλου. Μπορεί να εκπλαγείς από το πόσο αυτό θα σε «ξαλαφρώσει» και θα αφήσει περισσότερο χρόνο για ανάσες.