ΤΟ ΣΩΜΑ ΜΑΣ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ «ΣΕΡΒΙΣ» ΚΑΙ ΑΥΤΟ ΛΕΓΕΤΑΙ ΑΣΚΗΣΗ

Γιατί η άσκηση αποτελεί τη σημαντικότερη θεραπευτική παρέμβαση για τον μυοσκελετικό πόνο και πώς μπορεί να προσφέρει μόνιμη βελτίωση;

Ζούμε στην εποχή της ταχύτητας και της άμεσης ικανοποίησης. Θέλουμε τα πάντα εδώ και τώρα. Γρήγορες απαντήσεις, άμεσα αποτελέσματα και, όταν πρόκειται για την υγεία μας, μια λύση που θα εξαφανίσει τον πόνο όσο το δυνατόν πιο εύκολα.

Έτσι, όταν εμφανίζεται ένας μυοσκελετικός πόνος, ιδιαίτερα αν επιμένει, η πρώτη μας σκέψη είναι συνήθως να βρούμε το «γρήγορο φάρμακο». Αναζητούμε τη χειρουργική επέμβαση που θα λύσει οριστικά το πρόβλημα, το χάπι που θα εξαφανίσει τον πόνο ή το συμπλήρωμα που υπόσχεται θεαματικά αποτελέσματα.

Στην πραγματικότητα, όμως, αυτή η λογική αυτή μας απομακρύνει από τη σημαντικότερη θεραπευτική παρέμβαση που διαθέτουμε και δεν είναι άλλη από την άσκηση. Η άσκηση δεν αποτελεί απλώς ένα μέσο αποκατάστασης, δεν περιορίζεται στην προσωρινή ανακούφιση των συμπτωμάτων, αλλά αντιμετωπίζει τις αιτίες του προβλήματος, βελτιώνοντας τη λειτουργία του σώματος και δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για ένα αποτέλεσμα που διαρκεί.

Φροντίζουμε τα πάντα, εκτός από το σώμα μας

Υπάρχει μια χαρακτηριστική αντίφαση στον τρόπο που ζούμε. Τι σημαίνει αυτό; Για παράδειγμα, φροντίζουμε σχολαστικά το αυτοκίνητό μας, δεν παραλείπουμε το σέρβις, αλλάζουμε λάδια στην ώρα τους, χρησιμοποιούμε τα καλύτερα καύσιμα. Το ίδιο κάνουμε και με το κινητό μας τηλέφωνο. Το προστατεύουμε με θήκες, προσέχουμε την μπαταρία του, το αναβαθμίζουμε τακτικά.

Το σώμα μας, όμως; Θεωρούμε δεδομένο ότι θα λειτουργεί πάντα σωστά, μέχρι τη στιγμή που θα εμφανιστεί ο πόνος και τότε μόνο αναζητούμε λύσεις. Το σώμα μας χρειάζεται την ίδια, αν όχι μεγαλύτερη φροντίδα από κάθε άλλο πολύτιμο αντικείμενο της ζωής μας και το δικό του «σέρβις» είναι η συστηματική άσκηση.

iStock

Δεν υπάρχει γρήγορος δρόμος

Η αλήθεια δεν είναι πάντα ευχάριστη. Δεν υπάρχει μία μαγική άσκηση που θα εξαφανίσει τον πόνο μέσα σε λίγες ημέρες, ούτε μια μέθοδος που θα αλλάξει το σώμα χωρίς προσπάθεια. Η πραγματική αποκατάσταση απαιτεί χρόνο, συνέπεια και υπομονή.

Στην αρχή, η διαδικασία μπορεί να είναι δύσκολη. Πολλοί φοβούνται ότι η κίνηση θα επιδεινώσει τον πόνο ή απογοητεύονται επειδή τα αποτελέσματα δεν έρχονται άμεσα. Ωστόσο, ακριβώς όπως χρειάστηκε χρόνος για να δημιουργηθεί το πρόβλημα, έτσι χρειάζεται χρόνος και για να αποκατασταθεί.

Το σώμα πρέπει να μάθει να κινείται ξανά σωστά. Οι μύες, οι αρθρώσεις και το νευρικό σύστημα χρειάζονται επαναλαμβανόμενα ερεθίσματα ώστε να δημιουργήσουν νέα πρότυπα κίνησης. Με άλλα λόγια, χρειάζεται να αποκτήσουν μια νέα «μνήμη». Μόνο τότε οι αλλαγές παγιώνονται και το αποτέλεσμα γίνεται πραγματικά μόνιμο.

iStock

Οι εύκολες λύσεις και οι δικαιολογίες

Στην αναζήτηση της γρήγορης θεραπείας, συχνά επηρεαζόμαστε από ιστορίες τρίτων. «Ένας γνωστός μου έκανε μια ένεση και έγινε καλά». «Ο φίλος μου πήρε ένα συγκεκριμένο φάρμακο και δεν ξαναπόνεσε». «Κάποιος έκανε μια επέμβαση και σε μία εβδομάδα ήταν καινούργιος».

Τέτοιες αφηγήσεις δημιουργούν την ψευδαίσθηση ότι υπάρχει μια εύκολη λύση για όλους. Ωστόσο, κάθε άνθρωπος είναι διαφορετικός. Η αιτία του πόνου, η φυσική κατάσταση, οι καθημερινές συνήθειες και ο τρόπος ζωής διαφέρουν από άτομο σε άτομο.

Πολλές φορές, αυτές οι ιστορίες λειτουργούν περισσότερο ως δικαιολογίες που μας επιτρέπουν να αποφύγουμε τη δέσμευση και την προσωπική προσπάθεια που απαιτεί η ουσιαστική αλλαγή.

iStock

Η θεραπεία απαιτεί συμμετοχή

Η αντιμετώπιση των μυοσκελετικών προβλημάτων δεν εξαρτάται μόνο από τον επαγγελματία υγείας. Προϋποθέτει και τη δική μας ενεργή συμμετοχή.

Αυτό σημαίνει ότι χρειάζεται:

• Να εντάξουμε την άσκηση στη ζωή μας ως σταθερή συνήθεια και όχι ως περιστασιακή λύση.
• Να αλλάξουμε καθημερινές συμπεριφορές που επιβαρύνουν το σώμα μας, όπως ο τρόπος που καθόμαστε, στεκόμαστε, σηκώνουμε βάρη ή κοιμόμαστε.
• Να εμπιστευτούμε επαγγελματίες και όχι πληροφορίες που κυκλοφορούν ανεξέλεγκτα στο διαδίκτυο ή βασίζονται σε προσωπικές εμπειρίες τρίτων.

Η αλήθεια είναι ότι αυτή η προσέγγιση απαιτεί περισσότερη προσπάθεια από ένα χάπι ή μια γρήγορη λύση. Είναι όμως η μόνη που μπορεί να οδηγήσει σε πραγματική και μακροχρόνια βελτίωση.

Ο Νικόλαος Παγούνης είναι Κινησιολόγος, Κινησιοθεραπευτής, Σύμβουλος Χρόνιου Μυοσκελετικού Πόνου με εξειδίκευση στην Ιατρική της Άσκησης και στην Αθλητική Φυσικοθεραπεία.