ΕΜΦΡΑΓΜΑ: ΤΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΑΝΑΜΕΣΑ ΣΕ ΑΝΤΡΕΣ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΔΙΑΦΕΡΟΥΝ

Τα συμπτώματα ενός εμφράγματος μπορούν να διαφέρουν σημαντικά ανάμεσα σε άντρες και γυναίκες. Αν και ορισμένα βασικά συμπτώματα είναι κοινά, οι γυναίκες συχνά βιώνουν πιο «αθόρυβα» ή άτυπα σημάδια, τα οποία μερικές φορές περνούν απαρατήρητα ή συγχέονται με άλλες, λιγότερο σοβαρές, παθήσεις.

Μέχρι πρόσφατα, είχαμε στο μυαλό μας ότι είναι πιο συνηθισμένο για τους άντρες να παθαίνουν έμφραγμα και να χάνουν τη ζωή τους από αυτό. Όμως, τα νέα δεδομένα λένε ότι το έμφραγμα είναι πολύ συχνό και στις γυναίκες, ειδικά μετά την εμμηνόπαυση, όταν τα οιστρογόνα αποσύρουν την προστατευτική τους δράση, και μάλιστα αποτελεί μια πολύ συχνή αιτία θανάτου, πιο συχνή από τον καρκίνο του μαστού.

Ο λόγος που είχαμε αυτή τη λανθασμένη πεποίθηση είναι ότι τα συμπτώματα στις γυναίκες είναι πολύ συχνά διαφορετικά σε σχέση με τους άντρες, οπότε το έμφραγμα υποδιαγιγνώσκεται. Μάλιστα, μεγάλη μελέτη του Βρετανικού Ιδρύματος Καρδιολογίας έδειξε πως στη Μεγάλη Βρετανία οι γυναίκες λαμβάνουν θεραπεία εμφράγματος καθυστερημένα λόγω διάγνωσης που τίθεται αργότερα, είναι λιγότερο πιθανό να έχουν επεμβατική αντιμετώπιση για τη διερεύνηση της νόσου τους και ακόμη και όταν πάρουν εξιτήριο, δεν τους παρέχεται  η πλήρης προληπτική για νέο επεισόδιο αγωγή.

Οι ερευνητές εκτίμησαν πως 8.243 γυναίκες σε Αγγλία και Ουαλία έχουν πεθάνει μέσα σε μια δεκαετία, ενώ θα είχαν επιζήσει αν είχαν λάβει την ίδια φροντίδα με τους άντρες. Η ίδια μελέτη αποκαλύπτει ότι οι γυναίκες αργούν να ζητήσουν ιατρική βοήθεια όταν έχουν συμπτώματα, γεγονός που μεταφράζεται σε 7 ώρες και 12 λεπτά για να πάνε στο νοσοκομείο, χρόνο υπερδιπλάσιο από τους άντρες που κάνουν 3 ώρες και 30 λεπτά.

iStock

Οι γυναίκες μπορεί να επισκεφτούν το νοσοκομείο με «άτυπα» συμπτώματα, όπως αίσθημα αδυναμίας, δύσπνοια ή γαστρεντερικά ενοχλήματα, σε αντίθεση με τον τυπικό πόνο στο στήθος των αντρών.

Τα διαφορετικά συμπτώματα σε άντρες και γυναίκες

Αν και ο πόνος, η δυσφορία ή η πίεση στο στήθος παραμένει το πιο συνηθισμένο σύμπτωμα εμφράγματος τόσο στους άντρες όσο και στις γυναίκες, οι τελευταίες συχνά περιγράφουν αυτόν τον πόνο περισσότερο ως πίεση ή σφίξιμο, και είναι εξίσου πιθανό να υποστούν έμφραγμα χωρίς να νιώσουν καθόλου πόνο στο στήθος.

Ας δούμε όμως πώς, σύμφωνα με τη Mayo Clinic, διαφέρουν τα συμπτώματα του εμφράγματος ανάμεσα σε άντρες και γυναίκες.

Άντρες: Η «κλασική» εικόνα

• Έντονος πόνος στο στήθος: Αίσθημα βάρους ή συνθλιπτικός πόνος (συχνά περιγράφεται σαν «ένας ελέφαντας να κάθεται στο στήθος»).
• Αντανάκλαση πόνου: Πόνος που απλώνεται χαρακτηριστικά στον αριστερό βραχίονα.
• Δύσπνοια: Δυσκολία στην αναπνοή που συνήθως συνοδεύει άμεσα τον πόνο στο στήθος.
• Κρύος ιδρώτας.

iStock

Γυναίκες: Το «σιωπηλό» έμφραγμα

• Αντανακλαστικός πόνος: Πόνος στον αυχένα, το σαγόνι, τους ώμους, το άνω μέρος της πλάτης ή το άνω μέρος του στομάχου.
• Πόνος στα άκρα: Πόνος στο ένα ή και στα δύο χέρια.
• Αναπνευστικά προβλήματα: Δύσπνοια.
• Γαστρεντερικά συμπτώματα: Ναυτία, εμετός, ή αίσθημα καούρας και δυσπεψίας.
• Άλλα γενικά συμπτώματα: Εφίδρωση, ζάλη (ή τάση λιποθυμίας) και ασυνήθιστη, ανεξήγητη κόπωση.

ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ –ΕΙΔΙΚΑ ΟΣΕΣ ΠΑΣΧΟΥΝ ΑΠΟ ΔΙΑΒΗΤΗ– ΕΧΟΥΝ ΑΥΞΗΜΕΝΟ ΚΙΝΔΥΝΟ ΓΙΑ «ΣΙΩΠΗΛΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ», ΤΟ ΟΠΟΙΟ ΣΥΜΒΑΙΝΕΙ ΧΩΡΙΣ ΚΑΘΟΛΟΥ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ.

Πώς και γιατί διαφέρει η εμπειρία των γυναικών;

Σε σύγκριση με τους άντρες, οι γυναίκες τείνουν να έχουν συμπτώματα πιο συχνά ενώ ξεκουράζονται ή ακόμα και όταν κοιμούνται. Επιπλέον, το έντονο άγχος μπορεί να λειτουργήσει ευκολότερα ως πυροδοτικός μηχανισμός για να εκδηλωθεί έμφραγμα.

Κάτι λιγότερο γνωστό είναι ότι οι γυναίκες πιθανό να υποστούν έμφραγμα χωρίς να υπάρχει σοβαρή απόφραξη σε κάποια κεντρική αρτηρία. Συχνά, τείνουν να έχουν αποφράξεις και στα μικρότερα αγγεία που τροφοδοτούν την καρδιά με αίμα (στεφανιαία μικροαγγειακή νόσος).

iStock

Τέλος, οι γυναίκες (ειδικά όσες πάσχουν από διαβήτη, καθώς η ασθένεια αλλάζει τον τρόπο που νιώθουν τον πόνο) έχουν αυξημένο κίνδυνο για «σιωπηλό έμφραγμα», το οποίο συμβαίνει χωρίς καθόλου συμπτώματα.

«Η υπέρταση, η αυξημένη χοληστερίνη, το κάπνισμα, η ύπαρξη σακχαρώδους διαβήτη είναι μείζονες και κλασικοί παράγοντες κινδύνου και επηρεάζουν εξίσου άντρες και γυναίκες. Στις γυναίκες όμως κάποια πράγματα εμφανίζονται με την εμμηνόπαυση: μία γυναίκα μπορεί από υποτασική που ήταν να γίνει υπερτασική, ή να δει ανεβασμένες τις τιμές της κακής χοληστερίνης και χαμηλές της καλής. Και όταν όλα αυτά αλλάζουν προς το χειρότερο, «αμαρτίες» όπως το κάπνισμα, αποκτούν τελείως διαφορετική σημασία, καθώς δεν υπάρχουν πια τα οιστρογόνα που προστατεύουν από βλάβες το ενδοθήλιο των γυναικών» είχε πει στο OW σε παλιότερη συνέντευξή του ο Δημήτρης Αθανασιάς, επεμβατικός καρδιολόγος.

ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΕΠΙΣΚΕΦΤΟΥΝ ΤΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΜΕ ΑΙΣΘΗΜΑ ΑΔΥΝΑΜΙΑΣ, ΔΥΣΠΝΟΙΑ Ή ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΙΚΑ ΕΝΟΧΛΗΜΑΤΑ, ΣΕ ΑΝΤΙΘΕΣΗ ΜΕ ΤΟΝ ΤΥΠΙΚΟ ΠΟΝΟ ΣΤΟ ΣΤΗΘΟΣ ΤΩΝ ΑΝΤΡΩΝ.

Ποιοι παράγοντες κινδύνου επιβαρύνουν ειδικά τις γυναίκες;

Σύμφωνα με τη Mayo Clinic, ενώ οι παραδοσιακοί παράγοντες κινδύνου (όπως η υψηλή χοληστερόλη, η υπέρταση και η παχυσαρκία) επηρεάζουν εξίσου και τα δύο φύλα, υπάρχουν συγκεκριμένες καταστάσεις που παίζουν πολύ μεγαλύτερο ρόλο στην ανάπτυξη καρδιακών παθήσεων στις γυναίκες:

• Διαβήτης: Οι γυναίκες με διαβήτη διατρέχουν σημαντικά μεγαλύτερο κίνδυνο να αναπτύξουν καρδιακή νόσο σε σύγκριση με τους άντρες που έχουν διαβήτη.
• Συναισθηματικό στρες και κατάθλιψη: Το στρες και η κατάθλιψη φαίνεται να επιβαρύνουν περισσότερο τη γυναικεία καρδιά. Επιπλέον, η κατάθλιψη μπορεί να δυσκολέψει τη διατήρηση ενός υγιεινού τρόπου ζωής και την τήρηση των ιατρικών οδηγιών.
• Κάπνισμα: Το κάπνισμα αναφέρεται ως ισχυρότερος παράγοντας κινδύνου για καρδιακή νόσο στις γυναίκες από ότι στους άντρες.
• Εμμηνόπαυση: Η πτώση των επιπέδων των οιστρογόνων μετά την εμμηνόπαυση αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης νόσου των μικρών στεφανιαίων αγγείων (μικροαγγειακή νόσος).
• Επιπλοκές κατά την εγκυμοσύνη: Καταστάσεις όπως η υψηλή αρτηριακή πίεση (προεκλαμψία) ή ο διαβήτης κύησης κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης αυξάνουν τον μακροπρόθεσμο κίνδυνο των γυναικών να αναπτύξουν υπέρταση, διαβήτη και τελικά καρδιαγγειακή νόσο.
• Οικογενειακό ιστορικό πρώιμης καρδιοπάθειας: Η κληρονομικότητα φαίνεται να βαραίνει περισσότερο το προφίλ κινδύνου μιας γυναίκας σε σχέση με έναν άντρα.
• Αυτοάνοσα και φλεγμονώδη νοσήματα: Ασθένειες όπως ο ερυθηματώδης λύκος, η ρευματοειδής αρθρίτιδα και το σκληρόδερμα, οι οποίες εμφανίζονται πολύ συχνότερα στις γυναίκες, αυξάνουν αισθητά τον κίνδυνο καρδιαγγειακών προβλημάτων.