Εικονογράφηση: Ελένη Καστρινογιάννη

ΓΙΑΤΙ ΣΕ ΠΑΙΡΝΕΙ ΤΟΣΟ ΕΥΚΟΛΑ Ο ΥΠΝΟΣ ΔΙΠΛΑ ΣΤΟΝ ΣΥΝΤΡΟΦΟ ΣΟΥ;

Ακούστε το άρθρο
Ακούστε το άρθρο

Αν κάθε φορά που κάθεσαι με τον σύντροφό σου, αρχίζεις να νυστάζεις ή αν τον βλέπεις να χασμουριέται δίπλα σου, δεν φταίει η συνήθεια. Η επιστήμη έχει όλες τις απαντήσεις και μάλλον τα νέα για την υγεία σου είναι καλά!

Τι έχει συμβεί κι ενώ κάποτε έβγαινες μέχρι αργά, άντεχες να ξενυχτάς, μπορούσες να γνωρίζεις κόσμο μέχρι τα ξημερώματα, τώρα που βρήκες σταθερή σχέση, σε παίρνει ο ύπνος όλο και πιο εύκολα, όλο και πιο γρήγορα;

Μήπως έχεις αρχίσει να βαριέσαι τον σύντροφό σου και κάθε φορά που βρίσκεσαι δίπλα του/της στον καναπέ αρχίζεις τα χασμουρητά; Μήπως έχει χάσει εκείνος το ενδιαφέρον του και πριν προλάβετε να ανταλλάξετε τα νέα της ημέρας, τον έχει πάρει ο ύπνος;

Πριν αρχίσεις τα δυσοίωνα σενάρια, να σε ενημερώσουμε ότι δεν είσαι η μόνη, ούτε ο μόνος που του συμβαίνει αυτό. Εκατομμύρια ζευγάρια που ζουν καλά μαζί, νυστάζουν ακόμη καλύτερα μαζί! Συμβαίνει και στους άντρες και στις γυναίκες και η επιστήμη έρχεται να μας δώσει τις απαντήσεις, απενοχοποιώντας τα μεγάλα... χασμουρητά.

Το να νιώθεις νύστα δίπλα στον σύντροφό σου δεν είναι σημάδι έλλειψης ενδιαφέροντος ή απομάκρυνσης, λένε οι επιστήμονες. Αντίθετα, είναι ένδειξη συναισθηματικής ασφάλειας. Διότι, σύμφωνα με τις μελέτες, η συναισθηματική κατάσταση και ο ύπνος είναι άρρηκτα συνδεδεμένα. Ας δούμε τι μπορεί να σημαίνει αυτό.

Πότε επιτρέπουμε στο σώμα μας να αποκοιμηθεί;

Αν είσαι τακτικός αναγνώστης ή αναγνώστρια του OW, θα έχεις ακούσει ξανά ότι ως άνθρωποι είμαστε από τη φύση μας εφοδιασμένοι με ένστικτα επιβίωσης, τα οποία ενεργοποιούνται σε απειλητικές συνθήκες και καταλαγιάζουν σε ασφαλές περιβάλλον.

Σε παίρνει ο ύπνος
Εικονογράφηση: Ελένη Καστρινογιάννη

Είναι το λεγόμενο Συμπαθητικό και Παρασυμπαθητικό Νευρικό Σύστημα. Το πρώτο μάς ενεργοποιεί, ώστε να αντιμετωπίσουμε τυχόν απειλές, ενώ το δεύτερο μάς χαλαρώνει και μας βάζει σε μια λειτουργία «ξεκούρασης και πέψης». Πολύ πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι το σώμα μας χαμηλώνει ταχύτητα και του επιτρέπεται να φάει, να χωνέψει το φαγητό του και να χαλαρώσει, όταν νιώθει ασφαλές.

Θα ξέρεις επίσης ότι στον σύγχρονο κόσμο, η απειλή δεν είναι μόνο μια μεγάλη αρκούδα, ένας ληστής ή ακόμη κι ένας σεισμός. Είναι συνήθως η ανησυχία μας για οτιδήποτε, ένα αίσθημα ανασφάλειας.

Όταν όμως βρίσκεσαι δίπλα σε κάποιον που έχεις αρχίσει να εμπιστεύεσαι, πώς λες να το εισπράττει το νευρικό σου σύστημα; Τι θα μπορούσε να υπαγορεύει στο σώμα σου να κάνει; Σωστά μάντεψες. Του στέλνει μηνύματα να ξεκουραστεί!

ΤΟ ΝΑ ΝΙΩΘΕΙΣ ΝΥΣΤΑ ΔΙΠΛΑ ΣΤΟΝ ΣΥΝΤΡΟΦΟ ΣΟΥ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΣΗΜΑΔΙ ΕΛΛΕΙΨΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ Ή ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΣΗΣ, ΑΛΛΑ ΕΝΔΕΙΞΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ.

Οι ορμόνες της ξεκούρασης, της αγάπης και της ασφάλειας

Από βιολογική άποψη, η χαλάρωση αυτή οφείλεται σε μια σειρά ορμονών οι οποίες εκκρίνονται όταν νιώθουμε ασφαλείς κι ακόμη περισσότερο όταν νιώθουμε ότι μας αγαπούν. Οι ορμόνες, πρέπει να ξέρεις, ότι λειτουργούν αμφίδρομα: και ενεργοποιούνται δηλαδή από κάποιο συναίσθημα, αλλά και προάγουν διάφορα συναισθήματα.

Έτσι, η ασφάλεια που νιώθεις δίπλα στον αγαπημένο σου μεταφράζεται σε ωκυτοκίνη, που είναι γνωστή και ως ορμόνη της αγάπης. Είναι η ίδια που εκκρίνει ο οργανισμός μετά τη σεξουαλική επαφή και όταν μια μητέρα έχει στην αγκαλιά της ή θηλάζει το μωρό της. Η ωκυτοκίνη μειώνει τις ορμόνες του στρες, όπως την κορτιζόλη, και έχει αποδειχθεί ότι συνδέεται με βαθύτερο ύπνο. Επίσης, η ωκυτοκίνη προάγει συναισθήματα εμπιστοσύνης και συναισθηματικής σύνδεσης.

Έτσι λοιπόν, η αγάπη μέσα σε κλίμα εμπιστοσύνης ενεργοποιεί το Παρασυμπαθητικό Νευρικό Σύστημα, με αποτέλεσμα ο καρδιακός ρυθμός να χαλαρώνει και η αρτηριακή πίεση να πέφτει, προετοιμάζοντας το σώμα για έναν ξεκούραστο ύπνο.

Πώς συνδέονται το σεξ, ο ύπνος και το φαγητό;

Κάτι αντίστοιχο συμβαίνει και μετά το σεξ. Εδώ η ωκυτοκίνη «συνεργάζεται» με τη βαζοπρεσίνη, την προλακτίνη, τη σεροτονίνη, το μονοξείδιο του αζώτου και τις ενδορφίνες, και κάνουν τους δύο συντρόφους να αποκοιμιούνται εύκολα και γρήγορα μετά την επαφή τους.

Ευτυχώς όμως, στην περίπτωση της συντροφικής σχέσης, το αίσθημα ασφάλειας διαρκεί περισσότερο και επεκτείνεται σε διάφορους τομείς. Για παράδειγμα, όταν είσαι μόνος, το μυαλό σου συχνά ανακυκλώνει αρνητικές σκέψεις. Μπορεί να έχεις την τάση να υπεραναλύεις τα πάντα ή να μιλάς στον εαυτό σου επικριτικά.

Όταν όμως βρίσκεσαι δίπλα σε έναν άνθρωπο που σε στηρίζει και περνάει χρόνο μαζί σου, οι αρνητικές σκέψεις περιορίζονται και το μυαλό ησυχάζει. Αυτή η ήρεμη πνευματική κατάσταση επιφέρει φυσιολογικά μια τάση για ύπνο.

Η λειτουργία «πέψης και ξεκούρασης» στην οποία υπεισέρχεται ο οργανισμός σου όταν νιώθεις ασφαλής δίπλα σε αυτόν που αγαπάς, είναι μάλλον και ο λόγος πίσω από ένα ακόμη παράξενο φαινόμενο: Υπάρχουν ορισμένες έρευνες που διαπιστώνουν ότι οι άνθρωποι είναι πιο επιρρεπείς στην αύξηση του σωματικού τους βάρους, όταν βρίσκονται σε μια ερωτική σχέση. Μάλιστα, οι ειδικοί διαπιστώνουν ότι αυτά τα παραπανίσια κιλά είναι μάλλον σημάδι ευτυχίας.

ΟΤΑΝ ΒΡΙΣΚΕΣΑΙ ΔΙΠΛΑ ΣΕ ΕΝΑΝ ΑΝΘΡΩΠΟ ΠΟΥ ΣΕ ΑΓΑΠΑΕΙ, ΟΙ ΑΡΝΗΤΙΚΕΣ ΣΚΕΨΕΙΣ ΠΕΡΙΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΚΑΙ ΤΟ ΜΥΑΛΟ ΗΣΥΧΑΖΕΙ.

Τι είναι ο δεσμός προσκόλλησης και πώς σχετίζεται με τον καλό ύπνο;

Τώρα λοιπόν που έμαθες ότι το αίσθημα χαλάρωσης και νύστας δίπλα σε ένα αγαπημένο πρόσωπο οφείλεται στην αλληλεπίδραση των ορμονών και του νευρικού συστήματος, έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον να μάθεις και κάτι ακόμη: Μελέτη του Πανεπιστημίου του Cambridge επιβεβαίωσε ότι τα άτομα με «ασφαλή προσκόλληση» (secure attachment) αναφέρουν καλύτερη ποιότητα ύπνου.

Η θεωρία της προσκόλλησης, που διατυπώθηκε το 1958 από τον αναπτυξιακό ψυχολόγο και ψυχίατρο John Bowlby, περιγράφει τον τρόπο με τον οποίο οι πρώιμες εμπειρίες με τους βασικούς φροντιστές μας διαμορφώνουν το πώς σχετιζόμαστε και συνδεόμαστε με τους άλλους στην ενήλικη ζωή.

Η ΑΙΣΘΗΣΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗΣ ΚΑΤΕΥΝΑΖΕΙ ΤΟ ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΚΑΙ ΠΑΙΖΕΙ ΚΑΤΑΛΥΤΙΚΟ ΡΟΛΟ ΣΤΗ ΣΩΜΑΤΙΚΗ ΚΑΙ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΣΟΥ.

Στις ενήλικες σχέσεις, τα μοτίβα προσκόλλησης εκδηλώνονται ως 4 βασικοί τύποι:

  • Ασφαλής. Άνεση με την οικειότητα, εμπιστοσύνη και ισορροπία ανάμεσα στην ανεξαρτησία και τη σύνδεση.
  • Αγχώδης. Έντονη ανάγκη για εγγύτητα και φόβος εγκατάλειψης, συχνή αναζήτηση διαβεβαίωσης μέσα από τη σωματική και συναισθηματική επαφή.
  • Αποφευκτικός. Προτίμηση στη συναισθηματική απόσταση, δυσκολία στην τρωτότητα και προτεραιότητα στην αυτονομία έναντι της οικειότητας.
  • Αποδιοργανωτικός. Επιθυμία για σύνδεση και, ταυτοχρόνως, φόβος απόρριψης, με αποτέλεσμα αμφιθυμία και αστάθεια στις σχέσεις.

Είναι εντυπωσιακό να καταλαβαίνεις πώς η αίσθηση ασφάλειας και εμπιστοσύνης ουσιαστικά κατευνάζει ολόκληρο το νευρικό σύστημα και μπορεί να παίξει καταλυτικό ρόλο στη σωματική και ψυχική υγεία σου.

Πώς βοηθά την υγεία μια καλή συντροφική σχέση;

Μια καλή λοιπόν σχέση, που υποστηρίζει το νευρικό σου σύστημα και προωθεί τον καλό ύπνο, μπορεί τελικά να ωφελήσει με πολλούς τρόπους την υγεία σου. Ας τους απαριθμήσουμε ενδεικτικά. Σημειώνεις;

  1. Καρδιαγγειακή υγεία: Η ασφάλεια και η ηρεμία διατηρούν σταθερή την αρτηριακή πίεση και τον καρδιακό ρυθμό.
  2. Ενίσχυση ανοσοποιητικού: Η μείωση των ορμονών του στρες επιτρέπει στο σώμα να καταπολεμά καλύτερα τις ασθένειες.
  3. Ψυχική ανθεκτικότητα: Βελτιώνει τη λειτουργία του εγκεφάλου και μειώνει το άγχος στην καθημερινότητα.

Έτσι, την επόμενη φορά που ο σύντροφός σου θα αποκοιμηθεί δίπλα σου ή έστω θα αρχίσει να χασμουριέται, σκέψου πόσο ασφαλής νιώθει μέσα στη σχέση σας και χαλάρωσε κι εσύ. Ένας καλός ύπνος κάνει πάντα καλό. Πόσο μάλλον όταν γίνεται συνήθεια.

Βρείτε εδώ τα audio articles που είναι διαθέσιμα αυτή τη στιγμή.

Για να ακούτε τα άρθρα του OW που είναι διαθέσιμα σε ηχητική μορφή, μπορείτε να μας ακολουθήσετε σε Spotify και σε Apple Podcasts

SLOW MONDAY NEWSLETTER

Θέλεις να αλλάξεις τη ζωή σου; Μπες στη λογική του NOW. SLOW. FLOW.
Κάθε Δευτέρα θα βρίσκεις στο inbox σου ό,τι αξίζει να ανακαλύψεις.