ΩΦΕΛΕΙ ΝΑ ΒΓΑΛΩ ΤΕΛΕΙΩΣ ΤΑ ΣΑΚΧΑΡΑ ΑΠΟ ΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΜΟΥ;
Μπορεί το να κόψεις τελείως τα σάκχαρα από τη διατροφή σου να μην είναι τελικά τόσο καλό όσο ακούγεται; Τι υποστηρίζει νέα έρευνα.
Τίποτα στην επιστήμη δεν είναι απόλυτο. Νέα δεδομένα έρχονται συνεχώς στο φως και όσα θεωρούσαμε βέβαια μέχρι σήμερα μπορεί αύριο να χρειαστεί να αναθεωρηθούν. Αυτό δεν σημαίνει ότι οι μέχρι τώρα συστάσεις ήταν λανθασμένες, αλλά ότι η επιστήμη εξελίσσεται. Μια νέα μελέτη έρχεται να προσθέσει ένα ακόμη κομμάτι στο παζλ της διατροφής, υποστηρίζοντας ότι η απόλυτη αποχή από τα σάκχαρα ίσως να μην είναι τόσο ωφέλιμη όσο πιστεύαμε.
Τα επιστημονικά δεδομένα συνδέουν εδώ και χρόνια την υπερβολική κατανάλωση ζάχαρης με την παχυσαρκία, τον διαβήτη τύπου 2 και άλλα μεταβολικά νοσήματα. Γι' αυτό, οι διατροφικές οδηγίες συστήνουν τον περιορισμό της προστιθέμενης ζάχαρης, ιδιαίτερα εκείνης που περιέχεται στα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα.
Αν η πολλή ζάχαρη είναι επιβλαβής, μήπως η πλήρης αποχή είναι ό,τι καλύτερο μπορούμε να κάνουμε για την υγεία μας; Η απάντηση δεν είναι τόσο απλή, σύμφωνα με την παραπάνω μελέτη. Όπως υποστηρίζουν οι ερευνητές, η πλήρης εξάλειψη των σακχάρων από τη διατροφή ίσως να μην βελτιώνει τη μεταβολική υγεία.
Τι έδειξε η μελέτη
Στο πείραμα που πραγματοποίησαν οι επιστήμονες, τα ποντίκια που ακολούθησαν μια αυστηρή δίαιτα χωρίς ζάχαρη δεν πήραν βάρος και, με βάση τους συνήθεις δείκτες, έμοιαζαν υγιή.
Όμως, διαπιστώθηκε ότι ο μεταβολισμός τους είχε διαταραχθεί. Οι ορμόνες τους έδειχναν ότι το έντερο βρισκόταν σε κατάσταση στρες, ενώ ο οργανισμός τους δυσκολευόταν να ρυθμίσει αποτελεσματικά τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα. Με άλλα λόγια, ένα άτομο μπορεί να έχει φυσιολογικό βάρος, αλλά να εμφανίζει μεταβολικές διαταραχές όταν έχει επηρεαστεί το οικοσύστημα του εντέρου.
Ο ρόλος του μικροβιώματος
Το μικροβίωμα αποτελείται από τρισεκατομμύρια μικροοργανισμούς που συμβάλλουν στην πέψη, την άμυνα του οργανισμού και τη ρύθμιση του μεταβολισμού. Ορισμένα ωφέλιμα βακτήρια χρησιμοποιούν απλά σάκχαρα και υδατάνθρακες για να παράγουν ουσίες που θρέφουν τα κύτταρα του εντέρου, διατηρούν υγιή τον εντερικό φραγμό και συμβάλλουν στην παραγωγή ορμονών που επηρεάζουν την όρεξη και την ευαισθησία στην ινσουλίνη.
Σύμφωνα με τη μελέτη, όταν τα σάκχαρα αποκλείονται εντελώς από τη διατροφή, η παραγωγή αυτών των ουσιών μειώνεται. Ως αποτέλεσμα, αποδυναμώνεται ο εντερικός φραγμός και μειώνονται οι πληθυσμοί των ωφέλιμων βακτηρίων.
Η μείωση των ωφέλιμων μικροοργανισμών επιτρέπει την επικράτηση άλλων βακτηρίων που ευνοούνται σε συνθήκες στρες. Η αλλαγή αυτή μπορεί να αυξήσει τη διαπερατότητα του εντερικού τοιχώματος, μια κατάσταση γνωστή ως «διαρρέον έντερο», επιτρέποντας σε τοξίνες να περάσουν στην κυκλοφορία του αίματος.
Η ισορροπία παραμένει το ζητούμενο
Πριν αλλάξουμε διατροφικές συνήθειες, αξίζει να σημειώσουμε ότι η μελέτη πραγματοποιήθηκε σε ποντίκια και μάλιστα σε μικρό δείγμα. Επιπλέον, τα πειραματόζωα ακολουθούσαν μια διατροφή χαμηλή σε λιπαρά, η οποία διαφέρει σημαντικά από τη δυτικού τύπου διατροφή.
Η έρευνα, επίσης, δεν αναιρεί τις συστάσεις για περιορισμό της επεξεργασμένης ζάχαρης. Υποδεικνύει όμως ότι η πλήρης εξάλειψη δεν φαίνεται απαραίτητα να προσφέρει επιπλέον οφέλη και ίσως σε ορισμένες περιπτώσεις να έχει συνέπειες που δεν είχαμε μέχρι σήμερα αξιολογήσει.
Αν θέλαμε να καταλήξουμε σε ένα συμπέρασμα, θα λέγαμε ότι το βασικό μήνυμα της μελέτης είναι ότι το έντερο χρειάζεται ποικιλία θρεπτικών συστατικών για να διατηρεί ένα υγιές μικροβίωμα.
Η καθημερινή κατανάλωση φρούτων, λαχανικών και δημητριακών ολικής άλεσης προσφέρει φυσικά σάκχαρα και φυτικές ίνες που τρέφουν τα ωφέλιμα βακτήρια, ενώ τρόφιμα που έχουν υποστεί ζύμωση (π.χ. το κεφίρ) μπορούν να συμβάλουν στην αποκατάστασή τους.