ΓΙΑΤΙ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΘΕΣ ΝΑ ΦΥΓΕΙΣ ΑΠΟ ΜΙΑ ΚΑΛΗ ΣΧΕΣΗ;

Αν το να εγκαταλείπεις άτομα, με τα οποία φαινόταν να έχεις καλή σχέση, γίνεται μοτίβο, αυτό πιθανότατα πηγάζει από κάποιο τραύμα των παιδικών σου χρόνων που ίσως έχει έρθει η ώρα να θεραπεύσεις.

Ένα από τα πράγματα που δύσκολα μπορεί να αποδεχθεί κανείς όταν χωρίζει με έναν άνθρωπο που θα ήθελε να συνεχίσει να έχει στη ζωή του είναι ότι αυτό που έφταιξε πιθανότατα καθόλου δεν έχει να κάνει με τον ίδιο. Πιθανότατα, ήταν καθαρά απόρροια του πώς ο άνθρωπος που προτίμησε να φύγει έχει μάθει να αγαπιέται και να αγαπά.

Μπορεί, λοιπόν, να θεωρεί κανείς ότι δεν ήταν αρκετά ενδιαφέρον, γοητευτικός, ευχάριστος, σέξι και γι’αυτό δεν κατάφερε να «κρατήσει» τον σύντροφό του δίπλα του. Όμως τις περισσότερες φορές, όπως σειρά ψυχολόγων έχει κατά καιρούς εκφράσει, δεν είναι καθόλου έτσι. Αν, δηλαδή, ο άλλος «φεύγοντας» είπε κάτι του στιλ «δεν φταις εσύ – είναι δικό μου θέμα, εγώ δεν ξέρω τι μου φταίει»… πιθανότατα να είναι αλήθεια.

Τι φταίει, δηλαδή, και αφήνεις μια καλή σχέση;

Ο Sigmund Freud ήταν από τους πρώτους που έδωσαν έμφαση στο πώς τα πρώτα παιδικά μας χρόνια και οι δυναμικές των σχέσεων που αναπτύχθηκαν τότε με τους γονείς και τους φροντιστές μας, μπορούν να διαμορφώσουν τον τρόπο – τα μοτίβα – που συσχετιζόμαστε στην ερωτική μας ζωή μεγαλώνοντας.

Την άποψη αυτή ανέπτυξαν ψυχολόγοι, όπως ο John Bowlby που θεωρείται ιδρυτής της θεωρίας της προσκόλλησης, ο οποίος έδειξε το πώς οι πρώιμοι δεσμοί μας με τους βασικούς φροντιστές μας σχηματίζουν ένα «εσωτερικό εν ενεργεία μοντέλο» για όλες τις μελλοντικές ενήλικες σχέσεις μας. Ενώ η Mary Ainsworth, όπως έχουμε αναφέρει και στο παρελθόν, ήταν αυτή που επέκτεινε την εν λόγω θεωρία διαχωρίζοντας τον τρόπο που συσχετιζόμαστε με τους άλλους σε τέσσερις τύπους: Ασφαλής προσκόλληση – αγχώδης προσκόλληση – αποφευκτική προσκόλληση – αποδιοργανωμένη προσκόλληση.

Η ΚΑΛΟΣΥΝΗ, Η ΠΙΣΤΗ, Η ΣΤΑΘΕΡΟΤΗΤΑ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΜΟΙΑΖΟΥΝ ΑΛΛΟΚΟΤΑ Η' ΚΑΙ ΑΠΟΠΝΙΚΤΙΚΑ ΣΕ ΕΝΑ ΑΤΟΜΟ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΜΕΓΑΛΩΣΕΙ ΕΤΣΙ.

Είναι προφανές ότι, σύμφωνα με τους παραπάνω ψυχολόγους, άτομα που επαναλαμβάνουν δύσκολες ή δυσάρεστες συναισθηματικές δυναμικές από την παιδική τους ηλικία αδυνατούν να αναπτύξουν ασφαλείς σχέσεις, παρά έλκονται από καταστάσεις αγχώδεις, ανασφαλείς, επίπονες – γιατί έτσι έχουν μάθει. Μέσα τους, δηλαδή, η αγάπη έχει καταγραφεί ως μια κατάσταση αμφίρροπη που απαιτεί από αυτούς τελειότητα ή που μεταφράζεται ως απόσταση. Έχουμε εξηγήσει σε προηγούμενα άρθρα γιατί κανείς μπορεί να βιώνει έλξη από άτομα που τον πληγώνουν ή γιατί μπορεί να βαριέται στις υγιείς σχέσεις.

Όπως πολύ κατανοητά εξηγούν οι ειδικοί του The School of Life σε βίντεο: «Πολλές φορές κανείς δυσκολεύεται να ‘λάβει’ αυτό που μια καλή σχέση έχει να του δώσει. Και αυτό συμβαίνει σε άτομα που έχουν μεγαλώσει σε περιβάλλοντα με λίγη καλοσύνη, όπου δεν υπήρχε συνέπεια στην αγάπη ή που η αγάπη εμπεριείχε και κριτική ή που αποσυρόταν απροειδοποίητα. Ως αποτέλεσμα, η ζεστασιά και η φροντίδα – τα συστατικά, δηλαδή, μιας καλής σχέσης – έγιναν με τα χρόνια στοιχεία μη οικεία για το άτομο αυτό. Έτσι, χρόνια μετά, όταν συναντά έναν ερωτικό σύντροφο που είναι πιστός, που τον σκέφτεται και τον νοιάζεται, που μπορεί να βασιστεί σε αυτόν, ίσως μεν εκτιμήσει αυτά τα χαρακτηριστικά αλλά την ίδια ώρα μπορεί να αισθάνεται και άβολα».

Εικονογράφηση: Χριστίνα Αβδίκου

Όπως συνεχίζουν οι ειδικοί: «Η καλοσύνη, η πίστη, η σταθερότητα μπορεί να μοιάζουν αλλόκοτα ή και αποπνικτικά σε ένα άτομο που δεν έχει μεγαλώσει έτσι. Δεν θα το πει ίσως, γιατί μπορεί να μην συνειδητοποιεί και το ίδιο ότι αυτό του συμβαίνει, όμως μέσα του θα νιώθει έτσι».

Έχει μεγάλη σημασία το άτομο που μένει πίσω να καταλάβει τα παραπάνω, γιατί η απόρριψη πολλές φορές το οδηγεί να κατηγορεί τον εαυτό του. Να θεωρεί, δηλαδή, ότι εγκαταλείφθηκε γιατί του έλειπε κάτι σημαντικό. Ενώ αυτό που ενδεχομένως συνέβη είναι ότι η αγάπη που πρόσφερε, δεν μπορούσε να γίνει αποδεκτή.

Ακόμα δε κι αν υπάρξει τρίτο πρόσωπο σε μια καλή σχέση (ή αν ακολουθήσει σύντομα μετά τον χωρισμό), δεν σημαίνει απαραίτητα ότι υπερέχει σε κάτι. Μπορεί απλά η σχέση μαζί του να είναι πιο οικεία για το άτομο που δεν εκτίμησε την αρχική καλή του σχέση.

Τι σημαίνουν, όμως, όλα αυτά για το άτομο που φεύγει;

Αν είσαι εσύ το άτομο που παρατηρείς πως φεύγεις από καλές σχέσεις είτε επειδή φοβάσαι την απόρριψη, είτε επειδή δυσκολεύεσαι να εμπιστευτείς τους άλλους ανθρώπους με αποτέλεσμα να τους σπρώχνεις τελικά μακριά σου, έχει νόημα – αφού αναγνωρίσεις τα μοτίβα αυτά – να αγαπήσεις εσύ ξανά τον εαυτό σου.

Να γίνεις, δηλαδή, εσύ γονιός του εαυτού σου δείχνοντας κατανόηση για όσα έχεις βιώσει και αποφασίζοντας πως τώρα θα αγαπηθείς σωστά. Πως θα παρακολουθείς πώς η συμπεριφορά των άλλων σε κάνει να νιώθεις – πόσο δηλαδή, σε επηρεάζει – και πως θα μιλάς στον/στην σύντροφο με ειλικρίνεια για αυτά που συμβαίνουν μέσα σου, αλλά και που χρειάζεσαι. Με τη βοήθεια ενός επαγγελματία θα μπορέσεις να επεξεργαστείς τις παλιές πληγές και θα καταφέρεις να χτίσεις σταδιακά πιο υγιείς σχέσεις.