5 ΛΟΓΟΙ ΠΟΥ Η DOLLY PARTON ΗΤΑΝ ΕΝΑΣ ΓΝΗΣΙΑ ΚΑΛΟΣ ΑΝΘΡΩΠΟΣ
Η Dolly Parton έφυγε από τη ζωή στα 80 της και άφησε πίσω μια τεράστια μουσική κληρονομιά, ένα σπουδαίο φιλανθρωπικό έργο και μια δημόσια στάση υπέρ της αποδοχής και της αγάπης, επιβεβαιώνοντας ότι υπήρξε ένας γνήσια καλός άνθρωπος.
Χθες έφυγε ένας καλός άνθρωπος. Δεν ξέρω πόσες νεκρολογίες έχουν συμπεριλάβει τη φράση, πόσες φορές διατυπώθηκε και ποιες απ’ όλες είχαν πραγματικό αντίκρισμα. Μα όσα γράφονται αφότου κυκλοφόρησε η είδηση του θανάτου της, όπως και η δημόσια παρουσία της όσο έζησε, δεν αφήνουν αμφιβολία ότι η Dolly Parton, άφησε κάτι καλό στον κόσμο: ένα βαθύ αποτύπωμα αγάπης.
Η Dolly Parton πέθανε σε ηλικία 80 ετών, ύστερα από «γενναία και σύντομη μάχη με τον καρκίνο», σύμφωνα με τον υπεύθυνο δημοσίων σχέσεών της, και παίζει σήμερα παντού στο διαδίκτυο και στα social media. Υπήρξε θρυλική τραγουδίστρια της country, μια σπουδαία μουσικός που έγραψε περί τα 3.000 τραγούδια και πούλησε πάνω από 100 εκατ. δίσκους παγκοσμίως, με κάτι λιγότερο από ένα τρίτο των πωλήσεων στις Ηνωμένες Πολιτείες, εκεί όπου λατρεύεται το είδος που υπηρέτησε. Αλλά την αποχαιρετούν περισσότεροι απ’ όσους γνώριζαν τη μουσική της πέρα από τα hits «Jolene» και «9 to 5» ή ήξεραν πως έφτιαχνε ρυθμούς και μελωδίες χτυπώντας μεταξύ τους τις επιφάνειες των μακριών νυχιών της.
«Η Dolly θα μείνει για πάντα πηγή έμπνευσης, όχι μόνο μέσα από τη διαχρονική μουσική και την αστείρευτη δημιουργικότητά της στη σύνθεση τραγουδιών, αλλά και μέσα από το πνεύμα, τη ζεστασιά και την καλοσύνη της, που μας έκαναν όλους να νιώθουμε σαν οικογένεια», γράφει η ιστοσελίδα της. Πράγματι, η μικροκαμωμένη σταρ με το camp παρουσιαστικό, με τις γκράντε ξανθές περούκες και το πληθωρικό μπούστο, υπήρξε αχτίδα φωτός στο σκοτάδι.
Η Dolly Parton στάθηκε εμπράκτως στο πλευρό φτωχών, μαύρων και LGBTQ+ ατόμων παραμένοντας βαθιά ενωτική. Η γυναίκα που ένας προοδευτικός θα χλεύαζε ως θεούσα και ένας συντηρητικός ως χαζοχαρούμενο τσίρκο, η ίδια που έμοιαζε να πληροί τα κριτήρια του απολιτίκ και ισαποστάκια, υπερασπίστηκε ό,τι θεωρούσε καλό και δίκαιο χωρίς την ανάγκη να επιλέξει ή να κατασκευάσει έναν εχθρό.
Η στάση της υπήρξε πολιτική, είτε μίλησε υπέρ μειονοτήτων και αδύναμων, είτε χρηματοδότησε την έρευνα για τα εμβόλια κατά της COVID-19 και προώθησε την αξία του εμβολιασμού. Ο κόσμος την αγάπησε άνευ όρων, πολύ περισσότερο στην πολωμένη Αμερική, κάτι που αναγνώρισε έως και ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, πολέμιος πολλών από όσα υπερασπίστηκε η εκλιπούσα, ζητώντας να κυματίζουν μεσίστιες οι σημαίες στα δημόσια κτίρια των ΗΠΑ για μία εβδομάδα εις ένδειξη πένθους.
«Αν θέλεις το ουράνιο τόξο, πρέπει να αντέξεις τη βροχή»
Η Dolly Parton, γράφει η σελίδα της, έζησε «μια ζωή γεμάτη στρας, που έλαμψε τόσο δυνατά ώστε να τη βλέπει όλος ο κόσμος». Πριν από τα στρας, ωστόσο, υπήρξαν τα κουρέλια.
Γεννήθηκε στις 19 Ιανουαρίου 1946 στο ανατολικό Τενεσί, κοντά στα Smoky Mountains, και μεγάλωσε σε μια φτωχή αγροτική οικογένεια, μαζί με άλλα 11 αδέλφια. Στα 13 της είχε ήδη εμφανιστεί στο Grand Ole Opry, τη μεγαλύτερη σκηνή της country μουσικής, και αμέσως μετά την αποφοίτησή της από το σχολείο έφυγε για το Νάσβιλ.
«ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΔΟΥΛΕΥΕΙΣ ΓΙΑ ΝΑ ΕΙΣΑΙ ΕΥΤΥΧΙΣΜΕΝΟΣ. ΑΝ ΞΥΠΝΗΣΩ ΤΟ ΠΡΩΙ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΑΓΜΑΤΑ ΔΕΝ ΠΑΝΕ ΚΑΛΑ, ΠΡΟΣΠΑΘΩ ΝΑ ΣΚΕΦΤΩ ΤΙ ΜΠΟΡΩ ΝΑ ΚΑΝΩ ΓΙΑ ΝΑ ΓΙΝΟΥΝ ΚΑΛΥΤΕΡΑ».
Παρά την επιτυχία και τη δόξα που ακολούθησαν, δεν ξέχασε ποτέ τη γενέτειρά της και τις πρώιμες δυσκολίες. Τα έκανε στίχους και τα ύφανε με μελωδίες, όπως στο συγκινητικό τραγούδι της «Coat of Many Colors». Είναι ένας ταπεινός ύμνος για τη μητρική αγάπη και την αξιοπρέπεια, στον οποίο μιλά για ένα παλτό που της είχε φτιάξει η μάνα της από ρετάλια, όσο και για την κοροϊδία από τους συνομηλίκους για τη φτώχεια της.
«Αν θέλεις το ουράνιο τόξο, πρέπει να αντέξεις τη βροχή», έλεγε η Dolly, που θεωρούσε την ευτυχία υπόθεση θέλησης και δουλειάς. «Πρέπει να δουλεύεις για να είσαι ευτυχισμένος. Κάποιοι άνθρωποι, όμως, δουλεύουν για να είναι δυστυχισμένοι. Αν ξυπνήσω το πρωί και δεν νιώθω καλά ή τα πράγματα δεν πάνε καλά, προσπαθώ να σκεφτώ τι μπορώ να κάνω για να γίνουν καλύτερα, αντί να πέσω σε εκείνη τη βαθιά τρύπα, γιατί μετά βυθίζεσαι όλο και πιο βαθιά».
«Αν δεις κάποιον που του λείπει το χαμόγελο, χάρισέ του το δικό σου»
Η Dolly Parton άφησε μεγάλο φιλανθρωπικό έργο χαρίζοντας, όπως υποστήριζε, ένα χαμόγελο σε όσους είχαν χάσει το δικό τους. Το 1986, ίδρυσε το θεματικό πάρκο Dollywood, έναν χώρο αφιερωμένο στη μουσική, την κουλτούρα και την κληρονομιά των Smoky Mountains, με τεράστια οικονομική σημασία για την περιοχή.
Μια μελέτη του 2021 αποτίμησε τον ετήσιο άμεσο οικονομικό αντίκτυπό του σε περίπου 1,8 δισ. δολάρια και περισσότερες από 23.000 θέσεις εργασίας που συνδέονται με το Dollywood, χαρακτηρίζοντας το πάρκο ως τον μεγαλύτερο εργοδότη του Sevier County.
Μετά τις πυρκαγιές του 2016, δημιούργησε το My People Fund, μέσω του οποίου δόθηκαν 8,9 εκατ. δολάρια απευθείας σε οικογένειες που έχασαν τα σπίτια τους.
«Ο Θεός δεν μου έδωσε δικά μου παιδιά, ώστε όλα τα παιδιά να μπορούν να είναι δικά μου»
H Dolly Parton και ο σύζυγός της Carl Dean δεν μετάνιωσαν ποτέ που δεν απέκτησαν παιδιά. «Δεν απέκτησα δικά μου παιδιά», έλεγε, «ο Θεός δεν μου τα έδωσε, ώστε όλα τα παιδιά να μπορούν να είναι δικά μου». Η 1988 δημιούργησε το Dollywood Foundation και άρχισε να επενδύει στην εκπαίδευση των παιδιών της περιοχής. Το Buddy Program έδινε 500 δολάρια σε μαθητές που ολοκλήρωναν το λύκειο μαζί με τον «buddy» τους και συνδέθηκε με μείωση της σχολικής διαρροής από 35% σε 6%.
Το 1995 ίδρυσε στο Sevier County την Imagination Library, εμπνευσμένη από τον πατέρα της, Robert Lee Parton, που, παρά τη δίψα του για τα γράμματα, αναγκάστηκε να εγκαταλείψει το σχολείο χωρίς να μάθει γραφή και ανάγνωση. Το πρόγραμμα έστελνε κάθε μήνα ένα δωρεάν βιβλίο, κατάλληλο για την ηλικία του, σε κάθε παιδί από τη γέννηση έως τα πέντε του χρόνια, ανεξάρτητα από το εισόδημα της οικογένειας.
Η DOLLY PARTON ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΕ ΤΗΝ ΑΝΑΓΚΗ ΓΙΑ ΑΠΟΔΟΧΗ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΑ ΑΠΟ ΤΟ ΦΥΛΟ, ΤΟ ΧΡΩΜΑ Η ΤΟΝ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΟ ΤΟΥΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟ.
Ξεκίνησε με μόλις 1.760 βιβλία στην πρώτη αποστολή και, μέχρι τον Ιούνιο του 2026, η Imagination Library είχε αποστείλει περισσότερα από 325 εκατ. δωρεάν βιβλία σε παιδιά στις ΗΠΑ, τον Καναδά, το Ηνωμένο Βασίλειο, την Αυστραλία και την Ιρλανδία. Για εκατομμύρια παιδιά, έγινε η Book Lady.
«Δεν πρέπει να κρίνουμε τους άλλους αλλά να αποδεχόμαστε και να αγαπάμε. Είμαστε όλοι παιδιά του Θεού»
Ο θεός της Dolly Parton αγαπούσε και δεν χώριζε τους ανθρώπους. Μολονότι δηλώνω άθεη –έστω αγνωστικίστρια–, η δημόσια στάση της και ο απλός, βαθιά ανθρώπινος τρόπος με τον οποίο αντιλαμβανόταν την πίστη αρκούν για μένα ως ισχυρό αντεπιχείρημα απέναντι στη συλλήβδην καταδίκη του χριστιανισμού. Μεγάλωσε στον βαθιά θρησκευόμενο Νότο και η χριστιανική πίστη παρέμεινε στο επίκεντρο ζωής της, χωρίς να διαχωρίζει και να αποκλείει ανθρώπους. Αντιθέτως, την επικαλέστηκε επανειλημμένως για να υποστηρίξει την αποδοχή ανθρώπων ανεξάρτητα από το φύλο, το χρώμα ή τον σεξουαλικό τους προσανατολισμό.
Είχε ταχθεί δημόσια υπέρ του γάμου ομόφυλων ζευγαριών και είχε πει ότι οι άνθρωποι πρέπει να μπορούν να αγαπούν ελεύθερα. Υποστήριξε την τρανς κοινότητα και, παρότι δεν αυτοπροσδιορίστηκε ποτέ ως φεμινίστρια, είχε περιγράψει τον εαυτό της ως «φεμινίστρια στην πράξη», τονίζοντας πως είχε ζήσει η ίδια την ανάγκη των γυναικών να αντιμετωπίζονται με περισσότερο σεβασμό. Επιπλέον, αξιοποίησε μέρος από τα περίπου 10 εκατ. δολάρια που της απέφεραν τα δικαιώματα του «I Will Always Love You» μετά την εκτέλεση της Whitney Houston επενδύοντας σε μια κατά πλειοψηφία μαύρη γειτονιά του Nashville και στηρίζοντας την τοπική κοινότητα. Ήθελε να βρίσκεται «με τους ανθρώπους της Whitney», που θεωρούσε και «δικούς της ανθρώπους».
«Δεν πρέπει να κρίνουμε και να καταδικάζουμε αλλά να αποδεχόμαστε και να αγαπάμε. Είμαστε όλοι παιδιά του Θεού» τόνιζε η τραγουδίστρια από τον συντηρητικό Νότου, ανοίγοντας την αγκαλιά της σε κάθε ταυτότητα και άνθρωπο.
«Ελπίζω ο κόσμος να καταλαβαίνει πως κάτω από τα μαλλιά υπάρχει ένα μυαλό και κάτω από το μεγάλο στήθος μια καρδιά»
Κράτησα για το τέλος το παραπάνω quote της Dolly Parton που, χωρίς το αναγκαίο context, δύσκολα κατανοείς την αξία του. Ας πούμε για αρχή ότι η εικόνα της αποτέλεσε σημείο αναφοράς και έναν από τους βασικούς λόγους που έγινε γνωστή πολύ πέρα από το κοινό της country μουσικής. Μεγάλες ξανθές περούκες, έντονο μακιγιάζ, στρας, ψηλά τακούνια, στενά ρούχα και μακριά κόκκινα νύχια έγιναν εξίσου αναγνωρίσιμα με τη φωνή της ή και περισσότερο – την έκαναν σύμβολο της αμερικανικής ποπ κουλτούρας.
«ΕΙΜΑΙ ΣΙΓΟΥΡΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΑΥΤΟ ΜΟΥ ΩΣ ΑΝΘΡΩΠΟ, ΓΙΑ ΤΟ ΤΑΛΕΝΤΟ ΜΟΥ, ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΗ. ΕΙΜΑΙ ΠΟΛΥ ΣΥΜΦΙΛΙΩΜΕΝΗ ΜΕ ΑΥΤΟ ΠΟΥ ΕΙΜΑΙ, ΓΙ’ ΑΥΤΟ ΜΠΟΡΩ ΝΑ ΑΣΧΟΛΟΥΜΑΙ ΜΕ ΤΟ ΜΑΚΙΓΙΑΖ, ΤΑ ΡΟΥΧΑ ΚΑΙ ΟΛΑ ΑΥΤΑ. ΓΙΑΤΙ ΝΙΩΘΩ ΣΙΓΟΥΡΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΑΥΤΟ ΜΟΥ».
Ήξερε από μικρή πώς ήθελε να μοιάζει μεγαλώνοντας, έχοντας αποτυπώσει καλά την εικόνα μιας γυναίκας με τέτοια εμφάνιση στη γειτονιά της, μιας «κοκότας» και «σκουπιδαριού», όπως την είχε χαρακτηρίσει η μητέρα της, που στα δικά της μάτια ήταν «η πιο εντυπωσιακή γυναίκα που είχε δει ποτέ». Γνώριζε, λοιπόν, πως είχε φτιάξει ένα προϊόν και το υπερασπίστηκε ακόμη κι όταν άνθρωποι της μουσικής βιομηχανίας τής έλεγαν πως έδειχνε «φτηνή» και κανείς δεν θα την έπαιρνε στα σοβαρά.
Άρχισα να παρακολουθώ βίντεο για την Dolly Parton και να διαβάζω ιστορίες της εξ αφορμής μιας συνέντευξης με την Barbara Walters. Η γνωστή για το βιτριολικό και αγενές ύφος δημοσιογράφος πηγαίνει τη συζήτηση στην εμφάνισή της. «Δεν χρειάζεται να εμφανίζεσαι έτσι. Δεν νιώθεις ανέκδοτο, ότι οι άνθρωποι σε κοροϊδεύουν;» σχολιάζει η Walters, και η δεύτερη απαντά:
«Ξέρω ότι με κοροϊδεύουν, αλλά όλα αυτά τα χρόνια ο κόσμος νόμιζε ότι το αστείο ήταν εις βάρος μου, ενώ στην πραγματικότητα ήταν εις βάρος τους. Είμαι σίγουρη για τον εαυτό μου ως άνθρωπο. Είμαι σίγουρη για το ταλέντο μου. Είμαι σίγουρη για την αγάπη μου για τη ζωή και όλα αυτά. Είμαι πολύ συμφιλιωμένη με αυτό που είμαι και μου αρέσει ο άνθρωπος που είμαι. Γι’ αυτό μπορώ να ασχολούμαι χαλαρά με το μακιγιάζ, τα ρούχα και όλα αυτά, γιατί νιώθω σιγουριά για τον εαυτό μου».
Στις 25 Αυγούστου 2026 έφυγε η πιο καλοκάγαθη «λατέρνα», έχοντας αφήσει το μοναδικό της αποτύπωμα ως μουσικός και άνθρωπος. Αφήνω αυτό από μια άλλη συνέντευξή της: «Μου έλεγαν να αλλάξω την εμφάνισή μου, γιατί ο κόσμος με κοιτούσε περίεργα. Εγώ όμως όχι μόνο δεν ήθελα να την αλλάξω, αλλά αποφάσισα να την κάνω ακόμη πιο ακραία. Σκέφτηκα πως, αν κατάφερνα να κρατήσω τα βλέμματα στραμμένα πάνω μου, ίσως κάποια στιγμή έβλεπαν ότι κάτω από το μεγάλο στήθος υπάρχει μια καρδιά και κάτω από την περούκα ένα μυαλό». Και το πέτυχε.