Σ’ ΑΥΤΗ ΤΗ ΧΩΡΑ ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΙΑ ΑΛΗΘΙΝΗ ΣΧΟΛΗ ΜΑΓΕΙΑΣ ΠΟΥ ΑΛΛΑΖΕΙ ΖΩΕΣ

Σε ένα βικτωριανό αρχοντικό του Κέιπ Τάουν, υπάρχει μια σχολή για κάθε παιδί που θέλει να μάθει τα μυστικά της μαγείας. Το College of Magic, που γεννήθηκε επί απαρτχάιντ, εξακολουθεί μέχρι σήμερα να πραγματοποιεί όνειρα και να προσφέρει διέξοδο από τη βία της καθημερινότητας.

Στο Κέιπ Τάουν της Νότιας Αφρικής υπάρχει ένα σχολείο που θα μπορούσε να έχει ξεπηδήσει από τις σελίδες του Harry Potter. Στεγάζεται σε ένα παλιό βικτωριανό αρχοντικό του 1899, διακοσμημένο στο εσωτερικό του με αφίσες και προθήκες με μαγικά ραβδιά, καπέλα, μαντήλια, χειροπέδες, ζάρια, κύβους του Ρούμπικ και τρόπαια από διαγωνισμούς σε διάφορα μέρη του κόσμου. Διδάσκει ταχυδακτυλουργικά κόλπα, ψευδαισθήσεις, ζογκλερικά και κουκλοθέατρο, ενώ κάθε Σάββατο υποδέχεται περίπου 190 παιδιά ηλικίας 10 έως 18 ετών.

Το College of Magic, που λειτουργεί από το 1980, είναι η μοναδική σχολή του είδους της στον κόσμο, σύμφωνα με την ιστοσελίδα του, και έχει μια ιστορία πολύ πιο εντυπωσιακή από τα μυστικά των μαγικών κόλπων που διδάσκονται στις αίθουσές του.

Ο ιδρυτής του, David Gore, ήταν μόλις 19 ετών όταν αποφάσισε να δημιουργήσει μια σχολή μαγείας. Σπούδαζε Νομική και πλήρωνε τα δίδακτρά του δίνοντας σόου ως μάγος σε ιδιωτικές εκδηλώσεις. Η ιδέα προέκυψε πάνω στη συζήτηση με έναν φίλο του, οπότε σκέφτηκαν ότι θα μπορούσαν να δημιουργήσουν έναν χώρο όπου παιδιά και έφηβοι θα μάθαιναν την τέχνη της μαγείας.

Για να διαφημίσουν το εγχείρημά τους, φόρεσαν ψηλά καπέλα και φράκα και εμφανίστηκαν στα γραφεία μιας τοπικής εφημερίδας, όπου παρουσίασαν την ιδέα τους στους δημοσιογράφους και, μαζί, λίγα ταχυδακτυλουργικά κόλπα στην αίθουσα σύνταξης. Η εφημερίδα δημοσίευσε την ιστορία τους και σύντομα 34 παιδιά γράφτηκαν στα πρώτα μαθήματα του College of Magic.

Μια σχολή που αμφισβήτησε το απαρτχάιντ

Η ιδιότυπη σχολή μαγείας δημιουργήθηκε στη Νότια Αφρική επί απαρτχάιντ, όταν ο φυλετικός διαχωρισμός καθόριζε την εκπαίδευση, τις μετακινήσεις, την επικοινωνία, σχεδόν κάθε πτυχή της κοινωνικής ζωής. Τα σχολεία λειτουργούσαν με ρατσιστικά κριτήρια, ενώ άνθρωποι διαφορετικών φυλετικών ομάδων δεν μπορούσαν να χρησιμοποιούν τους ίδιους χώρους ή και τις ίδιες εισόδους σε πολλά κτίρια.

Το College of Magic επέλεξε να αψηφήσει στους νόμους της εποχής: από την πρώτη κιόλας ημέρα λειτουργίας του, οι πόρτες του ήταν ανοιχτές για όλα τα παιδιά, ανεξαρτήτως χρώματος και φυλετικής καταγωγής. «Η οργάνωσή μας ήταν παράνομη όταν ξεκινήσαμε», έχει πει ο Gore αναφερόμενος στην πολιτική του απαρτχάιντ. «Ήταν μια ευκαιρία για νέους ανθρώπους από κάθε υπόβαθρο να συναντηθούν γύρω από ένα κοινό ενδιαφέρον, να γνωριστούν και να κατανοήσουν ο ένας τον άλλον».

«ΚΑΠΟΙΑ ΠΑΙΔΙΑ ΦΤΑΝΟΥΝ ΜΕ ΠΟΛΥ ΑΚΡΙΒΑ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΑ, ΕΝΩ ΑΛΛΑ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ ΝΑ ΤΑΞΙΔΕΨΟΥΝ ΜΙΑ ΩΡΑ ΜΕ ΤΑΞΙ, ΚΑΤ' ΟΜΑΔΕΣ, ΓΙΑ ΝΑ ΕΡΘΟΥΝ ΕΔΩ. ΜΑ ΟΤΑΝ ΒΡΙΣΚΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΣΧΟΛΗ, ΔΟΥΛΕΥΟΥΝ ΜΕ ΤΟΝ ΙΔΙΟ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟ, ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝ ΤΑ ΙΔΙΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ, ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝ ΤΙΣ ΙΔΙΕΣ ΣΚΗΝΕΣ ΚΑΙ ΕΧΟΥΝ ΤΟ ΙΔΙΟ ΦΑΓΗΤΟ».

Η ίδια αντίληψη παραμένει στον πυρήνα της λειτουργίας της σχολής μέχρι σήμερα, μισό αιώνα αργότερα, σε ένα Κέιπ Τάουν που εξακολουθεί να μαστίζεται από μεγάλες κοινωνικές και οικονομικές ανισότητες. Στις αίθουσες του College of Magic συναντιούνται παιδιά από τις πλουσιότερες συνοικίες και τις φτωχογειτονιές. Περίπου 80% των μαθητών αδυνατούν να πληρώσουν τα δίδακτρα, μα υπάρχουν άνθρωποι και οργανισμοί που στηρίζουν τους επίδοξους μάγους – το κόστος σπουδών τους καλύπτεται κυρίως από ιδιωτικές δωρεές.

Μόλις τα παιδιά περάσουν την πόρτα, οι ανισότητες εξαφανίζονται: όλοι οι μαθητές και μαθήτριες έχουν ίσα δικαιώματα και ευκαιρίες στη μάθηση και στο όνειρο. «Κάποιοι φτάνουν με πολύ ακριβά αυτοκίνητα, ενώ άλλοι χρειάζεται να ταξιδέψουν μία ώρα με ταξί, κατ' ομάδες, για να έρθουν εδώ. Μα όταν βρίσκονται στη σχολή, δουλεύουν με τον ίδιο εξοπλισμό, παρακολουθούν τα ίδια μαθήματα, χρησιμοποιούν τις ίδιες σκηνές και έχουν το ίδιο φαγητό», εξηγεί ο ιδρυτής της.

Από τα ταχυδακτυλουργικά στην αυτοπεποίθηση

Τα παιδιά ακολουθούν ένα πλούσιο και εντυπωσιακό 6ετές πρόγραμμα σπουδών, στη διάρκεια του οποίου διδάσκονται σκηνική μαγεία, ψυχολογική/νοητική μαγεία (mentalism), παντομίμα, κλόουν, κουκλοθέατρο, ζογκλερικά, θεατρική παραγωγή και τεχνικές απόδρασης. Στόχος είναι να αποκτήσουν ένα ευρύ φάσμα δεξιοτήτων που θα τους επιτρέψει να εξελιχθούν ως performers.

Ο Gore, ωστόσο, έχει διαπιστώσει ότι η σημαντικότερη αλλαγή που μπορεί να συμβεί σε έναν μαθητή δεν αφορά απαραιτήτως την τεχνική του κατάρτιση. «Πολλοί από τους νέους που αποφοιτούν από τη σχολή μας δεν γίνονται επαγγελματίες μάγοι ή performers. Αλλά μία από τις δεξιότητες που θα χρειαστεί περισσότερο η νέα γενιά στην επαγγελματική της ζωή είναι η δημιουργικότητα. Αυτό είναι το υπέροχο με τη μαγεία: Για εμάς τίποτα δεν είναι αδύνατο», αναφέρει.

Σύμφωνα με τον ίδιο, μαθητές που φτάνουν στη σχολή διστακτικοί και ντροπαλοί μπορούν μέσα σε λίγους μήνες να αποκτήσουν αρκετή αυτοπεποίθηση ώστε να εμφανιστούν μπροστά σε εκατοντάδες αγνώστους. Η προετοιμασία μιας παράστασης απαιτεί εξάσκηση, συγκέντρωση, επιμονή και επικοινωνία με το κοινό. Ο μαθητής ή η μαθήτρια πρέπει να μάθει να διαχειρίζεται το άγχος του, να παρουσιάζει μια ιδέα και να αντιδρά όταν κάτι δεν πάει βάσει σχεδίου.

Τα παιδιά διδάσκονται σκηνική μαγεία, ψυχολογική/νοητική μαγεία (mentalism), παντομίμα, κλόουν, κουκλοθέατρο, ζογκλερικά, θεατρική παραγωγή και τεχνικές απόδρασης. iStock

Τα οφέλη των ταχυδακτυλουργικών και της μαγείας

Η εξάσκηση στα μαγικά κόλπα καλλιεργεί τη δημιουργική και την κριτική σκέψη στα παιδιά, την περιέργεια και τον υγιή σκεπτικισμό, όπως λέει ο επί δεκαετίες διδάσκων στη σχολή, Michael Barta. Παράλληλα, η επανάληψη μέχρι την επιτυχία ενός κόλπου τα βοηθά να αναπτύξουν υπομονή και επιμονή και να γίνουν πιο ανθεκτικά στην αποτυχία.

Τα παραπάνω και άλλα οφέλη της τέχνης των ταχυδακτυλουργικών και της μαγείας επιβεβαιώνονται μέσα από έρευνες για την εκπαιδευτική τους αξία. Μια μελέτη του 2021, με 63 παιδιά ηλικίας 10-11 ετών, έδειξε πως όσα έμαθαν ένα κόλπο κατέγραψαν μεγαλύτερη βελτίωση στη δημιουργική σκέψη συγκριτικά με όσα παρακολούθησαν κάποιο μάθημα τέχνης.

Άλλη έρευνα, εστιασμένη στον τρόπο που αντιδρά ο εγκέφαλος όταν παρακολουθούμε ένα μαγικό κόλπο, έδειξε ότι η αντίληψη τέτοιων ψευδαισθήσεων ενεργοποιεί περιοχές που συνδέονται με τη γνωστική ευελιξία και την επεξεργασία ασυνήθιστων πληροφοριών.

ΜΕ 60 ΔΟΛΟΦΟΝΙΕΣ ΤΗΝ ΗΜΕΡΑ, Η ΝΟΤΙΑ ΑΦΡΙΚΗ ΕΧΕΙ ΕΝΑ ΑΠΟ ΤΑ ΥΨΗΛΟΤΕΡΑ ΠΟΣΟΣΤΑ ΕΓΚΛΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ. ΓΙΑ ΑΡΚΕΤΑ ΠΑΙΔΙΑ, ΤΟ COLLEGE OF MAGIC ΔΙΝΕΙ ΔΙΕΞΟΔΟ ΑΠΟ ΕΝΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΟΠΟΥ ΟΙ ΣΥΜΜΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΤΑ ΝΑΡΚΩΤΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΟΥΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΑΠΕΙΛΗ.

Τέλος, η εκμάθηση σε ομαδικά τμήματα, όπως γίνεται στο College of Magic, μπορεί να καλλιεργήσει τη συνεργασία και τις διαπροσωπικές δεξιότητες, που έχουν ιδιαίτερη αξία για νέους οι οποίοι δυσκολεύονται στα συμβατικά σχολικά περιβάλλοντα.

Mε στόχο μια καλύτερη κοινωνία

Με σχεδόν 60 δολοφονίες την ημέρα, η Νότια Αφρική έχει ένα από τα υψηλότερα ποσοστά εγκληματικότητας στον κόσμο, ενώ αρκετοί οικισμοί του Κέιπ Τάουν συγκαταλέγονται στις περιοχές που πλήττονται περισσότερο από τη βία. Για αρκετά παιδιά, το College of Magic δίνει διέξοδο από ένα περιβάλλον όπου οι συμμορίες και τα ναρκωτικά αποτελούν καθημερινή απειλή.

Ο Anele Dyasi μεγάλωσε στο Khayelitsha, μια περιοχή με αυξημένη παραβατικότητα και ελάχιστες ευκαιρίες. Άρχισε μαθήματα στη σχολή στα 10 του και, μέσα σε τέσσερα χρόνια, εκπροσωπούσε τη Νότια Αφρική σε διαγωνισμούς μαγείας στο Λας Βέγκας και το Πεκίνο. Το 2021, στα 23 του, επέστρεψε στο College of Magic ως καθηγητής ταχυδακτυλουργικών με τράπουλα.

«Το σκέφτομαι περισσότερο σαν ένα σχολείο ζωής», έχει δηλώσει στον Guardian. «Με βοήθησε να ξεφύγω από την εγκληματικότητα και τις συμμορίες». Η αυτοπεποίθηση και η ικανότητα επικοινωνίας θεωρεί ότι ήταν τα σημαντικότερα εφόδια που απέκτησε στα έξι χρόνια φοίτησής του.

Παρόμοιες ιστορίες είχαν να διηγηθούν και άλλοι μαθητές, παρότι η μοίρα δεν τους επιφύλασσε αίσιο τέλος. Ο Duma Mgqoki ήταν μαθητής της σχολής και επίδοξος μάγος από έναν οικισμό του Κέιπ Τάουν, που μεγάλωνε σε ένα παράπηγμα μαζί με τη γιαγιά και τη θεία του· η μητέρα του είχε δολοφονηθεί το 2018. Στη γειτονιά του έβλεπε να κυκλοφορούν άνθρωποι με όπλα και μαχαίρια, να ληστεύουν ηλικιωμένους ή να βρίσκονται υπό την επήρεια ναρκωτικών. Οι πυροβολισμοί τον ανάγκαζαν πολλές φορές να μένει κλεισμένος στο σπίτι.

«Με βοήθησε πολύ. Με έσωσε από το να κάνω κι εγώ αυτά τα πράγματα, γιατί έγινα καλλιτέχνης και άρχισα να φροντίζω τον εαυτό μου», είχε πει για τη σχολή. Το 2022, περιέγραφε στην εκπομπή 60 Minutes του CBS πώς η μαγεία του επέτρεπε να προσφέρει χαρά στα παιδιά και να τους διευρύνει τη φαντασία: «Νιώθω χαρούμενος γιατί τα κάνω χαρούμενα». Τέσσερα χρόνια αργότερα, σκοτώθηκε σε επεισόδιο με πυροβολισμούς. Ήταν μόλις 22 ετών.

Ο David Gore γνωρίζει ότι μια σχολή μαγείας δεν αρκεί για να αλλάξει τις συνθήκες διαβίωσης, το πώς μεγαλώνουν αυτά τα παιδιά. Ελπίζει όμως ότι η νέα γενιά θα μπορέσει να συμβάλει στη δημιουργία μιας διαφορετικής κοινωνίας:

«Κάθε εβδομάδα, πολλά από τα παιδιά που φοιτούν στη σχολή μάς λένε ότι αντιμετώπισαν κάποιο περιστατικό εγκληματικότητας. Αυτό πρέπει να αλλάξει. Ελπίζουμε πολύ ότι η σημερινή νέα γενιά θα αποτελέσει τη δύναμη που θα φέρει την αλλαγή και θα συμβάλει στη δημιουργία της κοινωνίας στην οποία όλοι θα θέλαμε να ζούμε».