ΑΧΟΣ ΦΕΣΤ: ΕΝΑ OPEN-AIR ΓΛΕΝΤΙ ΑΦΙΕΡΩΜΕΝΟ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΔΟΣΗ

Ένα φεστιβάλ που θα μας φέρει πιο κοντά στη μουσική μας παράδοση και θα μας συστήσει ξανά τη λέξη γλέντι, θα στηθεί στις 17 Μαΐου 2026 στο ΠΛΥΦΑ. Να είσαι εκεί!

Η ελληνική και δη η παραδοσιακή μουσική απουσίαζε από τα ακούσματά μου μέχρι τη στιγμή που ολοκλήρωσα τις σπουδές μου στην Αθήνα. Ίσως γιατί στο νησί καταγωγής μου, την Κρήτη, οι ήχοι και οι χοροί που συνδέονται με την παράδοση είναι πανταχού παρόντες και δεν τους άντεχα άλλο.

Τα χρόνια όμως πέρασαν και κάπου εκεί, γύρω στα 25, ανακάλυψα το μεγαλείο της μουσικής του τόπου μας και τη διονυσιακή έκσταση που μπορεί να γεννήσει σε όσους αφεθούν σε αυτήν.

Πώς, λοιπόν, να αδιαφορήσω για τη συνάντηση τεσσάρων ξεχωριστών σχημάτων της σύγχρονης σκηνής που συνομιλεί δημιουργικά με την παράδοση; Οι Sourloulou Band, τα Kideria, οι Λάσκα και οι Banda Entopica ενώνουν τις δυνάμεις τους σε μια μουσική διαδρομή όπου ο χορός, το γλέντι και οι κοινές μνήμες της ανατολικής Μεσογείου ξαναβρίσκουν τη θέση τους στο παρόν.

«Είναι όμορφο μπάντες που μοιραζόμαστε την αγάπη για την παράδοση, καθεμία με τη δικής της οπτική, να βρισκόμαστε σε ένα φεστιβάλ», λένε τα μέλη των Banda Entopica. «Ο νέος κόσμος ψάχνει πλέον τρόπους έκφρασης και ψυχαγωγίας μέσα στην παράδοση. Η συνύπαρξη στο φεστιβάλ αυτό δημιουργεί έναν μουσικό διάλογο, όπου η μουσική μας ιστορία βρίσκει χώρο στο σήμερα», συμπληρώνουν οι Λάσκα.

«Ο ΝΕΟΣ ΚΟΣΜΟΣ ΨΑΧΝΕΙ ΠΛΕΟΝ ΤΡΟΠΟΥΣ ΕΚΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΨΥΧΑΓΩΓΙΑΣ ΜΕΣΑ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΔΟΣΗ».

Για τους Sourloulou band, τα τελευταία χρόνια στην Αθήνα έχει δημιουργηθεί μια άτυπη κολεκτίβα από μουσικούς που εναλλάσσονται σε διάφορα μουσικά πρότζεκτ και συγκροτήματα. «Πολλοί από αυτούς θα βρεθούμε στο φεστιβάλ και θα έχουμε την ευκαιρία να γλεντήσουμε με τις βασικές μας μπάντες. Γιατί πάνω από όλα έρχεται η παρέα».

Όσο για τα Kideria, «το μοίρασμα της σκηνής με συγκροτήματα που προσεγγίζουν συνειδητά την παραδοσιακή μουσική είναι πάντοτε μια ευχάριστη συγκυρία. Πέραν των φιλικών και συναδελφικών σχέσεων, είναι όμορφο να ακούμε μέσα σε ένα βράδυ τόσες μουσικές προσεγγίσεις».

Μακριά από μισαλλόδοξες, φοβικές ή ιδιοκτησιακές αναγνώσεις, οι μπάντες μάς καλούν σε ένα φεστιβάλ εμπειρία, που αναδεικνύει τον ανοιχτό και ζωντανό χαρακτήρα της μουσικής παράδοσης, καθιστώντας την κοινό πολιτισμικό έδαφος. Κι εμείς δεχόμαστε την πρόσκληση.

Οι Banda Entopica. Manos Aggelakis

Banda Entopica

Το όνομα Banda Entopica έχει διπλή σημασία: από τη μία παραπέμπει σε μια μπάντα «του τόπου» και από την άλλη συνδέεται με τη γλωσσική ορολογία που αφορά το τοπικό ιδίωμα. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η φράση «Τα τραγουδάτε τα ντόπικα;».

– Οι εμφανίσεις σας έχουν αύρα διονυσιακή. Τι μετατρέπει μια συναυλία σε συλλογική έκσταση;

Αυτό που διαμορφώνει την ατμόσφαιρα είναι ότι ζούμε πραγματικά την κάθε στιγμή, δεν παίζουμε απλώς. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, το κοινό δεν μένει θεατής, αλλά γίνεται μέρος της μπάντας. Σε εκείνες τις στιγμές γινόμαστε όλοι ένα, σαν να ζωντανεύουν ξανά τα παλιά πανηγύρια.

– Αντλείτε στοιχεία από διαφορετικές περιοχές των Βαλκανίων. Τελικά, η μουσική ενώνει ή αναδεικνύει τις διαφορές των λαών;

Η μουσική μας μοιάζει με ταξίδι. Περιπλανιέται από χώρα σε χώρα, από παράδοση σε παράδοση, χτίζοντας γέφυρες αντί για σύνορα. Μας οδηγεί να αναγνωρίσουμε πως, παρά τις διαφορές μας, όλοι μοιραζόμαστε κάτι κοινό. Είναι σαν ένα μυστικό που ανήκει σε όλους, αλλά ο καθένας το εκφράζει με τον δικό του τρόπο.

Οι Λάσκα πάνω στην σκηνή.

Λάσκα

Το όνομα προέκυψε μετά από μήνες αναζήτησης και συζητήσεων μεταξύ των μελών της μπάντας και των φίλων της. «Παίζαμε για καιρό χωρίς όνομα. Τελικά, πήραμε το όνομα από την οδό Λασκάρεως στα Εξάρχεια, όπου βρισκόταν το σπίτι που μαζευόμασταν για πρόβες. Το Λάσκα σημαίνει για μας την ελευθερία να φέρουμε την προσωπική μας αισθητική και τις διαφορετικές μουσικές αναφορές των μελών της μπάντας στα παραδοσιακά κομμάτια που μας ένωσαν».

– Ξανασυστήνετε παραδοσιακά κομμάτια στο σήμερα. Πού τελειώνει ο σεβασμός στην παράδοση και πού αρχίζει η προσωπική δημιουργία;

Δεν υπάρχει μια καθαρή «γραμμή» όπου τελειώνει το ένα και αρχίζει το άλλο. Στο πρώτο στάδιο, μελετάμε διάφορες εκτελέσεις τραγουδιών, προσπαθώντας να εστιάσουμε στο ύφος της εκάστοτε περιοχής. Στη συνέχεια, παίζοντας τα τραγούδια, αυτά παίρνουν μια άλλη μορφή, με βάση τα προσωπικά ακούσματα και την αισθητική των μελών της μπάντας.

– Τι σημαίνει «ζωντανό» γλέντι σήμερα στην πόλη;

Είναι μια ανάγκη συνύπαρξης και συνάντησης μέσα στο αστικό περιβάλλον. Είναι μια μικρή ανατροπή της καθημερινότητας. Όταν όλα κινούνται γρήγορα και αποσπασματικά, το γλέντι δημιουργεί έναν κοινό ρυθμό, μια στιγμή όπου όλοι συγχρονίζονται, τραγουδούν, χορεύουν και μοιράζονται κάτι άμεσο.

Οι Sourloulou band.

Sourloulou band

Το όνομα ήταν και είναι το παρατσούκλι ενός από τα ιδρυτικά μέλη της μπάντας, αλλά σήμερα τα αντιπροσωπεύει όλα. «Η ιστορία ξεκινάει από μια φράση της μητέρας ενός από εμάς, που του είχε πει για το αθώο παιδικό φλερτ: Να προσέχεις μην μπλέξεις με καμιά Σουρλουλού.

»Σουρλουλού στην ελληνική κοινωνία χαρακτηρίζεται ακόμα και σήμερα η "άμυαλη" και "ανήθικη" γυναίκα που τριγυρνάει από μέρος σε μέρος, χωρίς να δίνει λογαριασμό σε κανέναν. Έτσι κι εμείς, ως μπάντα δρόμου τότε, ταυτιστήκαμε, δίνοντας ωστόσο άλλη χροιά στη λέξη.

»Μια γυναίκα πρέπει να πάψει να χαρακτηρίζεται ως "κορίτσι για σπίτι" ή "κορίτσι του δρόμου" με βάση αυτό που φοράει, το που τριγυρνάει, με ποιους κάνει παρέα. Για εμάς άλλα είναι τα κριτήρια των ανθρώπων. Μέσα στους δρόμους της παράδοσης και της κοινωνίας που κινούμαστε λέμε ότι είμαστε περήφανες Σουρλουλούδες. Χαιρόμαστε τη ζωή και τη γλεντάμε, χωρίς αυτό να μας προσθέτει ή να μας αφαιρεί αξία».

– Ξεκινήσατε ως μπάντα δρόμου. Τι κρατήσατε από αυτή την εμπειρία και τι αλλάζει όταν ανεβαίνετε σε σκηνή;

Ο δρόμος έχει κάτι το μοναδικό. Δεν έρχεται ο κόσμος σε εμάς, αλλά εμείς πάμε να τον συναντήσουμε. Η πρώτη στιγμή της επαφής εμπεριέχει αμηχανία, έκπληξη, χαρά, περιέργεια και τελικά τον αυθορμητισμό του γλεντιού που δεν επέλεξες να σου συμβεί.

Αυτή την ανεμελιά θέλουμε να διατηρούμε και πάνω στη σκηνή. Αφηνόμαστε στη μουσική και στον χορό, γινόμαστε ένα με τον κόσμο που αλληλεπιδρά μαζί μας, εκμηδενίζοντας τη φυσική απόσταση του χώρου. Γυρνάμε στις ρίζες της παρέας και της κοινοτικής χαράς.

– Ο ήχος σας ταξιδεύει από τη Θράκη μέχρι τη Μικρά Ασία. Πώς διατηρείτε την ουσία της μουσικής ποικιλοχρωμίας;

Το βασικό για μας είναι να παίζουμε μουσικές που μας αρέσουν. Ο καθένας μας έχει ποικίλες καταβολές. Στη Σουρλουλού υπάρχουν τζαζίστες, φιουζιονάδες, μέταλερς, παλιοροκάδες, λαϊκοί, χιπχοπάδες, ψυχεδελάδες. Μας ενώνει, όμως, η σχέση με τη παράδοση και εκφραζόμαστε συνδυάζοντας τα θέλω και τις αισθητικές μας.

Έπειτα, ο δρόμος από τον οποίο ξεκινήσαμε σε οδηγεί στον τρόπο που "δουλεύει" καλύτερα η μουσική με τον κόσμο. Όλα τα υπόλοιπα γίνονται αυτόματα.

Τα Kideria.

Κιντέρια

Η λέξη «Κιντέρια» προέρχεται από την τουρκική «keder», που σημαίνει θλίψη, λύπη και χρησιμοποιείται στην ευρύτερη περιοχή της Θεσσαλίας και των Γρεβενών. «Την επιλέξαμε γιατί αναφέρεται στους καημούς και τα βάσανα, που αποτελούν έναν από τους βασικούς θεματικούς άξονες των δημοτικών τραγουδιών. Μέσα σε αυτήν υπάρχουν ο καημός και ο πόνος της ξενιτιάς, η θλίψη του θανάτου, αλλά και ο σεβντάς του ερωτευμένου, πανανθρώπινες, διαχρονικές εμπειρίες».

– Τι είναι αυτό που τραβάει τους νέους στα παραδοσιακά ακούσματα;

Αν και το συγκρότημά μας δεν απευθύνεται σε κάποιο συγκεκριμένο κοινό, είναι χαρά μας να βλέπουμε να απολαμβάνουν τη μουσική μας άνθρωποι κάθε ηλικίας. Ίσως αυτό που τραβάει τους νέους είναι ο διαχρονικός, πανανθρώπινος και χωρίς ηλικιακά στεγανά χαρακτήρα της. Αν λάβουμε υπόψη πόσο διευκολύνεται η επικοινωνία μεταξύ των νέων στο πλαίσιο ενός γλεντιού, μπορούμε να καταλάβουμε γιατί υπάρχει τέτοιο ενδιαφέρον τόσο για την εκμάθηση παραδοσιακών χορών όσο και για την συμμετοχή σε τέτοιου είδους συναθροίσεις.

– Πόσο δύσκολο είναι να κρατήσεις ζωντανή τη σύνδεση μουσικής και χορού σε ένα αστικό περιβάλλον;

Με έδρα την Αθήνα, όπου συγχωνεύονται όλες οι παραδόσεις της Ελλάδας, το συγκρότημά μας παίζει και τραγουδά κομμάτια από την Πελοπόννησο ως τη Θράκη και από την Ήπειρο ως τα νησιά του Αιγαίου. Η προσπάθειά μας προσανατολίζεται στην προσέγγιση της παραδοσιακής μουσικής με σεβασμό στη συνομιλία χορού και μελωδίας. Δεν εστιάζουμε στη δυσκολία που φέρνει το αστικό περιβάλλον. Μέσα σε αυτό το μεγάλο και ως ένα βαθμό ανομοιογενές κοινό, βλέπουμε μια πρόκληση: να μιλήσουμε στις μουσικές εμπειρίες του κάθε θεατή, που ναι μεν ζει στην πόλη, αλλά μπορεί να κατάγεται από οποιοδήποτε μέρος της Ελλάδας.

Το ΑΧΟΣ φεστ θα πραγματοποιηθεί στις 17 Μαΐου στο ΠΛΥΦΑ (Αύλειος χώρος), Κορυτσάς 39. Κλείσε το εισιτήριό σου online.